Właściciele działek budowlanych zapomnieli już o kryzysie, który dotknął rynek nieruchomości. Ceny ofertowe z IV kwartału 2010 są w przypadku Warszawy zbliżone do poziomu z 2008 roku, czyli najwyższego odnotowanego poziomu cen, a w pozostałych miastach są wyższe od kilku do kilkudziesięciu procent (14% Wrocław i 32% Gdańsk).
Domy o powierzchni do 200 mkw
Ceny domów zdecydowanie dłużej opierały się kryzysowi w porównaniu z cenami mieszkań, spadki zaczęły się w II kwartale 2009, podczas gdy w przypadku mieszkań obniżki rozpoczęły się jesienią 2008. W 2010 roku ceny domów szybciej i w większym zakresie zareagowały na poprawę koniunktury. Wszędzie poza Lublinem, gdzie średnia cena nie zmieniła się od IV kwartału 2009, ceny ofertowe są wyższe. Najbardziej o ponad 10% wzrosły ceny w Krakowie i Poznaniu, w Warszawie o 5,4%, we Wrocławiu o 5%. Średnio w największych polskich miastach ceny niedużych domów wzrosły o 5,7% podczas gdy ceny ofertowe mieszkań w tym samym czasie wzrosły o 3,7%. Przy czym należy pamiętać, iż w przypadku domów kilka procent przekłada się na kilkadziesiąt tysięcy złotych.
Siłą, która kryje się za rosnącymi, w stosunkowo szybkim tempie cenami domów, związana jest z wartością gruntów przynależnych do tych domów. Zazwyczaj jest to kilkaset metrów kwadratowych działki, które w dużej mierze wpływają na końcową cenę nieruchomości. W przypadku działek dużych, które można ewentualnie podzielić i odsprzedać, sama działka może znacznie podnieść cenę całej nieruchomości.
Średnie ceny na rynku wtórnym IV kwartał 2009 – IV kwartał 2010. Domy o powierzchni do 200 metrów kwadratowych
Procentowa zmiana średniej ceny domów na rynku wtórnym
Domy o powierzchni od 200 do 300 mkw
Ceny dużych domów, wszędzie poza Białymstokiem, wzrosły w porównaniu z IV kwartałem 2009. Były to wzrosty od 4,4% w Lublinie, 5% w Katowicach, 5,5% w Krakowie do 11% w Łodzi. Interesującym przypadkiem jest Białystok, gdzie ceny domów nie wzrosły, a wręcz spadły o 30 tysięcy. Dla porównania najwyższe wzrosty odnotowujemy w Łodzi 11%, Warszawie 7,1% i Poznaniu 6,3%.
Warto po raz kolejny wrócić do kwestii cen ziemi jako składowej części kosztów domu. W minionym roku odnotowywaliśmy spadek kosztów w budownictwie mieszkaniowym. Deweloperzy szacują, że koszty są o 25 do nawet 50% niższe niż w szczytowym 2007roku. W przypadku budowy domu jednorodzinnego, inwestorzy (najczęściej indywidualni) skrupulatnie kalkulują koszty. Na skutek spadków kosztów budowy dużo bardziej opłacalne może okazać się samodzielny zakup działki i realizacja inwestycji niż zakup domu realizowanego przed 2-3 laty. Kluczowym jest tu koszt zakupu ziemi jako części składowej inwestycji. W przypadku takich miast jak Warszawa, Poznań, Kraków spadek kosztów budowy może być zbyt słabym bodźcem aby rozpoczynać samodzielną inwestycję, ze względu na bardzo wysokie koszty zakupu działek budowlanych i dosyć ograniczoną ich dostępność. Natomiast w takim mieście jak Białystok, gdzie działki budowlane można nadal nabyć w atrakcyjnych lokalizacjach i rozsądnych cenach, inwestor może zrezygnować z zakupu na rzecz budowy domu. Prowadzi to do ograniczenia popytu na domy z rynku wtórnego i spadek ich cen.
Średnie ceny na rynku wtórnym IV kwartał 2009 – IV kwartał 2010. Domy o powierzchni od 200 do 300 metrów kwadratowych
Procentowa zmiana średniej ceny domów o powierzchni od 200 do 300 metrów kwadratowych na rynku wtórnym
Domy – prognozy na 2011 rok
Zgodnie z tezą o stosunkowo dużej stabilności cen domów w Polsce, wynikającej zarówno z kosztów zakupu ziemi, jak i uwarunkowań kulturowych – przywiązania do własnego miejsca i ziemi jako wartości, na rok 2011 można prognozować utrzymanie cen na poziomie zbliżonym do obecnego. Szczególnie w największych aglomeracjach (Warszawa, Wrocław, Poznań, Kraków), gdzie ceny niemal powróciły do poziomu z 2008 roku, nie należy spodziewać się dalszych wzrostów. W przypadku domów do 200 metrów kwadratowych możliwa jest kontynuacja trendu wzrostowego w Szczecinie, Katowicach i Łodzi.
W przypadku domów dużych stabilizacja jest jeszcze bardziej prawdopodobna. Jedynie w Białymstoku, gdzie cena jest obecnie o ponad 100 tysięcy niższa w porównaniu z początkiem 2008 roku szansa na wzrost cen jest duża.
Dane historyczne i prognozy – domy o powierzchni od 200 do 300 mkw
Działki budowlane – podsumowanie roku 2010 i prognozy na 2011
Właściciele działek budowlanych zapomnieli już o kryzysie, który dotknął rynek nieruchomości. Ceny ofertowe z IV kwartału 2010 są w przypadku Warszawy zbliżone do poziomu z 2008 roku, czyli najwyższego odnotowanego poziomu cen, a w pozostałych miastach są wyższe od kilku do kilkudziesięciu procent (14% Wrocław i 32% Gdańsk).
W ciągu ostatnich 12 miesięcy Kraków, Wrocław i Gdańsk odnotowały wzrosty średnich cen ofertowych na poziomie 22-23%, co oznacza 60 do 70 złotych więcej na każdym metrze. W Warszawie cena wzrosła o 13 punktów procentowych, co przekłada się na podwyżkę rzędu 100 złotych.
Wzrost cen ofertowych to efekt zarówno zniknięcia z rynku (wyprzedaży) ofert najtańszych jak i cierpliwości i przekonania sprzedających co do pozytywnego dla nich kierunku zmian cen w przyszłości. Najtańsze działki zniknęły z rynku w I i II kwartale 2010 roku i obecnie najniższe ceny działek dostępnych w dużych miastach są o kilkadziesiąt złotych wyższe niż przed rokiem. I kwartał był również okresem, kiedy średni czas promocji oferty sprzedaży działki budowlanej w serwisie www.szybko.pl był najkrótszy, wynosił około 37 dni, w połowie roku wraz ze wzrostem cen wydłużył się do 50 dni, a obecnie każda oferta jest promowana średnio przez okres 57 dni. Potwierdza to tezę wzrostu ceny na skutek wzrostu optymizmu właścicieli ziemi, a nie na skutek rosnącego popytu na działki budowlane.
Średnie ceny działek budowlanych o powierzchni do 5 000 metrów kwadratowych IV kwartał 2009 – IV kwartał 2010
Prognozy statystyczne potwierdzają optymizm właścicieli gruntów. W większości miast można prognozować dalszy wzrost, do 10% w najbliższym roku. Przy czym warunkiem jest utrzymanie sytuacji gospodarczej nie gorszej niż w 2010 roku. Argumentem przemawiającym za trendem wzrostowym cen działek budowlanych jest fakt, iż w Polsce większość zasobów mieszkaniowych powstaje w ramach indywidualnych inwestycji. Brak planów wsparcia budownictwa mieszkaniowego i ograniczenia w już istniejących, będą kolejnym bodźcem, a może niestety wręcz koniecznością do samodzielnej realizacji inwestycji mieszkaniowych przez poszczególne rodziny.
Dane historyczne i prognoza cen działek budowlanych o powierzchni do 5 000 metrów kwadratowych
Źródło: Szybko.pl
Wojciech Boczoń