Niepewna sytuacja ekonomiczna i wysoka inflacja zmuszają do coraz rozsądniejszego planowania budżetu – już połowa Polaków z wyprzedzeniem planuje wydatki, które czekają ich w nadchodzącym roku. Dla porównania, na początku 2022 roku deklarowało tak zaledwie 37,2 proc. badanych. Rosnąca odpowiedzialność finansowa Polaków oznacza także większą świadomość w kwestii oszczędzania – 48,9 proc. respondentów zamierza w tym roku więcej oszczędzać. Prym wiodą najmłodsi respondenci, spośród których aż 76,4 proc. chce odłożyć więcej pieniędzy w 2023 roku.
Oszczędzanie wiąże się jednak z wyrzeczeniami – dlatego w 2023 roku Polacy planują zmniejszyć lub całkowicie zrezygnować z niektórych ze swoich wydatków – w większości tych poświęcanych na różnego rodzaju przyjemności. Aż 52,6 proc. wskazuje jedzenie na mieście (w tym również jedzenie na dowóz), a niewiele mniejszy odsetek (43,4 proc.) także rozrywkę i kulturę. Natomiast 36,1 proc. badanych zamierza ograniczyć zakup odzieży i obuwia. Co trzeci badany deklaruje, że poczyni oszczędności w domu, w tym dotyczące rachunków za wodę, prąd i gaz.
Dobry plan to podstawa
– Wyniki pierwszego w tym roku Barometru Providenta pokazują, że coraz częściej sposobem na radzenie sobie z trudną sytuacją finansową jest planowanie większych wydatków z wyprzedzeniem – to noworoczne postanowienie aż 50,3 proc. Polaków. – Podobnie jak w ubiegłym roku, największym wydatkiem wspominanym przez Polaków były zwykłe, codzienne zakupy i opłaty – wskazało tak 37,7 proc. badanych. Codzienne wydatki pozostają najbardziej obciążające dla grupy wiekowej 65+. Takiej odpowiedzi udzieliło aż 61,5 proc. badanych seniorów – mówi Karolina Łuczak, Rzeczniczka Provident Polska. – Zaplanowanie codziennych, najbardziej przewidywalnych kosztów już na początku roku jest dobrą strategią na stworzenie zrównoważonego budżetu, jednak w planach warto uwzględnić także rezerwę na jednorazowe, ale większe wydatki. – dodaje Karolina Łuczak.
Na drugim miejscu listy finansowych planów noworocznych Polaków znalazły się wakacje – na początku roku myśli o nich już 31,4 proc. badanych, czyli o 5,4 pp. więcej niż w roku ubiegłym. Choć wyjazd na urlop cieszy się popularnością w każdej grupie wiekowej, najczęściej wskazywali na niego seniorzy. Niewiele mniej, bo 31,3 proc. Polaków uwzględnia w swoich planach remont domu lub mieszkania. Co piąty respondent przewiduje wydatki na leki i lekarzy – w tej grupie również przodują seniorzy. Natomiast najmłodsi badani w wieku od 18 do 24 lat chętnie wskazywali na zakup samochodu.
– Co istotne, prawie co czwarty Polak w ogóle nie planuje wydatków na nadchodzący rok, zamiast tego będzie dostosowywać swoje decyzje do chwili i bieżącej sytuacji finansowej. Na początku 2022 roku znacznie więcej, bo aż 58 proc. badanych, mogło sobie pozwolić na taką spontaniczność. To pokazuje, że w 2023 rok postanowiliśmy wejść bardziej zorganizowani w kwestii finansów – mówi Karolina Łuczak.
Jak sfinansujemy największe wydatki?
W 2023 roku, aby sfinansować najbardziej kosztowny z zaplanowanych wydatków, Polacy sięgną do oszczędności – wskazało tak 40,7 proc. badanych. Z tej opcji częściej od mężczyzn skorzystają kobiety (44,9 proc. wobec 37,1 proc.). Prawie co trzeci badany może zrealizować plany, korzystając z bieżących dochodów. Po pożyczkę lub kredyt sięgnie zaledwie 8,9 proc. Polaków, natomiast 6,9 proc. skorzysta z zakupu na raty.
Nastroje noworoczne Polaków
Jak wynika z Barometru Providenta, ponad połowa Polaków (52,3 proc.) nie spodziewa się, że ich sytuacja materialna w nowym roku się poprawi. Jednocześnie 36,5 proc. badanych patrzy na tę kwestię bardziej optymistycznie, z czego 12,6 proc. jest zdecydowanie przekonana, że ich kondycja materialna ulegnie polepszeniu. Zadeklarowało aż 18,3 proc. mężczyzn i zaledwie 6 proc. kobiet, co czyni mężczyzn znacznie większymi optymistami finansowymi. Oczekiwania różnią się także w zależności od wieku. W najjaśniejszych barwach przyszłość widzi najmłodsza grupa respondentów – 78 proc. badanych w wieku 18-24 lat wskazało, że spodziewa się poprawy w sferze finansowej, w tym aż 40 proc. jest tego pewna. Szalę na stronę pesymistycznych nastrojów przechylają jednak seniorzy – aż 80,4 proc. z nich twierdzi, że ich sytuacja materialna w 2023 roku nie poprawi się.
O badaniu:
Barometr Providenta to cykliczne badanie Polaków, które pozwala na lepsze rozumienie zachowań i decyzji finansowych konsumentów. Badanie zostało zrealizowane przez Danae sp. z o.o. metodą CAWI na próbie N=1000 dorosłych Polaków, w grudniu 2022 r.
Źródło: Provident
Wojciech Boczoń
