Specjaliści w obszarach cyberbezpieczeństwa, sztucznej inteligencji oraz rozwoju oprogramowania są dziś najbardziej poszukiwani na rynku pracy IT. Ich niedobór hamuje rozwój i innowacje aż w 59% przedsiębiorstw, jak wynika z raportu „Deficyt kompetencji IT i sposoby jego przezwyciężania”. O tym, jakie kompetencje są – i będą w nadchodzącym roku – szczególnie kluczowe, informuje firma Scalo.
Najtrudniejsze do obsadzenia obszary kompetencyjne – dziś i w przyszłości
Rok 2025 był intensywnym polem działań dla twórców oprogramowania, którzy prześcigali się w dostarczaniu nowych, rewolucyjnych rozwiązań – szczególnie w zakresie sztucznej inteligencji. Niemal co kilka tygodni największe korporacje Doliny Krzemowej wprowadzały na rynek kolejne, coraz bardziej zaawansowane rozwiązania AI. Jednak wraz z rozwojem technologii pojawiły się też nowe zagrożenia ze strony cyberprzestępców. Ma to przełożenie na obszary IT, które zyskały na znaczeniu do tego stopnia, że przedsiębiorstwa mają problemy z obsadzeniem niektórych stanowisk technologicznych. Według dużych polskich firm w zestawieniu tym przoduje cyberbezpieczeństwo (41%), a zaraz za nim uplasowały się AI i Machine Learning (33%). Ponadto co czwarta duża firma (26%) wskazuje na trudności w znalezieniu odpowiednich pracowników z obszaru rozwoju oprogramowania, a co piąta – specjalistów DevOps (20%).
Według przewidywań ankietowanych, w 2026 roku wśród najbardziej kluczowych kompetencji IT na prowadzenie wysunie się sztuczna inteligencja (51%), prześcigając cybersecurity o 2 punkty procentowe (49%). Na znaczeniu mają również zyskać umiejętności w zakresie integracji systemów (26%) oraz inżynierii danych (23%). Co piąta firma (20%) spodziewa się trudności w obsadzeniu ról związanych z rozwiązaniami chmurowymi, DevOps i analityką biznesową.
Tylko na przestrzeni ostatnich pięciu lat rzeczywistość biznesowa uległa całkowitej zmianie. Napływ kolejnych wyzwań – od popularyzacji pracy zdalnej, przez rozkwit narzędzi AI, po mnogość rozproszonych systemów i danych – sprawił, że utrzymywanie konkurencyjności wiąże się z ogromnym trudem – komentuje Anna Stanek, Head of Growth w Scalo. – Wobec tak gwałtownych zmian w relatywnie krótkim okresie, zbudowanie odpowiednich kompetencji wewnątrz organizacji czasem jest wręcz niemożliwe. Firmy starają się więc rekrutować specjalistów z zewnątrz, ale tych na dzisiejszym rynku zwyczajnie brakuje. Wszystko wskazuje na to, że trend ten pozostanie z nami również w nadchodzącym roku. Warto więc rozważyć rozwiązania alternatywne do procesu rekrutacji, jak choćby nawiązanie współpracy z partnerem IT, co pozwoli na zyskanie niemal natychmiastowego dostępu do kluczowych kompetencji.
Automatyzacja i AI – panaceum dla rynku IT?
Szybki rozwój sztucznej inteligencji niósł ze sobą obietnicę optymalizacji na szeroką skalę, a co za tym idzie, dużych oszczędności. Jednak wiele organizacji przekonało się, że droga do sukcesu jest pełna wyzwań: od konieczności uporządkowania danych, przez zawiłość rozwiązań, po problemy z wykazaniem ROI. W efekcie entuzjazm ten zdaje się hamować, a firmy podchodzą do AI z większą ostrożnością.
Tę zmianę nastawienia odzwierciedlają wyniki badania „Deficyt kompetencji IT” – choć cztery na dziesięć dużych polskich firm (39%) jest zdania, że automatyzacja i AI ograniczą zapotrzebowanie na specjalistów w niektórych obszarach IT, podobny odsetek (40%) uważa, że AI nie zmniejszy zapotrzebowania na developerów, a jedynie zmieni wymagane kompetencje. Przy tym 7% badanych zaznaczyło, że ich zdaniem sztuczna inteligencja przyczyni się do wzrostu zapotrzebowania na usługi programistów.
W tym świetle, rok 2026 rozpocznie się pod znakiem dalszych niedoborów kadrowych w IT, a narzędzia oparte na AI będą stanowiły wsparcie dla developerów, nie ich substytut. Paradoksalnie, dalszy rozwój sztucznej inteligencji może wręcz zwiększyć dzisiejszy popyt.
Ludzie nadal „w cenie” – polscy przedsiębiorcy sięgną po outsourcing
Przewidując dalsze trudności w zatrudnieniu oraz utrzymaniu specjalistów IT (wzrost kosztów w tym zakresie zauważa 57% firm), polscy przedsiębiorcy zwracają się w stronę zewnętrznych rozwiązań, takich jak outsourcing. Skuteczność współpracy z dostawcami kompetencji technologicznych zauważyło 62% ankietowanych, a strategia ta będzie tylko zyskiwała na znaczeniu. Cztery duże firmy na dziesięć (41%), w ciągu najbliższych dwóch lat, planują zwiększyć korzystanie z outsourcingu IT – 7% zamierza znacząco zwiększyć współpracę, a 34% – nieznacznie ją zwiększyć.
Kompleksowa automatyzacja dzięki sztucznej inteligencji, jakkolwiek kusząco by nie brzmiała, pozostaje na dzień dzisiejszy wizją przyszłości. Firmy, które próbowały masowo zastępować pracowników agentami AI, szybko przekonały się, że strategia ta nie gwarantuje sukcesu – dodaje Anna Stanek. – Przedsiębiorcy podchodzą teraz z większą rezerwą do tych rozwiązań i coraz częściej wybierają bardziej sprawdzony sposób: inwestycję w ludzi. Wybierając właściwego dostawcę, zyskują elastyczny i niemal natychmiastowy dostęp do wybranych kompetencji, przy tym mogąc dowolnie skalować zespół na miarę swoich potrzeb.
Jakie wobec tego są kluczowe cechy zaufanego partnera IT? Dwie na trzy duże firmy (63%) jako najważniejszą cechę dostawcy usług IT wymieniają doświadczenie techniczne i wachlarz kompetencji, jakimi dysponują jego konsultanci. Cztery firmy na dziesięć wskazują na transparentność i komunikację (43%) oraz cenę usług (40%), a co trzecia – elastyczność w dopasowaniu zespołów (32%). Istotnymi aspektami doboru okazały się również: zrozumienie kultury organizacji (24%), wsparcie w zarządzaniu projektem (24%) i szybkość dostarczania pracowników (23%).
Wyniki badania przedstawiają jasny obraz rynku: czołowe polskie organizacje doświadczają niedoborów w specjalistycznych kompetencjach IT, a trend ten prawdopodobnie utrzyma się w 2026 roku. Wraz z rozwojem nowych technologii, w szczególności sztucznej inteligencji, pracy dla ekspertów nie powinno ubyć. Wręcz przeciwnie – zapotrzebowanie na ich usługi utrzyma się na obecnym poziomie, a nawet wzrośnie. Gdy rekrutacja przysparza trudności organizacyjnych oraz rosnących kosztów, duże przedsiębiorstwa obierają drogę outsourcingu, która pozwala im szybko ruszyć z miejsca. To ścieżka, która otwarta jest również dla mniejszych firm – te muszą jednak wybrać zaufanego partnera, cechującego się nie tylko dostępem do kompetentnych specjalistów, ale również dobrymi umiejętnościami komunikacyjnymi, doświadczeniem, elastycznością i dogłębnym zrozumieniem ich biznesu.
Pełne wyniki badania znajdują się tutaj.
