Z okazji wejścia w życie w dniu 3 sierpnia nowych uregulowań prawnych stanowiących implementację dyrektywy o prawach akcjonariusza, SEG, RBD przy Związku Banków Polskich oraz GPW zorganizowały spotkanie „Organizacja Walnego Zgromadzenia. Rekomendacje dla uczestników rynku – zmiany Kodeksu spółek handlowych po 3 sierpnia 2009 r.”
Spotkanie odbyło się w środę 29 lipca br., o godz. 10.00 na Sali Notowań Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie.
W spotkaniu udział wzięli m.in. Beata Stelmach, prezes zarządu SEG, Ludwik Sobolewski, prezes zarządu GPW, oraz Jacek Mierzejewski, przewodniczący Rady Banków Depozytariuszy. Z ramienia TransmisjeOnline obecni byli odpowiedzialni z współpracę z klientami w zakresie relacji inwestorskich Szymon Chodkowski i Bartosz Kramek.
Podczas spotkania zostały zaprezentowane rekomendacje dla uczestników rynku, w szczególności spółek notowanych na głównym parkiecie GPW. Rekomendacje to efekt pracy grup roboczych funkcjonujących w ramach Komitetu Sterującego, powołanych z inicjatywy SEG przy współpracy z GPW, KDPW, RBD przy Związku Banków Polskich oraz Kancelarią Wardyński i Wspólnicy. Ich zadaniem było wypracowanie interpretacji, w zamierzeniu wspólnego frontu działania dla spółek publicznych w odpowiedzi na pozostawiające wątpliwości przepisy znowelizowanego KSH. Nowe rekomendacje należy traktować jako przewodnik i drogowskaz, swoistą checklistę pozwalającą obrać optymalny kierunek zgodności z duchem i literą nowych zapisów prawnych.
Przewodnictwo Grupy ds. Elektronizacji Walnych Zgromadzeń objął SEG, a przedmiotem jej pracy były kwestie:
- identyfikacji akcjonariusza
- bezpieczeństwo i forma przesyłanych informacji
- techniczna organizacja eWZA.
Znowelizowany KSH i wypracowane Rekomendacje normują wiele istotnych kwestii, które dotychczas pozostawały niejasne i rodziły wątpliwości interpretacyjne. Zniesiona została dotychczas święta zasada, że w walnym zgromadzeniu może uczestniczyć i wykonywać prawo głosu jedynie akcjonariusz. Oznacza to brak konieczności dokonywania blokady akcji w związku z rejestracją na WZA, co implikowało brak możliwości obracania akcjami w okresie pomiędzy rejestracją a WZA. Obecnie obrót akcjami może odbywać się cały czas i jest dopuszczalna sytuacja, że na WZA pojawi się osoba niebędąca już akcjonariuszem, ale nadal posiadająca uprawnienia do głosowania. Zwyciężyła troska o płynność i brak ograniczeń, a przyjęte rozwiązanie jest według prezesa Sobolewskiego zgodne w wnioskami toczącej się dyskusji na szczeblu europejskim.
Do autoryzacji uczestnika elektronicznego walnego zgromadzenia nie będzie konieczny (choć jest możliwy do wykorzystania) podpis elektroniczny, a sugerowanym i wystarczającym środkiem identyfikacji jest przydzielony na stałe login i unikalne, generowane na każde WZA hasło. Spółka powinna wpisać i szczegółowo uregulować zasady organizacji eWZA w statut oraz określić dokładne techniczne warunki udziału. Istotne jest, że ryzyko ewentualnych problemów technicznych i związanych z bezpieczeństwem udziału w eWZA znajduje się po stronie akcjonariuszy:
Akcjonariusze powinni jednak pamiętać i być świadomi, że korzystanie z ułatwień, jakie daje komunikacja elektroniczna, w sytuacji gdy spółka zapewni prawidłowe jej funkcjonowanie, pozostawia wszelkie ryzyko związane z korzystaniem z tej drogi komunikacji po ich stronie.
KSH de facto dzieli regulacje na dwie kategorie:
- obligatoryjne (np. obowiązek prowadzenia strony internetowej)
- fakultatywne (do nich zaliczają się przepisy o stosowaniu środków komunikacji elektronicznej do organizacji WZA).
Zatem obecnie spółki mogą, ale nie muszą organizować elektronicznego WZA i umożliwiać elektroniczne zdalne wykonywanie głosu w jego trakcie. Zdaniem GPW spółki powinny wykorzystywać komunikację elektroniczną przewidzianą w KSH z uwagi na intensywność i poważność relacji inwestorskich, które nie tylko poprawiają wizerunek spółki i sampoczucie osób odpowiedzialnych za corporate governance, ale aktywizują akcjonariat przez co wspomagają płynność i percepcję rynku kapitałowego jako platformy pozyskiwania kapitału i dokonywania efektywnych inwestycji. Prezes Sobolewski podkreślił, że stosunek Giełdy do transmisji online i elektronicznego głosowania jest bardzo pozytywny. Znajdzie to (zapisy Rekomendacji) swoje odzwierciedlenie w znowelizowanych Dobrych Praktykach Spółek Notowanych na GPW (październik-listopad 2009).
Dobre Praktyki
Dobre Praktyki są z założenia miękkim przedłużeniem przepisów ustawowych, ponadto – jak uczy praktyka – z biegiem czasu same nabierają takiej rangi. Kiedy Giełda wprowadziła zalecenie prowadzenia strony internetowej (dziś oczywiste i sankcjonowane ustawowo) przez spółki uznano (cytując prezesa Sobolewskiego) za radykalizm, a zalecenie prowadzenia strony także w języku angielskim za szkodliwy kosmopolityzm. Oczywiście spółki nie mają obowiązku stosowania się do zapisów zawartych w Dobrych Praktykach, natomiast ich niestosowanie będzie musiało zostać uwzględnione i uzasadnione w raportach o stosowaniu zasad ładu korporacyjnego.
W opinii zaangażowanych w tworzenie Rekomendacji instytucji, nowe regulacje powinny być przełomem w zakresie elektronizacji WZA. Obok Dobrych Praktyk Ludwik Sobolewski liczy na wywołanie zmian strukturalnych także w wyniku presji ze strony samego akcjonariatu spółek i inwestorów, dla których eWZA będzie znaczącym ułatwieniem, pozwalającym brać udział w obradach WZA i wykonywać prawo głosu w ważnych sprawach z laptopa w zaciszu domowej jadalni.
Zdaniem SEG wypracowane Rekomendacje są dowodem na to, że rynkowi trzeba stworzyć jedynie ogólne ramy regulacyjne (z odpowiednim okresem vacatio legis), bowiem resztę potrafi wypracować sam w drodze oddolnej, demokratycznej inicjatwy działając jako sprawny samoregulator.
Mapa Walnego Zgromadzenia
Częścią Rekomendacji jest tzw. Mapa Walnego Zgromadzenia (zgodna z obowiązującym od 3.08.2009 r. stanem prawnym), która w części pn. Przebieg Walnego Zgromadzenia III. Udział w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej przedstawia się następująco:
1. Statut może dopuszczać udział w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, co obejmuje w szczególności:
- transmisję obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym,
- dwustronną komunikację w czasie rzeczywistym – akcjonariusze mogą wypowiadać się w toku obrad walnego zgromadzenia, przebywając w miejscu innym niż miejsce obrad walnego zgromadzenia,
- wykonywanie osobiście lub przez pełnomocnika prawa głosu przed lub w toku walnego zgromadzenia.
2. Udział w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu środków komuniakacji elektronicznej, może podlegać jedynie wymogom i ograniczeniom, które są niezbędne do identyfikacji akcjonariuszy i zapewnienia bezpieczeństwa komunikacji elektronicznej.
3. Akcjonariusz spółki publicznej może przenosić akcje w okresie pomiędzy dniem rejestracji uczestnictwa w walnym zgromadzeniu, a dniem jego zakończenia.
Podstawy prawne
Dyrektywa o prawach akcjonariusza – tzw. Shareholder’s Rights Directive (SRD); Dyrektywa 2007/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dn. 11 lipca 2007 r. w sprawie wykonywania niektórych praw akcjonariuszy spółek notowanych na rynku regulowanym (Dz. Urz. UE L 184 z 14.07.2007, str. 17).
KSH, Kodeks Spółek Handlowych – ustawa z dn. 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm.).
Nowelizacja KSH – ustawa z dn. 5 grudnia 2008 o zmianie ustawy Kodeks Spółek Handlowych.
Źródło: TransmisjeOnline.pl
Wojciech Boczoń
