Ogólny Wskaźnik Koniunktury Mikro i Małych Firm za rok 2012 wynosi 90 pkt. wobec 92 pkt. przed rokiem – wynika z trzeciej edycji przygotowanego przez Bank Pekao SA „Raportu o Sytuacji Mikro i Małych Firm” na bazie wywiadów z 7 tysiącami przedsiębiorców. Obniżka Wskaźnika jest spowodowana gorszą oceną najbliższych 12 miesięcy oraz niższą oceną ogólnej sytuacji gospodarczej i sytuacji branży. Firmy dużo lepiej oceniają te obszary, które są bezpośrednio związane z sytuacją własnego przedsiębiorstwa. Najważniejszymi barierami rozwoju są w opinii przedsiębiorców koszty pracy, wysokość podatków oraz obciążenia biurokratyczne.
Trzecia edycja „Raportu o sytuacji mikro i małych firm”
Bank Pekao już po raz 3. prezentuje wyniki Raportu poświęconego sytuacji mikro i małych firm. Raport jest dobrym barometrem nastrojów firm, gdyż przygotowano go w oparciu o opinie ich właścicieli, odnoszące się do istotnych obszarów funkcjonowania biznesu.
– Dzięki temu, że prowadzimy nasze badania od 2010 roku, w najnowszej edycji Raportu możemy pokazać, jak zmieniały się opinie przedsiębiorców na przełomie ostatnich 3 lat. To unikalna wiedza na temat ważnego dla gospodarki sektora, który daje zatrudnienie 4,5 milionom osób – mówi Grzegorz Piwowar, Wiceprezes Zarządu Banku Pekao SA.
Ogólny Wskaźnik Koniunktury obniżył się o 2 punkty w stosunku do roku 2011 – relatywnie najlepsza sytuacja w produkcji i usługach
Syntetyczną miarą nastrojów mikro i małych firm jest Ogólny Wskaźnik Koniunktury. Jest on wyliczany w oparciu o odpowiedzi respondentów na pytania o ocenę ostatnich i przyszłych 12 miesięcy w ośmiu obszarach (ogólna sytuacja gospodarcza, sytuacja branży i firmy, przychody i wynik finansowy firmy, poziom zatrudnienia, czas oczekiwania na zapłatę oraz dostępność zewnętrznego finansowania).
Wskaźnik obniżył się z 92 pkt. w roku 2011 do 90 pkt. Wpływ na to miały dwa główne czynniki. Firmy gorzej w porównaniu z ubiegłorocznym badaniem oceniły perspektywy na kolejne 12 miesięcy (spadek o ponad 3 punkty). Właściciele przedsiębiorstw nisko ocenili ogólną sytuację gospodarczą (spadek o prawie 8 punktów w stosunku do roku 2011) oraz sytuację branży (spadek o 4,5 punktu).
– W tegorocznym badaniu daje się zauważyć duży rozdźwięk pomiędzy niezłą oceną sytuacji samych firm, a gorszą oceną sytuacji gospodarczej w kraju czy branży, w której działają. Ocena sytuacji firmy jest o 12 pkt. wyższa niż ocena ogólnej sytuacji gospodarczej – wyjaśnia Grzegorz Piwowar. – Na podkreślenie zasługuje również stabilna ocena zatrudnienia – przedsiębiorczość mikro i małych firm i tworzone przez nich miejsca pracy łagodzą rozmiary bezrobocia.
Najwyższe wartości Ogólnego Wskaźnika Koniunktury odnotowano w produkcji i usługach (91 pkt). Na przeciwległym biegunie znalazł się handel ze Wskaźnikiem na poziomie 88 punktów. W sektorze mikro i małych firm widać znaczne pogorszenie sytuacji w branży budowlanej (Wskaźnik obniżył się z 93 do 89 punktów). Najbardziej stabilna sytuacja występuje w produkcji, gdzie wartość Wskaźnika utrzymuje się na podobnym poziomie od 3 lat.
Wartość Ogólnego Wskaźnika Koniunktury rośnie proporcjonalnie do skali działalności przedsiębiorstwa. Dla firm działających wyłącznie na rynku lokalnym Wskaźnik wynosi 88 pkt., by stopniowo rosnąć do 93 pkt. dla przedsiębiorstw funkcjonujących na rynku międzynarodowym. Wyższe wartości Wskaźnika odnotowano w przypadku firm o stażu rynkowym do 3 lat (94 pkt.).
Wzrasta liczba eksportujących mikro i małych firm, firmy produkcyjne liderem innowacji
W 2012 roku działalność eksportową prowadziło 12% mikro i małych firm. Firmy te dużo lepiej oceniają sytuację swoich przedsiębiorstw (96 pkt.) i wielkość przychodów (102 pkt.) niż firmy, które nie eksportują towarów i usług.
– Z roku na rok poszerza się grupa eksporterów w segmencie mikro i małych firm z 9% do 12% w okresie trzech lat. To grupa niemal 200 tysięcy przedsiębiorstw. Wyniki naszego badania potwierdzają, że dzięki eksportowi sytuacja tych firm jest znacznie lepsza niż reszty przedsiębiorców, a eksport jest jedną z lokomotyw napędowych gospodarki – mówi Grzegorz Piwowar.
Innowacyjność mikro i małych firm wspierana efektywnością kosztową pozwala firmom dostosowywać się do rosnących wymagań rynkowych. Motorem innowacyjności są firmy produkcyjne: 45% z nich wprowadziło w ubiegłym roku innowacje produktowe, a 35% innowacje procesowe.
Koszty pracy, podatki i biurokracja najważniejszymi barierami rozwoju
W Raporcie Pekao po raz pierwszy przedsiębiorcy zostali zapytani o bariery rozwoju. Spośród 15 barier, które oceniano w skali od 1 (brak bariery) do 5 (bardzo ważna bariera), najważniejszymi okazały się koszty pracy (3,74), wysokość podatków (3,55) oraz obciążenia biurokratyczne (3,51).
Jednocześnie dość dobrze ocenione zostały instytucje otoczenia biznesowego: banki w zakresie jakości usług doradczych związanych z kredytami (105 pkt.) oraz lokalna administracja (100 pkt.).
Lekki wzrost w finansowaniu działalności bieżącej i inwestycyjnej firm z zewnętrznych źródeł
Badania prowadzone przez Pekao po raz trzeci pokazują stopniowy wzrost wykorzystania zewnętrznych źródeł finansowania działalności bieżącej (z 22% w roku 2010 do 24% w roku 2012) i inwestycyjnej (z 19% w 2010 r. do 21% w 2012 r.). Nadal jest jednak spory potencjał do wzrostu, biorąc pod uwagę dobrą dostępność zewnętrznego finansowania, ocenioną na 97 pkt. Impulsem dla większego wykorzystania zewnętrznego finansowania w przyszłości może być uruchomienie zwrotnych instrumentów finansowych w ramach nowego budżetu UE.
Nie w pełni wykorzystany biznesowy potencjał Internetu
Tematem specjalnym tegorocznego Raportu jest e-gospodarka – wykorzystanie nowoczesnych technologii informacyjnych przez mikro i małe przedsiębiorstwa. W dalszym ciągu jest to obszar, który nie jest w pełni wykorzystany w działalności biznesowej. 87% ankietowanych firm korzysta z komputera, ale tylko 57% z nich używa Internetu do kontaktu z administracją, a 56% firm ma własną stronę internetową. Mniej niż połowa – 48% prowadzi działania reklamowe z wykorzystaniem Internetu. Zgodnie z wynikami Raportu 85% firm z dostępem do Internetu korzysta z bankowości elektronicznej, podkreślając wygodę i oszczędność czasu przy realizacji transakcji w ten sposób.
– Odpowiedzią Banku Pekao SA na rosnące oczekiwania mikro i małych firm jest bankowość mobilna dla firm. To nowoczesne, zaawansowane funkcjonalnie narzędzie na telefony i tablety, które pozwala przedsiębiorcom intuicyjnie i sprawnie realizować wszystkie operacje znane z systemu bankowości internetowej PekaoFirma24. Teraz bankowość dla firm jest zawsze pod ręką – mówi Grzegorz Piwowar.
W ciągu miesiąca od udostępnienia aplikacji mobilnej klientom biznesowym, została ona pobrana już przez ponad 2,5 tys. przedsiębiorców.
Raport Banku Pekao powstaje w oparciu o wywiady telefoniczne z właścicielami 7 tysięcy mikro i małych firm. Reprezentatywne wyniki badania przedstawione są na poziomie kraju, 16 województw oraz 66 grup powiatów, jak również według branż i wielkości firmy. Tematem specjalnym tegorocznej edycji Raportu jest e-gospodarka. Raport w polskiej i angielskiej wersji językowej jest dostępny na stronie www.pekao.com.pl/mis
Wojciech Boczoń
