Poprawne określenie wysokości zobowiązania podatkowego bywa nieraz bardzo trudne. Problem ten wywołuje wiele wątpliwości co do zasadności kwoty płaconego podatku. Podatnik, prowadząc rozliczenia z organem podatkowym, może spotkać się z terminem nadpłaty podatkowej. Co zatem kryje się pod tym sformułowaniem i czym skutkuje?
Zdarza się, że wysokość zobowiązania podatkowego wzbudza wątpliwości. Podatnik mógł przecież wpłacić wyższa kwotę podatku w stosunku do tego co wynika z deklaracji podatkowej. Taką sytuację popularnie określa się nadpłatą podatkową. Kwestie związane z tym problemem zostały szczegółowo uregulowane w Ordynacji Podatkowej.
Definicja nadpłaty podatkowej
Przepisy Ordynacji Podatkowej definiują pojęcie nadpłaty podatkowej jako kwotę zapłaconego podatku lub pobraną przez płatnika nienależnie lub w zawyżonej wysokości podatku. Ponadto za nadpłatę rozumie się także zobowiązanie zapłacone przez inkasenta lub płatnika, jeżeli określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Analogicznie traktuje się zobowiązania zapłacone przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności podatkowej lub decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego spadkodawcy określono je niezgodnie z przepisami. Ponadto podatnik powinien pamiętać, że jeżeli wpłata dotyczyła zaległości podatkowej, jej część, która została zaliczona na poczet odsetek za zwłokę, traktuje się na równi z omawianym pojęciem.
Moment powstania nadpłaty
W wymienionych wyżej sytuacjach nadpłata podatkowa powstaje z dniem zapłaty podatku lub też pobraniem przez płatnika zawyżonej kwoty. Ponadto, należy pamiętać, że kwestia nadpłaty dotyczy także sytuacji, w której płatnik lub inkasent uiści opłatę wyższą niż kwota pobranego podatku. Podatnik musi wiedzieć, że omawiane zjawisko powstaje również z dniem złożenia deklaracji podatkowej zawyżającej kwotę zobowiązania wobec fiskusa, dotyczącej podatku dochodowego, akcyzowego oraz od towarów i usług. W momencie wystąpienia nadpłaty podatkowej w interesie podatnika leży określenie wysokości nadpłaty podatkowej we wniosku o jej zwrot. Ponadto powinien on złożyć stosowną poprawioną deklarację podatkową, chyba, że wcześniej nie był zobowiązany do składania takiego dokumentu do urzędu skarbowego. Warto zauważyć, że w innych sytuacjach wysokość nadpłaty podatkowej określa organ podatkowy. W razie wątpliwości w związku z wysokością lub nawet zasadnością pobranego podatku, w przepisach podatkowych przewidziana jest dla podatnika, inkasenta oraz płatnika możliwość złożenia wniosku o stwierdzenie wystąpienia nadpłaty podatkowej.
Nadpłata podlega zwrotowi
W razie braku wątpliwości co do skorygowanej deklaracji podatkowej organ podatkowy zwraca podatnikowi kwotę, która przekracza wartość podatku. Niestety nie ma jednego wspólnego terminu, po upływie którego podatnik powinien odzyskać sumę przekraczającą faktyczne zobowiązanie podatkowe. W przepisach Ordynacji Podatkowej można znaleźć kilka różnych okresów w zależności od okoliczności zwrotu. Generalnie kwotę nadpłaty, wynikającą z zaliczek na podatek, podlega zwrotowi po zakończeniu okresu, którego dotyczy rozliczenie podatkowe. Przykładowo, jeżeli kwota zwrotu wynika z decyzji organu podatkowego, stwierdzającej wystąpienie nadpłaty, jej zwrot powinien nastąpić w terminie 30 dni od daty wydania decyzji w tej sprawie. Warto podkreślić, że zwrot nadpłaty podatkowej następuje w formie gotówkowej za pośrednictwem przekazu pocztowego lub też na rachunek bankowy, jeżeli podatnik, płatnik lub inkasent jest zobowiązany do jego posiadania lub też wyraźnie zażąda zwrotu w formie przelewu bankowego.
Prawo do zwrotu nadpłaty wygasa po 5 latach
Podatnik powinien jednak pamiętać, że wartość ta może zostać zaliczona w poczet zaległości oraz zobowiązań podatkowych. Szczegółowo ta kwestia została uregulowana w artykule 76 wspomnianego aktu prawnego. Prawo do zwrotu nadpłaty podatku wygasa po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin jej zwrotu. Po upływie tego okresu wygasa również prawo do złożenia wniosku o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych oraz możliwość zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych.
Dorota Kępka, Elżbieta Węcławik
Źródło: Tax Care
Wojciech Boczoń