2025 był kolejnym rokiem z rzędu, gdy oszczędności Polaków rosły, osiągając rekordowy poziom. Potwierdza to również badanie ING Banku Śląskiego wskazujące, że w ciągu trzech lat zwiększyła się liczba osób posiadających oszczędności. Większość badanych nie oszczędza jednak na nieokreśloną czarną godzinę, ale przeciwnie, z myślą o konkretnych celach oraz na tak zwaną białą godzinę, czyli na to co chcą aby się wydarzyło.
Według NBP na koniec drugiego kwartału 2025 roku aktywa finansowe polskich gospodarstw domowych wyniosły prawie 3,6 biliona złotych i urosły w ciągu roku o 10,7 proc.
Znaczny wzrost dochodów do dyspozycji Polaków w ostatnich trzech latach pozwolił zarówno na solidny wzrost konsumpcji, jak i oszczędności. Nastąpiło to po trudnym 2022 roku, gdy inflacja osiągnęła wynik dwucyfrowy, a stopa oszczędności spadła do zaledwie 0,2 proc. – mówi Rafał Benecki, główny ekonomista w ING Banku Śląskim – Szacujemy, że w 2025 roku realne dochody Polaków rosły w tempie ponad 5 proc., a stopa oszczędzania wyniosła około 8 proc. i była najwyższa od pandemii w 2020 roku. Wówczas były to jednak oszczędności w dużej mierze wymuszone. Średnia z okresu od 2005 do 2024 roku wyniosła 5,1 proc. Wzrost oszczędności to także tendencja charakterystyczna dla starzejących się społeczeństw, a takim jest zdecydowanie Polska.
Białe godziny Polaków
Rosnące oszczędności widać również w najnowszej edycji badania ING Banku Śląskiego przeprowadzonego na grupie dorosłych mieszkańców Polski z dostępem do Internetu. W porównaniu z badaniem z 2022 roku z 68 proc. do 75 proc. wzrosła liczba osób deklarujących posiadanie oszczędności. Poprawę sytuacji finansowej widać też po tym, że w ciągu trzech lat z 35 proc. do 41 proc. zwiększyła się liczba badanych, którzy nie sięgali do swoich oszczędności w ciągu ostatniego pół roku.
Mogąc wskazać trzy odpowiedzi, większość badanych zadeklarowała, że oszczędza z myślą o konkretnych celach. Do najpopularniejszych „białych godzin” należą wakacje/wypoczynek (26 proc.). Kolejne miejsca zajęły remont (23 proc.) oraz zdrowie/procedury medyczne (22 proc.). Oszczędzanie w celu ogólnego zabezpieczenia na przyszłość wskazało 22 proc., a tylko 13 proc. oszczędza bez konkretnego celu. To mniej niż na zakup samochodu (17 proc.), emeryturę (16 proc.), czy budowę/zakup mieszkania lub domu (14 proc.) oraz niewiele więcej niż na rozwój zainteresowań/hobby (11 proc.) i edukację dzieci (10 proc.).
Co zrozumiałe, cele oszczędnościowe zmieniają się wraz z wiekiem. Wśród osób odkładających na zdrowie/procedury medyczne zdecydowanie największą grupę stanowią osoby 55+. Z kolei grupa 18-24 jest największą wśród osób oszczędzających na rozwój zainteresowań/hobby, kariery i własnej edukacji. W przypadku wakacji/wypoczynku odpowiedzi rozkładają się we wszystkich grupach podobnie – w przedziale 24-31 proc. – z wyjątkiem pokolenia 35-44-letnich „milenialsów”. Tylko 18 proc. z nich wskazało ten cel oszczędnościowy. Wynika to prawdopodobnie z aktualnego etapu życia, gdy inne potrzeby mają wyższy priorytet. Grupa ta jest bowiem wysoko wśród odkładających na ogólne zabezpieczenie na przyszłość, edukację dzieci, inwestycje oraz emeryturę.
Niezależnie od wieku, oszczędzanie to powszechny nawyk. Co jednak ciekawe, to w najmłodszej grupie 18-24 lat jest najwięcej osób deklarujących posiadanie zgromadzonych środków – 81 proc. Najmniej oszczędzających – 72 proc. – jest w grupie 45-54.
Wojciech Boczoń
