Polacy płacą kartami przede wszystkim za codzienne sprawunki, a płatności elektroniczne uważają za bezpieczne i coraz chętniej z nich korzystają. Chcieliby także mieć możliwość płacenia w ten sposób w większej liczbie miejsc, m.in. w małych sklepach, na bazarach i w urzędach – takie wnioski płyną z drugiej edycji badania omnibusowego „Korzystanie z kart płatniczych”, przeprowadzonego w sierpniu 2014 roku na zlecenie VeriFone.
Projekt zrealizowany przez PBS miał na celu zbadanie zmian w stosunku Polaków do płatności elektronicznych na przestrzeni ostatniego roku. W ramach projektu poruszone zostały m.in. kwestie częstotliwości korzystania z kart płatniczych, miejsc, w których takie płatności są najbardziej popularne, bezpieczeństwa transakcji elektronicznych czy dostępności terminali płatniczych w Polsce. Respondenci stanowili reprezentatywną grupę 1000 mieszkańców Polski.
KARTA SPOSOBEM NA BIEŻĄCE WYDATKI
Na początku badania uczestnicy mieli za zadanie sprecyzować, jak często korzystają z karty płatniczej. 6% respondentów wskazało, że karta jest dla nich narzędziem regulowania codziennych należności. Takiej odpowiedzi udzieliły przede wszystkim kobiety (8% kobiet przy 4% mężczyzn). 32% badanych wskazało, że z karty korzystają regularnie, co najmniej 2 razy w tygodniu. Raz w tygodniu po karty płatnicze sięga 9% ankietowanych. 6% respondentów reguluje rachunki za pomocą karty 2-3 razy w miesiącu, zaś kolejne 5% sięga po elektroniczne instrumenty płatnicze raz w miesiącu. Jednocześnie 41% respondentów zadeklarowało, że korzysta z karty bardzo sporadycznie lub w ogóle z niej nie korzysta. Taka sytuacja dotyczy przede wszystkim osób starszych i bezrobotnych, z wykształceniem podstawowym i niskimi dochodami.
Wśród miejsc, w których najczęściej korzystają z kart płatniczych, badani wymienili przede wszystkim sklepy – 47%. Ta liczba nie zmieniła się od ubiegłego roku. Podobnie jak w przypadku poprzedniej edycji badania, okazało się, że w sklepach kartami chętniej płacą kobiety (51% kobiet, 42% mężczyzn). Na drugim miejscu ponownie znalazły się stacje benzynowe, wskazane przez 6% badanych, w tym głównie mężczyzn (9% mężczyzn, 4% kobiet). Wśród innych obiektów handlowych i usługowych, w których do regulowania należności Polacy używają karty, respondenci wymienili restauracje (1%) oraz urzędy (0,2%). Każdy z tych wyników wzrósł dwukrotnie w porównaniu z rokiem 2013. Podobnie, jak w poprzedniej edycji badania, 0,4% wszystkich respondentów wskazało także, że kartą płaci za zakupy w Internecie.
Równocześnie w odpowiedzi na to samo pytanie 31% badanych przyznało, że nie posiada karty płatniczej, debetowej ani kredytowej, co stanowi spadek o 3% w stosunku do roku 2013.
14% respondentów stwierdziło zaś, że wprawdzie ma kartę, ale z reguły posługuje się gotówką. Wyniki te pokrywają się z pytaniem dotyczącym częstotliwości korzystania z kart płatniczych.
PŁATNOŚCI ELEKTRONICZNE CORAZ BARDZIEJ POŻĄDANE
W roku 2014 badanie VeriFone „Korzystanie z kart płatniczych” zostało rozszerzone
o dodatkowe zagadnienia, związane przede wszystkim z oczekiwaniami konsumentów do rozwoju płatności elektronicznych w Polsce. Respondenci zostali zapytani o miejsca, w których chcieliby płacić kartą i o motywatory, które mogłyby zachęcić ich do częstszego korzystania z płatności elektronicznych.
Wśród lokalizacji, w których uczestnicy badania chcieliby regulować rachunki za pomocą karty, znalazły się przede wszystkim miejsca związane z załatwianiem codziennych sprawunków: małe sklepy (41%), małe punkty usługowe (26%), kioski (23%) i bazary (16%). 20% badanych odpowiedziało, że płatność kartą powinna być akceptowana w urzędach.
Jako zachętę do korzystania z kart płatniczych respondenci wskazali przede wszystkim promocje oferowane przez sklepy i punkty usługowe: takiej odpowiedzi udzieliło 31% pytanych. 23% badanych odpowiedziało, że z karty będą korzystali częściej, jeśli zwiększy się dostępność terminali w sklepach i urzędach. 11% chciałoby mieć możliwość korzystania z karty w przypadku maszyn samoobsługowych, takich jak parkomaty lub biletomaty.
TERMINALE PŁATNICZE POTRZEBNE, ALE ZA MAŁO DOSTĘPNE
Przy okazji badania ocenie poddana została również dostępność terminali płatniczych w Polsce. Respondenci zapytani, czy mimo chęci zapłacenia kartą spotkali się z brakiem takiej możliwości potwierdzili, że liczba punktów akceptujących karty płatnicze w Polsce nadal nie jest wystarczająca. 12% badanych posiadaczy karty często spotyka się z brakiem terminali płatniczych, zaś aż 47% przyznało, że taka sytuacja przydarzyła im się kilkukrotnie.
Badanie ujawniło także potencjał płatności elektronicznych i zapotrzebowanie rynku na terminale płatnicze. 35% respondentów zadeklarowało, że w przypadku powszechnego dostępu do terminali płatniczych, należności regulowałoby tylko za pomocą karty. 21% badanych stwierdziło natomiast, że nie zdecydowałoby się na to rozwiązanie. Takie zdanie wyraziły przede wszystkim osoby w przedziale wiekowym 40-59 lat (54% badanych) oraz powyżej 59 roku życia (73% respondentów), o wykształceniu podstawowym lub zawodowym (61% uczestników, którzy ukończyli szkoły podstawowe i 53% spośród absolwentów szkół zawodowych), osoby bezrobotne oraz posiadające niskie dochody. Ta grupa społeczna charakteryzuje się także zamieszkaniem w małych miastach z ograniczonym dostępem do terminali płatniczych.
PŁATNOŚĆ KARTĄ A BEZPIECZEŃSTWO
Podczas badania respondenci zostali także zapytani, czy ich zdaniem płatności kartą są bezpieczne. 64% ankietowanych odpowiedziało, że taka forma regulowania należności daje gwarancję bezpieczeństwa. W porównaniu do roku 2013 oznacza to 3% spadek zaufania do płatności elektronicznych. 9% badanych wskazało, że płacenie kartą uważają za zdecydowanie niebezpieczne, jednak podobnie jak w 2013 roku, sytuacja ta dotyczy głównie osób, które nie posiadają karty płatniczej lub się nią nie posługują.
***
Metodologia badania: Badanie omnibusowe „Badanie korzystania z kart płatniczych” zostało przeprowadzone przez PBS Sp. z o.o. na zlecenie VeriFone Sp. z o.o. w dniach 8-10 sierpnia 2014 roku na reprezentatywnej grupie 1000 osób z całej Polski.
/ VeriFone Systems
Wojciech Boczoń