W kwietniu br. uruchomiony został ogólnopolski Program upowszechniania płatności bezgotówkowych w administracji publicznej, realizowany przez Ministerstwo Rozwoju we współpracy z Krajową Izbą Rozliczeniową S.A. (KIR). Program wprowadza możliwość bezpłatnego dokonywania opłat za czynności administracyjne bezgotówkowo – poprzez terminale płatnicze POS i usługę WebPOS Paybynet.
Popularność płatności bezgotówkowych w ostatnich latach dynamicznie rośnie. Jak wynika z danych opublikowanych przez NBP, na koniec IV kwartału 2016 r.1, Polacy mieli w swoich portfelach 36,9 mln kart płatniczych. W całym 2016 r. wykonano z ich użyciem 3,2 mld płatności na kwotę 220 mld zł. Pod koniec ubiegłego roku, liczba klientów indywidualnych posiadających umowy umożliwiające dostęp do usług bankowości internetowej przekroczyła 33 mln2. Na popularności zyskuje także rynek bankowości mobilnej.
W grudniu 2016 r. liczba aktywnych użytkowników logujących się do banku z wykorzystaniem urządzenia mobilnego (telefonu lub tabletu) wynosiła 7,7 mln3.
Rosnąca popularność bezgotówkowych instrumentów płatniczych na rynku prywatnym dotychczas nie szła w parze z ich dostępnością w jednostkach administracji publicznej. Tymczasem, jak wynika z badania pt. „Opinie na temat współczesnych sposobów płatności bezgotówkowych”, przeprowadzonego przez Instytut badawczy ARC Rynek i Opinia w 2015 r., 70 proc. badanych nie korzystało z płatności bezgotówkowej w urzędzie, ponieważ nie miało takiej możliwości4.
Naprzeciw potrzebie zrewolucjonizowania płatności w sektorze publicznym wychodzi Program, realizowany przez Ministerstwo Rozwoju we współpracy z KIR. Program jest skierowany do wszystkich urzędów wojewódzkich, marszałkowskich, urzędów miast i gmin oraz starostw powiatowych. Objęta nim zostanie także Policja, gdzie udostępnienie możliwości opłacania mandatów w terminalach POS planowane jest jeszcze w tym roku. Urzędy uczestniczące w Programie są bezpłatnie wyposażane w terminale płatnicze POS i/lub obsługiwaną przez KIR usługę WebPOS Paybynet, która jest rodzajem terminala wirtualnego, umożliwiającego wykonywanie płatności za pomocą telefonu komórkowego (smartfonu) w oparciu o mobilne aplikacje bankowe.
Wdrożenie Programu poprzedzone było pilotażem, w którym uczestniczyło 130 urzędów z całego kraju.
W czasie trwania fazy pilotażowej, tj. od sierpnia 2016 r. do końca marca 2017 r. odnotowano 48,2 tys. płatności bezgotówkowych o łącznej wartości 7,1 mln zł.
Urzędy zainteresowane udziałem w Programie mogą zgłaszać się za pomocą formularza umieszczonego na stronie www.kir.pl/program. Szczegółowe informacje i założenia dotyczące realizacji Programu dostępne są na stronie internetowej Ministerstwa Rozwoju www.mr.gov.pl/bezgotowka oraz na stronie www.kir.pl/program.
Korzyści dla urzędu, wygoda dla klienta
Urząd udostępniający możliwość realizacji płatności bez użycia gotówki zyskuje wizerunek miejsca nowoczesnego i przyjaznego klientom. Dzięki wykorzystaniu WebPOS Paybynet urzędnik może przyjmować płatności w punkcie, w którym załatwiana jest dana sprawa. Pozwala to na skrócenie czasu obsługi klienta i poprawę efektywności pracy danej jednostki administracyjnej. Poszerzenie infrastruktury płatniczej o nowe rozwiązania pomaga zwiększyć popularność płatności elektronicznych i ograniczyć obrót gotówki, co z kolei przyczynia się do obniżenia kosztów jej obsługi. Dla urzędu oznacza to wymierne oszczędności.
Kluczowym założeniem Programu jest eliminacja kosztów związanych z akceptacją płatności bezgotówkowych dla uczestniczących w nim jednostek administracji publicznej. Urzędy nie płacą za instalację i używanie terminali POS, ani za aktywowanie usługi WebPOS Paybynet. Żadnych opłat z tytułu realizowanych płatności nie ponoszą także klienci.
W stronę społeczeństwa bezgotówkowego
Jak zapewnia Piotr Alicki, prezes Zarządu KIR, bezkosztowa obsługa płatności bezgotówkowych ma swój cel społeczny. – KIR wspiera ideę społeczeństwa bezgotówkowego w Polsce. Jest to kierunek, który obrało wiele krajów na świecie. Przykładowo w Estonii już ponad 90 proc. podatków i innych płatności administracyjnych regulowanych jest bezgotówkowo. Do najważniejszych zalet rezygnacji z gotówki należy większa efektywność obrotu gospodarczego, ale również większa transparentność transakcji -mówi prezes KIR.
Jak zaznacza Tadeusz Kościński, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju, bezgotówkowe płatności w urzędach to istotny element Programu „Od papierowej do cyfrowej Polski”, wyznaczającego zasadnicze kierunki rozwoju e-państwa i cyfryzacji gospodarki. -Umożliwienie wykonywania płatności bezgotówkowych w urzędach, przybliża nas do urzeczywistnienia idei Polski cyfrowej.Jest to również nasza odpowiedź na przyzwyczajenia klientów, którzy coraz chętniej korzystają z kart płatniczych i płatności mobilnych-twierdzi Tadeusz Kościński.
1 http://www.nbp.pl/systemplatniczy/karty/q_04_2016.pdf
2https://zbp.pl/public/repozytorium/wydarzenia/images/kwiecien_2017/konferencja/Netbank_Q4_2016_20170421T14.45.pdf
3 http://prnews.pl/raporty/raport-prnewspl-rynek-bankowosci-mobilnej-iv-kw-2016-6553798.html
4http://kurier.pap.pl/depesza/172515/ABC-platnosci-bezgotowkowych-w-urzedach-samorzadowych-
