Ponad 700 inwestycji technologicznych w polskich przedsiębiorstwach powstaje dzięki Kredytowi technologicznemu. Bank Gospodarstwa Krajowego przedstawił podsumowanie realizacji tego działania.
Od lipca 2009 r. w ramach Kredytu technologicznego uruchomiono ponad 700 inwestycji, które realizowane są przez firmy z sektora MŚP. Ponad połowę technologii stanowią technologie opatentowane lub zgłoszone do opatentowania. Całkowita wartość inwestycji wynosi 3,7 mld zł, z czego 1,2 mld zł to środki własne przedsiębiorców, a 2,5 mld zł – środki banków udzielających kredytów we współpracy z BGK. Łączne dofinansowanie projektów ze środków publicznych wynosi ponad 1,8 mld zł.
– Z pełnym przekonaniem możemy dziś powiedzieć, że Kredyt technologiczny jest sprawnie funkcjonującym i sprawdzonym w praktyce instrumentem finansującym wdrożenia i komercjalizację nowych technologii – zaznaczył Jarosław Bełdowski, Wiceprezes – Pierwszy Zastępca Prezesa Zarządu BGK. – Polscy przedsiębiorcy zrealizowali już 351 inwestycji technologicznych a kwota wypłaconych przez nas premii technologicznych przekroczyła wielkość zaplanowaną na ten rok – dodał prezes Bełdowski.
Bank Gospodarstwa Krajowego wypłacił w 2013 r. 718 mln zł, przekraczając tym samym o 18 mln zł plan wypłat premii technologicznych na ten rok. Począwszy od 2009 r. BGK przekazał beneficjentom łącznie 1,03 mld zł. Inwestycje były wybierane do dofinansowania w latach 2009-2013, a wypłaty premii technologicznych zakończą się w grudniu 2015 roku.
Istotą kredytu technologicznego realizowanego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka na lata 2007-2013 (działanie 4.3) jest przeznaczenie środków publicznych na spłatę części kapitału kredytu technologicznego (tzw. premia technologiczna), udzielonego MŚP przez bank komercyjny. Kredyt ten finansuje wdrożenie nowej technologii w postaci wyników prac badawczo-rozwojowych (B+R), która prowadzi do wytworzenia nowych lub ulepszonych towarów, procesów lub usług. Nowość proponowanych przez przedsiębiorców rozwiązań technologicznych na etapie oceny propozycji projektów musiała być potwierdzona przez niezależną instytucję naukową.
Premia technologiczna wspiera inwestycje, w których dochodzi do komercjalizacji twórczej i oryginalnej myśli technologicznej. Beneficjentem działania 4.3 PO IG nie mógł więc zostać przedsiębiorca, który planował jedynie unowocześnienie produkcji poprzez zakup i uruchomienie nowej linii technologicznej, w których nowa technologia została już wdrożona przez jej producenta. W przypadku kredytu technologicznego, akcent położony jest na wspieranie własnej działalności innowacyjnej polskich przedsiębiorców – firm, które potrzebują dofinansowania na zakup urządzeń pozwalających na wdrożenie opracowywanych przez siebie (lub na swoje zlecenie) nowych technologii. Maksymalna kwota premii technologicznej dla projektu to 4 mln zł.
Kredyt technologiczny jest udzielany przez 18 banków, które podpisały z BGK umowę o współpracy. Aktywną rolę w procesie promocji kredytu technologicznego i aktywizacji środowiska bankowego w zakresie finansowania innowacji technologicznych odgrywa Związek Banków Polskich. ZBP przeprowadził badanie na temat oceny jakości współpracy i kompetencji pracowników BGK. W gronie 25 badanych krajowych instytucji wdrażających środki unijne, Bank Gospodarstwa Krajowego został oceniony najwyżej i został wskazany jako instytucja nr 1 do współpracy z bankami komercyjnymi w nowej perspektywie finansowej w zakresie instrumentów zwrotnych [1].
Przedsiębiorcy równie pozytywnie wypowiadali się na temat Kredytu technologicznego, twierdząc że odpowiada ich potrzebom i jest dobrze zweryfikowany rynkowo [2]. Uznali go za najbardziej rozpoznawalny zwrotny instrument finansowy w ramach funduszy europejskich oraz wyrazili oczekiwanie, aby był kontynuowany w przyszłej perspektywie finansowej.
Kredyt technologiczny w pełni wpisuje się w cele Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014-2012 (PO IR), który kładzie duży nacisk na rozwój innowacyjności polskiej gospodarki, m.in. poprzez zwiększanie kompetencji przedsiębiorstw w zakresie tworzenia i transferu technologii, wdrażania technologii, wsparcie potencjału do prowadzenia prac rozwojowych. Aktualny projekt PO IR przewiduje realizację projektów w ramach „Kredytu technologicznego na wdrożenie B+R” w II osi priorytetowej pt. Wsparcie innowacji w przedsiębiorstwach.
[1] Raport „Rola banków w procesach absorpcji środków unijnych w Polsce – ocena, perspektywy i rekomendacje na lata 2014-2020” (Związek Banków Polskich, IBnGR, 2013)
2 Badanie ankietowe „Przedsiębiorcy o instrumentach finansowych” (Krajowy Punkt Kontaktowy Programu Ramowego na rzecz Konkurencyjności i Innowacji przy ZBP (KPK CIP), 2013)
Wojciech Boczoń