Do końca października w galerii Deutsche Bank KunstHalle w Berlinie można zobaczyć wystawę „Common Affairs” przedstawiającą prace polskich artystów – uczestników odbywającego się co dwa lata konkursu „Spojrzenia – Nagroda Deutsche Bank”. Konkurs, będący obecnie jednym z najważniejszych wydarzeń na polskiej scenie sztuki współczesnej, został zainicjowany w 2003 roku przez Zachętę Narodową Galerię Sztuki oraz Deutsche Bank.
W berlińskiej galerii Deutsche Bank KunstHalle zaprezentowane zostały prace Pawła Althamera, Supergrupy Azorro, Tymka Borowskiego, Karoliny Breguły, Elżbiety Jabłońskiej (pracę tej artystki można obejrzeć w Instytucie Polskim), Rafała Jakubowskiego, Łukasza Jastrubczaka, Anny Molskiej, Anny Okrasko, Agnieszki Polskiej & Witka Orskiego, Karola Radziszewskiego, Janka Simona, Konrada Smoleńskiego, Moniki Sosnowskiej, Izy Tarasewicz i Piotra Wysockiego. Wystawa zorganizowana została przez Deutsche Bank KunstHalle, Zachętę – Narodową Galerię Sztuki oraz Instytut Polski w Berlinie i odbywa się równocześnie z obchodami 25 rocznicy polsko-niemieckiego traktatu o dobrym sąsiedztwie oraz partnerstwa Berlina i Warszawy.
Dwoje kuratorów z obu krajów – Stanisław Welbel z Polski i Julia Kurz z Niemiec – w wyniku współpracy, ale również dialogu z autorami i artystami, podjęli próbę odpowiedzi na pytanie, czym dzisiaj jest wolność i wymiana idei w sytuacji, gdy sztuka finansowana jest zarówno z funduszy publicznych, jak i prywatnych. Ekspozycja – w przestrzeniach Deutsche Bank KunstHalle w Berlinie i Instytutu Polskiego w Berlinie stała się rodzajem platformy dla różnych wypowiedzi artystycznych.
Zaproszeni artyści w swych pracach często odwołują się do historii – nawiązują do wydarzeń oraz procesów historycznych i społecznych (industrializacji, wojen, transformacji, zmian ustroju politycznego). Inną istotną kwestią, wokół której koncentruje się wystawa, jest zaangażowanie na polu mediacji, produkcji i dystrybucji sztuki – rozpoznawanie warunków panujących w instytucjach kultury i hierarchii w świecie sztuki. Sztuka jest tu rodzajem sejsmografu zbierającego drgania i napięcia historii, teraźniejszości i przyszłości; artystów i ich dzieł dialogujących z rzeczywistością i upominających się o prawo głosu w kwestiach ważnych.
Niektóre prace powstały specjalnie z myślą o tej prezentacji i w Berlinie mają swoją premierę (Iza Tarasewicz, Janek Simon, Łukasz Jastrubczak); inne bezpośrednio nawiązują i dyskutują z pracami pokazywanymi już wcześniej w Zachęcie w ramach konkursu „Spojrzenia – Nagroda Deutsche Bank” (Rafał Jakubowicz, Anna Okrasko, Paweł Althamer); te starsze – w odmiennym kontekście – znajdują nowe interpretacje, nabierają kolejnych znaczeń (Elżbieta Jabłońska, Karol Radziszewski, Anna Molska, Supergrupa Azorro).
Konkurs „Spojrzenia” odbywa się co do dwa lata od 2003 roku i jest kierowany do młodych polskich twórców. Ma promować polską sztukę współczesną w kraju i za granicą, a także prezentować i honorować najciekawsze postawy artystyczne, dzieła w twórców, którzy w sposób szczególny zaistnieli na scenie sztuki w czasie ostatnich dwóch lat.
Wojciech Boczoń
