Wielkimi krokami zbliża się czas intensywnych zakupów. Przed nami Black Friday, Cyber Monday, a następnie okres świąteczny. W tym roku aż 64 proc. Polaków chce skorzystać z promocji na Black Friday – wynika z badania UCE Research i Grupy Offerista. Fundacja Polska Bezgotówkowa sprawdziła, jak zmieniają się preferencje zakupowe konsumentów i w jaki sposób właściciele małych biznesów mogą odpowiedzieć na te trendy, aby zwiększyć atrakcyjność swojej oferty.
W 2023 r. 72 proc. ankietowanych Polaków preferowało zakupy online w Black Friday[1], a przeciętne wydatki na jednego konsumenta w tym czasie wyniosły około 1000 zł[2]. Internet staje się kluczowym źródłem poszukiwania okazji. W tym roku 48 proc. konsumentów planuje robić zakupy wyłącznie w sieci, a 37 proc. wybiera połączenie ofert online i sklepów stacjonarnych[3].
W jaki sposób przedsiębiorcy mogą przygotować się na napływ klientów i jak zwiększyć koszyki zakupowe konsumentów?
- Lubimy promocje i rabaty
Dla ponad połowy Polaków kupujących w Internecie to cena jest głównym czynnikiem w procesie decyzyjnym (53 proc.)[4]. Promocje i obniżki przyciągają szczególną uwagę konsumentów, co sprawia, że skuteczna strategia promocyjna staje się jednym z najbardziej cenionych elementów oferty. Eksperci z PMR Market Experts sprawdzili, że 84 proc. osób, które skorzystało z rabatów w Black Friday rok temu, zamierza to powtórzyć. Natomiast wśród osób, które w 2023 roku nie brały udziału w wyprzedażach, 30 proc. planuje zrobić w tym czasie zakupy.
– Promocje i obniżki cen to szansa na oszczędności, a dla firm – okazja do przyciągnięcia nowych klientów. Współczesny polski konsument wyróżnia się praktyką w zarządzaniu wydatkami oraz otwartością na nowe technologie i media społecznościowe. To otwiera perspektywy, ale niesie też za sobą pewne wyzwania wynikające z konieczności dostosowania strategii i ofert do zmieniających się preferencji coraz bardziej cyfrowych klientów. Jak pokazują wyniki naszego badania, już niemal co trzeci mikro przedsiębiorca decyduje się na wprowadzanie obniżek cen i/lub promocji (32 proc.), a 4 na 10 planuje rozwój biznesu[5] – mówi Joanna Erdman, prezes zarządu Fundacji Polska Bezgotówkowa.
- Ważny jest wybór metod płatności
Podczas zakupów coraz chętniej sięgamy po karty – te tradycyjne i w smartfonie, ponieważ postrzegamy je jako szybkie, bezpieczne i wygodne. Potwierdza to najnowszy raport PolCard from Fiserv „Preferencje płatnicze Polaków 2024”, który pokazał, że blisko 75 proc. Polaków regularnie płaci kartą, telefonem bądź zegarkiem. Wyniki badania Fundacji Polska Bezgotówkowa wskazują, że już ponad 65 proc. wszystkich transakcji detalicznych w sklepach i punktach usługowych w 2023 r. w Polsce zrealizowanych zostało bezgotówkowo[6]. Płatności bezgotówkowe dominują w sklepach z obuwiem i odzieżą (70%), w sklepach wielkopowierzchniowych – supermarketach i hipermarketach (69%), księgarniach, kioskach i sklepach papierniczych (65%), drogeriach, aptekach i na stacjach paliw (64%). 60% respondentów biorących udział w badaniu Fundacji Polska Bezgotówkowa przyznało, że w 2023 r. częściej płacili bezgotówkowo niż w 2022 r.[7]
– Przedsiębiorcy powinni zadbać o to, aby zapewnić klientom wybór metod płatności, aby Ci mogli zapłacić, tak jak lubią. Dotyczy to zarówno sklepów stacjonarnych, jak i internetowych. Na rynku pojawił się również globalny standard płatności kartą w internecie – Click to Pay, który pozwala szybko i bezpiecznie zapłacić za zakupy online jednym kliknięciem. Click to Pay opiera się na zaawansowanej technologii tokenizacji, która zastępuje wrażliwe dane karty płatniczej unikalnym tokenem. To oznacza, że nawet, jeśli dane transakcji zostałyby przechwycone, nie mogą zostać użyte do wykonania innej transakcji. Płatności elektroniczne są bezpieczne i wygodne, dlatego coraz częściej sięgają po nie klienci – komentuje Joanna Erdman.
- Chcemy kupować teraz, a płacić później
Polacy znajdują się także w czołówce użytkowników płatności odroczonych. Taka forma finansowania zakupów przestaje być tylko modą, a zaczyna stopniowo stawać się jedną z powszechnych metod płatności w e-commerce. Z usługi „Kup teraz, zapłać później” lub możliwości rozłożenia płatności na raty skorzystało w Polsce już 64 proc. konsumentów[8]. Według danych CRIF, w 2023 roku koszyki zakupowe klientów korzystających tylko z płatności odroczonych łącznie przekroczyły wartość 300 mln zł. Polacy zatem nie tylko cenią wygodę i komfort zakupów, ale również elastyczność, jaką daje im możliwość odroczenia płatności.
- Oczekujemy idealnie dopasowanych ofert
64 proc. ankietowanych przyznało, że chce kupować od firm, które mogą zaoferować im spersonalizowane doświadczenia[9]. Sprzedawcy zatem coraz chętniej inwestują w technologie oparte na sztucznej inteligencji, aby poprawić wrażenia zakupowe swoich klientów w Internecie, czerpiąc jednocześnie z rozwiązań stosowanych w sklepach stacjonarnych. Rośnie popularność i wykorzystanie zaawansowanych narzędzi służących np. do wyszukiwania produktów na platformach sprzedażowych. Właściciele sklepów online coraz częściej wdrażają live chaty, a niektóre większe platformy udostępniają swoim klientom nawet wirtualne przymierzalnie i asystentów zakupowych online, którzy doradzają im w doborze produktów.
– Budowanie konkurencyjności łączy się m.in. z rozwojem innowacyjności i cyfryzacji firm. Mniejsze przedsiębiorstwa często nie mają aż takich możliwości finansowych i kompetencyjnych, aby pozwolić sobie na inwestycje w zaawansowane systemy i technologie. Jednym z głównych działań Fundacji Polska Bezgotówkowa jest wspieranie najmniejszych polskich przedsiębiorstw w budowaniu cyfrowej przewagi konkurencyjnej po to, aby mogły odpowiadać na potrzeby współczesnych, cyfrowych klientów – podsumowuje prezes zarządu Fundacji Polska Bezgotówkowa.
[1] Badanie (Salesforce, 2024)
[2] Badanie (Strategy & PwC, 2024)
[3] Badanie “Black Friday 2024” PMR Market Experts
[4] Raport 2024 Semseo: Nawyki e-zakupowe Polaków – ile wydajemy w Internecie i co najchętniej kupujemy?
[5] Badanie przeprowadzone przez Wavemaker Global dla Fundacji Polska Bezgotówkowa, 2023 r.
[6] Badanie Polasik RESEARCH „Zwyczaje płatnicze a rozwój sieci akceptacji kart w Polsce: badanie konsumenckie” dla Fundacji Polska Bezgotówkowa, 2023
[7] Badanie Polasik RESEARCH „Zwyczaje płatnicze a rozwój sieci akceptacji kart w Polsce: badanie konsumenckie” dla Fundacji Polska Bezgotówkowa, 2023
[8] Raport „European Retail Banking Radar 2023” opracowany przez firmę doradczą Kearney.
[9] Na podstawie wyników badań wykonanych w 2024 roku przez firmę Qualtrics.XM, na grupie 23 730 konsumentów w 23 krajach ogłoszono globalne trendy konsumenckie na 2025 rok.
Źródło: Fundacja Polska Bezgotówkowa.
Wojciech Boczoń