Wirtualne zakupy, wygodne płatności

W internetowym sklepie zapełniliśmy wirtualny koszyk i udajemy się do kasy. Przed nami lista form płatności. Karta, przelew, mTransfer, płatność za pobraniem – co wybrać? Zamiast kierować się przyzwyczajeniem, warto zastanowić się przez chwilę nad najbardziej odpowiednim w danym momencie wyborem. Każda z metod ma swoje wady i zalety.

Polskie e-sklepy oferują szeroki wybór form płatności. Według raportu „eCommerce 2010” najpopularniejszą opcją, proponowaną w niemal wszystkich internetowych sklepach, jest płatność gotówkowa przy odbiorze towaru. Równie szeroko rozpowszechnione jest polecenie przelewu, a dopiero na dalszych miejscach znajdziemy karty płatnicze i szybkie przelewy internetowe (tzw. pay-by-link) – udostępnia je odpowiednio 58% i 57% sklepów.

Wirtualne sklepy często korzystają z usług firm obsługujących płatności on-line, takich jak PayU (platnosci.pl) czy DotPay, które ułatwiają obsługę wielu form regulowania zobowiązań tworząc łatwe do wdrożenia pakiety. Coraz częściej, zwłaszcza w branży RTV i AGD, dostępne są systemy sprzedaży ratalnej on-line. Taką opcję zapłaty oferuje co czwarty internetowy detalista, jednak jej popularność jest dotąd niewielka.

Dla miłośników gotówki

Przesyłka pobraniowa cieszy się niesłabnącym powodzeniem w polskim e-handlu, chociaż jako sposób płatności więcej ma wspólnego z XIX-wiecznym dyliżansem pocztowym niż z elektronicznym pieniądzem czasów globalnej sieci. Kupujący płaci za zamówiony towar gotówką w momencie odbioru paczki. Oferowane przez Pocztę Polską dodatkowe usługi to m.in. możliwość ubezpieczenia przesyłki czy pisemnego potwierdzenia sprawdzenia przez odbiorcę zawartości pakunku. Podobną ofertą chwalą się także firmy kurierskie.

Zaletami tej formy płatności są:

• Zapłata z dołu – po wysłaniu towaru przez sprzedawcę. Taki schemat płatności pozwala również sprawdzić czy wysłany towar odpowiada naszym oczekiwaniom.
• Dostępność – brak jakichkolwiek wymagań wobec kupującego. Nie musi on nawet posiadać rachunku bankowego.

Do wad przesyłki pobraniowej zaliczyć można:

• Stosunkowo wysoki koszt usługi, z reguły przerzucany na kupującego.
• Ograniczenia dotyczące rozmiarów i wartości przesyłki opłacanej przy odbiorze.
• Niewygodną, gotówkową formę rozliczenia.

Płatność za pobraniem to dobre rozwiązanie w sytuacji, gdy nie mamy zaufania do sprzedawcy. W pozostałych sytuacjach ta forma płatności zdecydowanie przegrywa konkurencję z instrumentami bezgotówkowymi.

Przedpłata przelewem – atrakcyjnie… dla sprzedawcy

Popularność polecenia przelewu w polskim e-handlu jest wynikiem szerokiego rozpowszechnienia bankowości internetowej i stosunkowo szybko działającego systemu rozliczeń międzybankowych, ale także… lenistwa sprzedawców. Płatność z góry z użyciem przelewu jest prosta dla obydwu stron transakcji – sprzedawca musi tylko podać numer rachunku bankowego, a kupujący wypełnić i zatwierdzić odpowiedni formularz w systemie transakcyjnym swojego banku.

Polecenie przelewu używane jako forma przedpłaty za towar ma jednak spore wady:

• Koszty dokonania płatności przerzucane są na kupującego – co prawda w wielu bankach przelewy krajowe zlecane przez internet są bezpłatne, ale nie jest to jeszcze powszechnie obowiązująca reguła.
• Przy niewielkich płatnościach (mikropłatnościach) polecenie przelewu może okazać się nieopłacalne (jeśli bank pobiera za nie opłatę).
• Kwota płatności natychmiast obciąża nasz rachunek.
• Kupujący ponosi ryzyko niewywiązania się sprzedawcy z kontraktu. Polecenia przelewu nie można cofnąć, w razie gdy towar nie zostanie dostarczony lub będzie niezgodny z oczekiwaniami nabywcy.
• Transfer pieniądza trwać może kilka dni roboczych – zależnie od momentu zlecenia przelewu i od tego, w którym banku prowadzą rachunki obie strony transakcji.

Te dość istotne wady równoważą jednak poważne zalety:

• Polecenie przelewu jest bezpieczne dla płacącego – nie ujawnia on żadnych danych, które mogłyby posłużyć do ewentualnych finansowych nadużyć.
• Jest to najbardziej dostępna z bezgotówkowych form płatności – towarzyszą jej minimalne wymagania dla obydwu stron: tylko posiadanie rachunku bankowego.

Płatność przelewem jest polecana w sytuacjach, gdy mamy zaufanie do sprzedawcy i kwestia szybkości transferu środków nie jest pierwszorzędna.

Karty płatnicze – globalny standard

Proces płatności kartą nie powinien sprawić trudności nawet początkującemu użytkownikowi plastikowego pieniądza. Sprowadza się on do wpisania widniejących na karcie danych do formularza wyświetlonego na stronie internetowej. Czasem, w przypadku systemu zabezpieczeń 3D Secure, konieczne może być dodatkowe potwierdzenie transakcji jednorazowym hasłem SMS lub danymi z tokena wydanego nam przez bank.

Najważniejszymi zaletami kart płatniczych w elektronicznym handlu z punktu widzenia kupującego są:

• Niskie koszty transakcyjne, z których większość pokrywa sprzedawca. Kupujący także ponosi koszt wykorzystania plastiku (np. pod postacią opłaty za wydanie karty), lecz nie jest on doliczany do rachunku w momencie zlecania płatności.
• Szybkie potwierdzenie finalizacji zamówienia, chociaż sam proces transferu pieniędzy może zająć kilka dni. Sprzedawca po autoryzacji ma jednak pewność, że otrzyma środki i może kompletować i wysyłać zamówione towary.
• Globalny zasięg i dostępność – karty są historycznie najstarszą powszechnie stosowaną formą płatności za zdalne zakupy (jeszcze w czasach poprzedzających rozwój globalnej sieci). Ta sama karta może nam służyć do zakupów w Polsce i za granicą.
• Ochrona przed nieuczciwością sprzedawcy – procedura charge back pozwala odzyskać pieniądze w pewnych sytuacjach, gdy druga strona okaże się niewypłacalna lub nie zrealizuje odpowiednio naszego zamówienia.
• Bezpieczeństwo – rozwiązania prawne przyjęte w Polsce chronią nas, w pewnych granicach, przed finansowymi konsekwencjami transakcji dokonanych kartą bez naszej wiedzy.
• Możliwość odroczenia płatności, gdy korzystamy z karty kredytowej. W niektórych bankach możemy także pojedyncze transakcje dokonane kartą rozłożyć na raty oprocentowane niżej niż limit kredytowy.
• Możliwość opłacania subskrypcji – powtarzalnych transakcji, np. opłat abonamentowych za usługi.

Karty płatnicze niosą ze sobą także pewne wady i ryzyka:

• Do dokonania płatności w internecie wymagane są dane, które można uzyskać niezauważenie dla posiadacza karty. Stosunkowo łatwo zatem paść ofiarą oszustwa, gdy nasza karta trafi w nieodpowiednie ręce. Problem ten został dostrzeżony przez organizacje kartowe – stąd m.in. wywodzą się pomysły kolejnych poziomów zabezpieczeń (3D Secure) czy weryfikacji dodatkowych danych (np. miejsca zamieszkania posiadacza oraz kodów CVV2/CVC2 umieszczanych na rewersie karty).
• Niskokwotowe płatności kartą są nieopłacalne dla sprzedawców z uwagi na tzw. opłatę interchange, którą zmuszeni są ponosić. Czasem sprzedawcy próbują tę opłatę przerzucić na kupującego – stąd różnego rodzaju „dodatki” do rachunku stosowane np. przez linie lotnicze.
• Ta forma płatności nie nadaje się wprost do zastosowania w transakcjach pomiędzy osobami fizycznymi – np. na aukcjach internetowych. Akceptowanie kartowych płatności wymaga podpisania umowy z tzw. agentem rozliczeniowym i jest dostępne dla podmiotów gospodarczych.

Karta płatnicza to uniwersalne narzędzie pozwalające na bezpieczne internetowe zakupy. Jest szczególnie przydatna, gdy zależy nam na natychmiastowym potwierdzeniu płatności, odroczeniu finansowych skutków zakupu (kredytowa), podczas zakupów w zagranicznych sklepach i jako „klucz” do powtarzalnych płatności (np. subskrypcji, prenumerat).

Szybkie przelewy internetowe

Wady polecenia przelewu, a w szczególności fakt, że transfer pieniądza zamiera w weekendy i po godzinach sesji rozliczeniowych, były przyczyną, dla której w ofertach banków pojawiły się tzw. szybkie przelewy internetowe. Zasada działania produktów takich jak mTransfer (mBank) czy Płacę z Inteligo opiera się na wykorzystaniu przelewu wewnątrzbankowego – nadawca i odbiorca środków muszą mieć rachunek w tym samym banku. W takiej sytuacji przekazanie środków jest niemal natychmiastowe – nie jest konieczne pośrednictwo izby rozliczeniowej.

Dla kupującego wykorzystanie tej formy płatności niewiele różni się od dokonania przelewu. Po kliknięciu w odpowiedni link jest on przenoszony do serwisu bankowości internetowej swojego banku, gdzie czeka na niego wypełniony formularz przelewu. Należy go tylko potwierdzić… i gotowe.

Głównymi zaletami szybkich przelewów są wysokie bezpieczeństwo transakcji, natychmiastowy transfer pieniądza i niskie koszty. Wadą jest wymóg posiadania rachunku w tym samym banku przez nadawcę i odbiorcę. Niedostatek ten jednak niweluje działanie agregatorów płatności takich jak DotPay, PayU czy Przelewy24. Dzięki korzystaniu z ich usług sklepy internetowe mogą zaoferować swoim klientom pełną listę bankowych systemów ekspresowych przelewów, bez konieczności zakładania kilkunastu rachunków.

Prostota i szybkość przelewów typu pay-by-link jest przyczyną, dla której ta forma płatności zyskuje sobie coraz większą popularność, wyprzedzając zdecydowanie karty płatnicze. Jeśli nie zależy nam na odroczeniu płatności, to szybkie przelewy warto polecić jako wygodny i bezpieczny sposób opłacania internetowych zakupów.

Źródło: Bankier.pl