Obecnie za sprawą kilku banków, inicjatywa znowu wraca w ręce podmiotów bankowych. W najbliższym czasie banki będą aktywnie zachęcać klientów do skorzystania z własnych szybkich kredytów, Banki, które już to robą zdobędą dzięki temu nowych klientów. Natomiast te które jeszcze nie oferują podobnych produktów, będą musiały usprawnić procedury, by sprostać konkurenci i nie zostać w tyle.
Jak długo może czekać klient?
Banki dopiero niedawno odkryły, że klienci nie chcą czekać zbyt długo na uzyskanie kredytu. Już kilka lat temu zdały sobie z tego sprawę firmy oferujące kredyty w hipermarketach i innych punktach sprzedaży. Tam klient przyjeżdżał po zakup konkretnego towaru, który chciał kupić na kredyt. Firmy oferujące kredyty ratalne stworzyły takie procedury, by klient otrzymywał kredyt od ręki, a zakup był tyko odrobinę bardziej skomplikowany od zakupu za gotówkę.
Ta zmiana wymagała stworzenia nowych szczegółowych procedur sprawdzania zdolności kredytowej klienta. Przede wszystkim banki uzyskały szybki i natychmiastowy dostęp do danych zgromadzonych na temat klienta w Biurze Informacji Kredytowej. BIK jest spółką utworzoną przez banki w celu wzajemnej wymiany informacji o kredytobiorcach. System BIK gromadzi z banków informacje o wszystkich udzielanych przez nie kredytach, w tym także o wydanych kartach kredytowych. Informacje z BIK są podstawą do podęcia decyzji o udzieleniu lub nie udzieleniu pożyczki.
Dzięki usprawnieniu wymiany informacji z BIK banki mogły znacząco skrócić czas oczekiwania na pożyczkę. I tak Eurobank i Lukas Bank oferują kredyt w przypadku którego decyzja o przyznaniu jest podejmowana w 15 minut. Oczywiście w przypadku wątpliwości co do wiarygodności klienta, okres ten może zostać przedłużony. Natomiast Bank Zachodni WBK daje klientom gwarancję udzielnie kredytu w 24 h. Jeśli bank nie zdąży w tym okresie podjąć decyzji, to za każde 24 h opóźnienia obniża prowizję za udzielnie kredytu o 50 zł.
Jak się ocenia wiarygodność klienta?
Pomimo, że banki znacząco skróciły czas oczekiwania na decyzję o przyznaniu kredytu, to nie zmieniły metod oceny kredytowego ryzyka. Szybsze decyzje kredytowe to przede wszystkim kwestia skatalogowanych i przejrzystych procedur oraz dobrej organizacji pracy.
Przy ocenie ryzyka kredytowego banki korzystają z dwóch podstawowych instrumentów. Pierwszym jest przedstawiona przez klienta informacja o dochodach. Najczęściej jest to zaświadczenie z zakładu pracy o osiąganych dochodach. Więcej dokumentów dotyczących osiąganych dochodów muszą dostarczyć osoby prowadzące działalność gospodarczą. Podjęcie decyzji kredytowej dla osób przedstawiających inne dokumenty niż zaświadczenie o zarobkach lub odcinek od renty i emerytury trwa dłużej.
Drugim równie ważnym źródłem są informację z BIK. Służą one do weryfikacji danych podanych przez klienta. Klient musi w składnym wniosku wskazać wszystkie posiadane kredyty i pożyczki oraz inne obciążenia własnych dochodów. Bank porównuje jego deklarację z informacjami z BIKu, i na tej podstawi ocenia wiarygodność klienta. Osoba, która miała w okresie poprzedzającym, problemy ze spłaceniem innego kredytu, ma raczej niewielkie szanse na uzyskanie nowego kredytu.
Banki starają się udzielać kredytów tak, by były one jak najbezpieczniejsze. W tym celu stosują dodatkowe kryteria i różnicują warunki oferowane różnym osobom. Im pewniejszy klient dla banku, tym lepsze warunki. I tak na przykład w Eurobanku osoby, w wieku 25-35 lat mogą uzyskać Kredyt na Start, będący odmianą Europożyczki. Na niższe oprocentowanie oraz lepsze warunki spłaty mogą liczyć w przypadku tego kredytu absolwenci wyższych uczelni. W Banku BPH natomiast klienci posiadające karty kredytowe w tym samym lub innym banku, pod warunkiem przestawienia wyciągu z trzech ostatnich miesięcy, mogą uzyskać niższe oprocentowanie kredytu. Większość banków oferuje preferencyjne warunki osobom, które posiadają w tym banku rachunek rozliczeniowy.
Opłaty i prowizje
Na koszt kredytu składają się dwa elementy: prowizja za udzielenie kredytu oraz oprocentowanie.. W większości banków o kwotę prowizji jest obniżana kwota otrzymywanej gotówki. Natomiast Bank Pekao SA jako jedyny wymaga, żeby prowizję wpłacić przez otrzymaniem kredytu. Natomiast Eurobank, w ogóle nie wspomina o prowizji. Wszystkie dodatkowe opłaty zwiane z kredytem w tym banku są doliczane do sumy kredytu i rozbijane na raty.
Im dłuższy okres kredytowania tym wyższa jest prowizja za udzielenie kredytu. W przypadku kredytu na 12 miesięcy wysokość prowizji w różnych bankach waha się od ponad 6% do niecałych 3%. W przypadku kredytów na ponad 24-miesiące prowizja może sięgnąć nawet 9%. W przypadku kredytu w innych walutach niż złotówka (kredyt taki oferuje np. PKO Bank Polski) prowizje są o około 1% niższe niż w przypadku kredytów złotówkowych.
Natomiast oprocentowanie kredytów gotówkowych oscyluje w granicach 15-20% w stosunku rocznym. Od innych banków znacznie odbiega PKO Bak Polski, który oferuje kredyt oprocentowany nawet na 8,15% w przypadku oprocentowania stałego lub 7,9% w przypadku oprocentowania zmiennego.
Większość banków nie stosuje jednej stawki dla wszystkich klientów, a różnicuje ją zależnie od oszacowanego ryzyka danego kredytu. I tak na przykład Lukas Bank oferuje kredyty oprocentowane w przedziale od 13,8% do 23,9%. Na najniższą stawkę mogą liczyć osoby, które mają konto w Lukas Banku lub też brały w tym banku kredyt i spłaciły go zgodnie z harmonogramem.
Ubezpieczenia
Banki oferują kredytobiorcom także bezpłatne lub dodatkowe ubezpieczenia spłaty kredytu. Najpopularniejsze jest ubezpieczenie kredytu od ryzyka śmierci lub całkowitej niezdolności do pracy kredytobiorcy. Na przykład Lukas bank oferuje je bezpłatnie, natomiast w Raiffeisen Banku trzeba za nie dopłacić dodatkowo 0,0768% wartości kredytu.
Banki oferują także fakultatywne ubezpieczania od utraty pracy, od czasowej niezdolności do pracy lub od przewlekłego zachorowania. Ubezpieczania te pozwalają ochronić bank, a przede wszystkim kredytobiorcę przez niekorzystnymi skutkami finansowymi tego rodzaju zdarzeń losowych. Dlatego warto rozważyć skorzystanie z dodatkowego ubezpieczania, pod warunkiem że oferowane przez bank stawki nie są wygórowane.
Jak spłacać
Kiedy już uzyskamy kredyt ważne jest, by terminowo spłacać jego raty. Trzeba bezwzględnie pamiętać, że za moment spłaty raty banki rozumieją moment wpłynięcia pieniędzy na swój rachunek, nie zaś moment fizycznej wpłaty np. na poczcie. Oczywiście jeśli wpłacamy pieniądze w kasie banku, który udzielił nam kredytu, wtedy pieniądze trafiają na właściwe konto natychmiast. Jeśli natomiast chcemy spłacać kredyt na poczcie lub w oddziale innego banku powinniśmy pamiętać o kilkudniowym wyprzedzeniu, tak by pieniądze trafiły we właściwym czasie do kredytodawcy.
Kredyt można spłacać zarówno gotówką, jak i przelewem z rachunku w innym banku. Niektóre banki oferują także inne bardziej nowoczesne możliwości spłaty. Na przykład Lukas Bank i Eurobank, zaoferowały swoim klientom wpłatomaty, urządzenia zbudowane podobnie do bankomatów z tym że zamiast wypłacać pieniądze przyjmują one wpłaty klientów. Wpłatomat może działać przez cała dobę i przyjmować od klientów wpłaty, które natychmiast są przez bank księgowane.
Lukas Bank zaoferował swoim klientom także możliwość zapłaty rat w sklepowych kasach. Lukas Bank podpisał w tym celu umowę z sieciami Moje Rachunki i VIA, które oferują usługi opłacania rachunków w sklepach. Warto też wspomnieć, że niektóre banki oferują także klientom spłatę zadłużenia przy użyciu polecania zapłaty.
Symulacja
W ramach testu przeprowadziliśmy symulację kosztów kredytu o wartości 5000 zł, zaciągniętego na 12 miesięcy. Dzwoniliśmy do banków przedstawiając się jako 28-letnia osoba z Warszawy, wolna, z zarobkami na poziomie 2000 zł netto prosząc o przygotowanie oferty kredytu. Udało się nam w ten sposób uzyskać symulację kosztów większości dużych banków oferujących szybkie kredyty.
Jedynym bankiem, który notorycznie nie chciał udzielić kredytu naszej testowej osobie był Lukas Bank. Nie udało nam się ostatecznie ustalić, czy stało się to z powodu młodego wieku tej osoby (28 lat) czy być może niskich dochodów (2000 zł netto).
Jeśli chodzi o warunki finansowe to zdecydowanie wyróżnia się PKO Bank Polski. Niestety jednocześnie jest to bank, w którym nie można liczyć na obsługę klienta na najwyższym poziomie. Jeśli wiec chcemy skorzystać z tego najtańszego kredytu musimy się przygotować na możliwość oczekiwania w długiej kolejce w oddziale (tylko tam można wnioskować o kredyt), a potem na dłuższe niż u konkurencji czekanie na decyzję kredytową. Podobnie jest w Banku Pekao SA, który wymaga od klienta biorącego pożyczkę, by otworzył konto osobiste w tym banku i przelewał tam otrzymywane zarobki.
Pozycja „realny koszt” w naszej tabeli to całkowity koszt kredytu (zawierający prowizję oraz odsetki) w stosunku do otrzymanej kwoty gotówki. Nie jest to wartość tożsama z „rzeczywistą roczną stopa oprocentowania” obliczoną zgodnie z ustawą o kredycie konsumenckim.
Oferowane przez nasze banki szybkie kredyty, to obecnie bardzo interesującą alternatywa wobec zaciąganych w sklepie kredytów ratalnych. Tym bardziej, że można je zaciągać na dowolny cel, a nie tylko przy zakupie nowych towarów w sklepie.
Interesujący jest fakt, że w niektórych bankach szybkie kredyty są oprocentowane niżej, niż linie kredytowe w rachunkach rozliczeniowych. Być może zainteresują się nimi także osoby na co dzień korzystające właśnie z kredytów odnawialnych. Szybkie kredyty można także polecić zadłużającym się na kartach kredytowych. Przeciętne oprocentowanie karty kredytowej jest prawie 2 razy wyższe niż oprocentowanie kredytów gotówkowych, dlatego jeśli chcemy się zadłużyć na dłuższy czas warto skorzystać z tego drugiego instrumentu.
|
Bank |
Maksymalna kwota kredytu |
Czas rozpatrzenia wniosku |
Prowizja |
Otrzymujemy do ręki |
Rata miesięczna |
Realny koszt |
Wniosek przez Internet |
Wniosek przez telefon |
|
PKO Bank Polski |
35.000 zł |
do 3 dni |
245 zł |
4 755 zł |
435 zł |
9,30% |
NIE |
NIE |
|
Pekao SA |
100.000 zł |
zależy od oddziału |
250 zł |
4 750 zł |
442 zł |
11,08% |
NIE |
NIE |
|
Bank Zachodni WBK |
80.000 zł |
do 24 h |
200 zł |
4 800 zł |
456 zł |
13,44% |
TAK |
TAK |
|
Raiffeisen Bank |
60.000 zł |
24 h |
140 zł |
4 860 zł |
463 zł |
13,92% |
TAK |
TAK |
|
Citibank – wniosek przez Internet |
120.000 zł |
do 3 dni |
0 zł |
5 000 zł |
478 zł |
14,72% |
TAK |
TAK |
|
ING |
10.000 zł |
do 3 dni |
0 zł |
5.000 zł |
479 zł |
14,96% |
TAK |
TAK |
|
BPH |
20.000 zł |
24 h |
325 zł |
4 675 zł |
454 zł |
15,46% |
TAK |
TAK |
|
Citibank |
120.000 zł |
do 3 dni |
0 zł |
5 000 zł |
499 zł |
19,76% |
TAK |
TAK |
|
Eurobank |
120.000 zł |
od 15 minut do 48 h |
0 zł |
5 000 zł |
519 zł |
24,56% |
NIE |
TAK |
Przykłady:
Bank Zachodni WBK
BZ WBK oferuje kredyt do 80.000 zł zaciągnięty maksymalnie na okres 60 miesięcy. Bank oferuje obniżone oprocentowanie oraz prowizję osobom, które posiadają już inne produkty banku np. konto osobiste lub kartę kredytową. Bank jako pierwszy wprowadził „gwarancję terminu”, czyli zobowiązanie do rozpatrzenia każdego wniosku kredytowego w ciągu 24h. Każde opóźnienie rozpatrzenia wniosku o 24 h skutkuje obniżeniem prowizji za przyznanie kredytu o 50 zł. Wniosek o kredyt można złożyć w oddziale, przez telefon lub Internet. Każdy nowy kredytobiorca otrzymuje od banku w ramach promocji plecak.
Eurobank
Ten bank oferuje kredyty, połączone z bezpłatnym rachunkiem. Przyznany klientowi kredyt przelewany jest na konto, z którego może pobrać gotówkę, przy użyciu (także wydawanej bezpłatnie) karty płatniczej Visa Electron. Bank może pożyczyć klientowi nawet do 120.000 zł, podjecie decyzji kredytowej następuje w rekordowo szybkim czasie – 15 minut. Ostatnio bank promuje także pożyczki na niewielkie kwoty udzielane bez zaświadczenia o zarobkach. Zaletą Eurobanku jest to, że jego palcówki można łatwo zaleźć w większości odwiedzanych tłumnie przez klientów centrów handlowych. Wadą Eurobanku są natomiast zdecydowanie najwyższe koszty udzielanego kredytu. W przypadku naszego testowego kredytu na 5000 zł, rzeczywista stopa procentowa (obliczona według ustawy o kredycie konsumenckim) sięgnęła prawie 50%.
PKO Bank Polski
To największy polski bank o największej licznie klientów. Niestety z tego powodu w jego placówkach zawsze możemy natknąć się na kolejki. Bardzo niedopracowane są także procedury, wszytkie wnioski trzeba wypisywać ręcznie co powoduje, ze obsługa jednego klienta może trwać nawet kilkadziesiąt minut. Rekompensatą za te niedogodności jest bardzo bogata i atrakcyjna oferta w ramach Szybkiego Serwisu Kredytowego. Bank oferuje nie tylko szybkie kredyty w złotówkach, ale także w euro, frankach szwajcarskich oraz dolarach. Kredyty walutowe charakteryzują się niższym oprocentowaniem oraz niższymi prowizjami niż kredyty złotówkowe. Jednak także kredyty w złotówkach są w PKO BP bardzo tanie. Oprocentowanie kredytu może wynieść 8,15% (przy stałym oprocentowaniu) lub 7,9% jeśli wybierzemy oprocentowanie zmienne. Spłacać kredyt można zarówno w formie stałych rat jak i rat zmiennych. Maksymalny czas kredytowania to aż 8 lat, ale tylko z wykorzystaniem zmiennej stopy procentowej. Możliwe jest także skorzystanie z 3 miesięcznej karencji przed rozpoczęciem spłaty.
