53,7% Polaków mieszka w domach – wynika z danych Eurostatu. Od 8 lat odsetek ten konsekwentnie rośnie, zbliżając się do unijnej średniej. W domach najwięcej mieszka Brytyjczyków i Norwegów, a w mieszkaniach – Estończyków, Hiszpanów i Łotyszy.
Z roku na rok rośnie liczba Polaków, którzy mieszkają w domach. W 2005 r. odsetek mieszkańców domów był na poziomie 49,5%, natomiast najświeższe dane Eurostatu pokazują, że po 7 latach było ich już 53,7%. W tym czasie udział Polaków mieszkających w blokach spadł z 50,2% w 2005 r. do 46,2% w 2012 roku.
Rosnący odsetek osób mieszkających w domach jednorodzinnych może by
związany z bogaceniem się społeczeństwa lub po prostu chęcią zmiany miejsca zamieszkania z lokalu w gwarnym mieście na rzecz spokojniejszej okolicy poza miastem, a co za tym idzie – przeprowadzki do domu. Potwierdzałyby to dane o migracjach. Wpisują się one w naturalny proces rozwoju miast, a dokładnie jeden z jego etapów – proces suburbanizacji. Polega on na wyludnianiu się centralnych obszarów miejskich na rzecz rozwoju przedmieść. Wbrew obiegowej opinii, osób przeprowadzających się z miast wojewódzkich na wieś jest znacznie więcej niż tych, którzy przeprowadzają się ze wsi do miast. Biorąc pod uwagę okres ostatnich 5 lat, ze stolic wojewódzkich na obszary wiejskie wyprowadziło się 210 tys. osób. Przeciwny kierunek wybrało około 130 tys. osób, a więc o 80 tys. mniej – wynika z danych GUS.
Polska poniżej średniej
W skali całej Europy, osób mieszkających w domach jest więcej niż nad Wisłą. W Unii Europejskiej jest ich przeciętnie 57,7% (odrobinę więcej w krajach tzw. „starej” UE niż w krajach nowoprzyjętych). Niekwestionowanym liderem jest jednak Irlandia. W kraju tym niemal wszyscy, bo aż 95,5% obywateli mieszka w domach. Na drugim miejscu w tym zestawieniu plasuje się Wielka Brytania (84,8%), a na trzecim Norwegia (80,9%). W dwóch pierwszych z tych krajów przeważnie nie są to jednak domy wolnostojące, ale bliźniaki lub domy w zabudowie szeregowej. W tego typu nieruchomościach mieszka sześciu na dziesięciu Brytyjczyków i Irlandczyków (podobnie jest w Holandii).
W przypadku domów wolnostojących prym wiodą wcześniej wspomniani Norwegowie, ale też Chorwaci, Słoweńcy, Węgrzy i Rumuni. W przypadku tych krajów przynajmniej sześciu na dziesięciu mieszkańców mieszka w domu wolnostojącym.
| Miejsce zamieszkania Europejczyków | ||||
| Kraj | Domy jednorodzinne | Mieszkania | Inne | |
| wolnostojące | bliźniaki i szeregowe | |||
| Austria | 49,2 | 7,2 | 42,5 | 1,2 |
| Belgia | 37,1 | 41,8 | 20,8 | 0,3 |
| Bułgaria | 46,0 | 10,5 | 43,2 | 0,3 |
| Chorwacja | 73,0 | 6,1 | 20,7 | 0,2 |
| Cypr | 47,0 | 27,7 | 24,1 | 1,3 |
| Czechy | 37,2 | 9,9 | 52,6 | 0,3 |
| Dania | 57,1 | 12,5 | 29,9 | 0,4 |
| Estonia | 29,8 | 4,6 | 65,1 | 0,5 |
| Finlandia | 47,2 | 18,6 | 33,6 | 0,5 |
| Francja | 44,2 | 22,5 | 33,1 | 0,1 |
| Grecja | 32,1 | 8,1 | 59,7 | 0,0 |
| Hiszpania | 13,6 | 21,2 | 65,0 | 0,2 |
| Holandia | 16,2 | 60,0 | 18,6 | 5,2 |
| Irlandia | 35,7 | 59,9 | 4,4 | 0,1 |
| Islandia | 34,9 | 18,2 | 45,9 | 0,9 |
| Litwa | 35,2 | 6,8 | 57,6 | 0,4 |
| Luksemburg | 36,4 | 29,9 | 33,2 | 0,5 |
| Łotwa | 31,8 | 3,6 | 64,4 | 0,2 |
| Malta | 4,5 | 44,8 | 50,3 | 0,3 |
| Niemcy | 28,6 | 16,7 | 53,2 | 1,5 |
| Norwegia | 60,7 | 20,2 | 13,4 | 5,8 |
| Polska | 48,9 | 4,7 | 46,2 | 0,2 |
| Portugalia | 40,6 | 17,8 | 41,3 | 0,3 |
| Rumunia | 60,5 | 1,7 | 37,8 | 0,1 |
| Słowacja | 49,9 | 1,8 | 48,1 | 0,1 |
| Słowenia | 66,6 | 4,1 | 28,9 | 0,3 |
| Szwajcaria | 23,8 | 13,1 | 59,6 | 3,5 |
| Szwecja | 50,6 | 8,9 | 40,2 | 0,4 |
| Węgry | 63,9 | 5,4 | 30,1 | 0,7 |
| Wielka Brytania | 23,9 | 60,9 | 14,5 | 0,7 |
| Włochy | 22,0 | 26,5 | 51,1 | 0,4 |
| Cała Unia | 34,0 | 23,7 | 41,6 | 0,7 |
| Kraje tzw. „starej” Unii | 29,3 | 28,6 | 41,2 | 0,8 |
| Kraje nowoprzyjęte | 50,6 | 5,3 | 43,8 | 0,2 |
| Źródło: Eurostat, dane za 2012 r., w przypadku Irlandii najświeższe dane pochodzą z 2011 r. | ||||
Estończycy wybierają mieszkania
Na drugim biegunie są kraje, w których najwięcej osób korzysta z mieszkań, a nie domów. Prym w tym względzie wiedzie Estonia, Hiszpania i Łotwa. W krajach tych blok jest miejscem zamieszkania odpowiednio 65,1%, 65% i 64,4% obywateli. Gros z nich mieszka w blokach relatywnie dużych – takich, w których mieści się ponad 10 lokali. Z drugiej strony małe bloki (z co najwyżej 9 lokalami) są najpopularniejsze na Malcie. Tam w tego typu budynkach mieszka prawie co drugi obywatel (46,6%).
Mieszkać można też na łodzi, w chacie i przyczepie
Ciekawe są też informacje na temat odsetka osób mieszkających w innych budynkach. Prym w tym względzie wiodą Norwegowie (5,8%), Holendrzy (5,2%) i Szwajcarzy (3,5%). Są to na tyle wysokie odsetki, że warto wytłumaczy, co Eurostat rozumie pod pojęciem „inne budynki”. Są to między innymi: chaty, łodzie (doskonałym przykładem jest Amsterdam), przyczepy kempingowe, a nawet jaskinie oraz nieruchomości o innym przeznaczeniu niż mieszkaniowy, np. szkoły.
Bartosz Turek
Lions Bank
Wojciech Boczoń