W sierpniu 2022 r., w porównaniu do sierpnia 2021 r., banki udzieliły mniej kredytów mikroprzedsiębiorcom zarówno w ujęciu liczbowym (-14,4%), jak i wartościowym (-22,8%). W ujęciu liczbowym banki przyznały o (-43,4%) mniej kredytów inwestycyjnych oraz o (-22,1%) mniej kredytów obrotowych. W przypadku kredytów w rachunku bieżącym dynamika również jest ujemna i wyniosła (-0,8%). Spadła w porównaniu do sierpnia 2021 r. wartość udzielonych kredytów inwestycyjnych o (-57,8%) oraz kredytów obrotowych o (-24,8%). Wartość kredytów w rachunku bieżącym udzielonych w sierpniu 2022 r. w porównaniu do sierpnia 2021 r. wzrosła o (+11,5%).
SPRZEDAŻ KREDYTÓW DLA MIKROPRZEDSIĘBIORCÓW WEDŁUG PRODUKTÓW KREDYTOWYCH
W okresie styczeń–sierpień 2022 r. liczba udzielonych kredytów w porównaniu z analogicznym okresem 2021 r. spadła o (-11,4%) w ujęciu liczbowym oraz o (-7,4%) w wartościowym. Przy czym w ujęciu ilościowym ujemna dynamika wystąpiła w przypadku wszystkich rodzajów kredytów, a najwyższa w przypadku kredytów inwestycyjnych (-31,8%). W ujęciu wartościowym ujemna dynamika (-26,3%) dotyczy kredytów inwestycyjnych oraz kredytów obrotowych (-5,7%). Natomiast dodatnia dynamika charakteryzowała kredyty w rachunku bieżącym (+4,7%).
– Sierpniowe wyniki liczby i wartości kredytów udzielonych mikroprzedsiębiorstwom nie zaskakują, gdyż trend spadkowy w kredytowaniu firm widać już od wielu miesięcy. Jednak to, co niepokoi jest spadek o blisko 58 proc. wartości udzielonych kredytów inwestycyjnych. W okresie ośmiu miesięcy jest to spadek o 1/3. Nie jest to bynajmniej wyraz pasywności kredytowej przedsiębiorców, a raczej przejaw rosnącej niepewności wynikającej z obecnych warunków makroglobalnych, w tym wojny w Ukrainie, jak i makroekonomicznych, zwłaszcza kryzysu energetycznego. Wysoka inflacja i wzrost kosztów obsługi kredytów w wyniku rosnących stóp procentowych nie skłaniają właścicieli firm do ponoszenia ryzyka – ocenia dr hab.Waldemar Rogowski, główny analityk Grupy BIK.
– Z uwagi na rosnącą awersję do ryzyka wysoce prawdopodobna jest perspektywa zatrzymania procesów inwestycyjnych, co będzie miało negatywne konsekwencje w przyszłości. Już obecnie udział inwestycji do PKB wynosi 15 proc. – ostrzega prof. Rogowski.
– W sierpniowych wynikach uwagę zwraca ponad 11 proc. wzrost r/r wartości kredytów w rachunku bieżącym udzielonych mikroprzedsiębiorcom przez banki. W tym segmencie kredytowania wprawdzie nie ma utrwalonego trendu, ale można się spodziewać, że w związku z rosnącą inflacją mikroprzedsiębiorcy będą teraz inwestować w zapasy materiałów i produktów, częściowo finansowanych kredytem w rachunku bieżącym. Mikroprzedsiębiorcom kończą się również środki uzyskane z tarcz covidowych – dodaje główny analityk Grupy BIK.
JAKOŚĆ PORTFELI KREDYTÓW DLA MIKROPRZEDSIĘBIORCÓW WEDŁUG PRODUKTÓW KREDYTOWYCH
Sierpniowy odczyt Indeksu jakości kredytów mikroprzedsiębiorców wyniósł 4,88% w ujęciu wartościowym. Nadal jest on na bezpiecznym poziomie. Produktowe Indeksy jakości w sierpniu 2022 r. kształtowały się w ujęciu wartościowym następująco: kredyty inwestycyjne 2,50%, kredyty w rachunku bieżącym 3,52% oraz kredyty obrotowe 8,87%. W sierpniu 2022 r. w porównaniu do lipca 2022 r. pogorszył się (wzrósł) ogólny Indeks jakości o (+0,17). Indeks pogorszył się (wzrósł) również w porównaniu do sierpnia 2021 o (+0,39). W okresie 12-miesięcznym pogorszyły się Indeksy wszystkich trzech rodzajów kredytów. Najwyższe pogorszenie Indeksu wystąpiło w przypadku kredytów obrotowych (+0,55).
SPRZEDAŻ KREDYTÓW DLA MIKROPRZEDSIĘBIORCÓW WEDŁUG SEKTORÓW
Na 10,4 tys. kredytów udzielonych mikroprzedsiębiorcom w sierpniu br., 5,0 tys. zaciągnęły firmy usługowe (48%) i 2,5 tys. handlowe (24%). Łącznie więc 72% udzielonych w sierpniu 2022 r. kredytów przypada na te dwa sektory. Z całkowitej kwoty 1,351 mld zł, banki udzieliły 486 mln zł (36,0%) kredytów firmom z sektora usług oraz 379 mln zł (28,0%) mikroprzedsiębiorcom prowadzącym działalność handlową. Finansowanie tych dwóch sektorów to w sierpniu 2022 r. 64,0% łącznej wartości udzielonych kredytów mikroprzedsiębiorcom.
W sierpniu 2022 r. najwyższy spadek r/r liczby udzielonych kredytów dotyczył finansowania budownictwa (-16,7%) oraz handlu (-16,0%). W ujęciu wartościowym w sierpniu 2022 r. w porównaniu do sierpnia 2021 r. ujemna dynamika dotyczyła kredytów dla wszystkich sektorów. Najwyższa ujemna dynamika dotyczyła wartości kredytów udzielonych firmom usługowym (-26,6%) oraz handlowym (-25,6%).
W okresie styczeń-sierpień 2022 r. banki udzieliły mniej kredytów w porównaniu do analogicznego okresu ub.r. we wszystkich sektorach. Najbardziej spadła o (-16,4%) liczba kredytów udzielonych firmom handlowym oraz produkcyjnym (-15,8%). W ujęciu wartościowym banki udzieliły w ośmiu miesiącach br. 2022 r. w porównaniu do analogicznego okresu zeszłego roku niższego finansowania firmom z trzech sektorów. Najwyższy spadek dotyczył udzielenia finansowania firmom produkcyjnym (-19,1%) oraz handlowym (-12,1%). W tym okresie wzrosła jedynie wartość udzielonych kredytów firmom budowlanym o (+3,2%).
JAKOŚĆ PORTFELI KREDYTÓW DLA MIKROPRZEDSIĘBIORCÓW WEDŁUG BRANŻ
Według odczytów Indeksu Jakości najgorzej (najwyższy poziom wskaźnika) w sierpniu 2022 r. spłacane były kredyty przez firmy handlowe – wartość Indeksu wyniosła 5,13%. Najlepszy (najniższy) odczyt w sierpniu br. odnotował Indeks Jakości firm z sektora budownictwo i wyniósł 4,49%.
W porównaniu do sierpnia 2021 r. Indeks pogorszył się (wzrósł) w trzech branżach: produkcji (+1,11), budownictwie o (+0,95) oraz handlu o (+0,51). Niewielką poprawę na poziomie (-0,01) odnotował Indeks w branży usługowej.
Źródło: BIK
Wojciech Boczoń