W najbliższych tygodniach Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zajmie stanowisko w sześciu sprawach istotnych dla klientów rynku finansowego. Już 16 kwietnia wypowie się w kwestii przedawnienia roszczeń banków względem kredytobiorców „frankowych”. 23 kwietnia zajmie się sporną praktyką pobierania oprocentowania od kosztów kredytu, co ma duże znaczenie w postępowaniach z zakresu sankcji kredytu darmowego. Z kolei 30 kwietnia TSUE wyda decyzję w sprawie kredytu opartego pierwotnie na umowie złotowej zmienionej aneksem na frankową oraz skutków nieważności takiego aneksu.
16 kwietnia 2026 r. ważną datą dla „frankowiczów”
TSUE ogłosi trzy istotne wyroki dotyczące przedawnienia roszczeń banków względem kredytobiorców „frankowych”. Trybunał rozstrzygnie:
- czy złożenie pozwu przez bank przeciwko konsumentowi o zwrot świadczeń nienależnych spełnionych na podstawie umowy przed prawomocnym unieważnieniem umowy kredytu może przerwać bieg przedawnienia (sprawa Jangielak, C-752/24)?
- czy dopuszczalne jest uwzględnienie przedawnionego roszczenia przedsiębiorcy przeciwko konsumentowi o zwrot świadczeń nienależnych spełnionych na podstawie umowy w oparciu o względy słuszności lub zasady współżycia społecznego (sprawa Rzepacz, C-753/24)?
- czy oświadczenie konsumenta, że rozumie konsekwencje nieważności umowy kredytu złożone przez tego konsumenta przerywa bieg przedawnienia roszczeń przedsiębiorcy oraz czy może uzasadniać nieuwzględnienie upływu terminu przedawnienia roszczenia przysługującego bankowi przeciwko konsumentowi (sprawa Falucka, C‑901/24)?
Co te wyroki będą oznaczały dla konsumentów?
Wyroki te będą miały znaczenie dla ujednolicenia linii orzeczniczej sądów krajowych w zakresie rozstrzygania o przedawnieniu roszczeń banków przeciwko kredytobiorcom „frankowym”. Stanowisko Trybunału może przesądzić o tym, że część roszczeń banków przeciwko konsumentom w sprawach „kredytów frankowych” okaże się przedawniona.
W tym samym dniu – 16 kwietnia 2026 r. – rzecznik generalny TSUE wyda opinię w kolejnej polskiej sprawie dotyczącej kredytobiorców „frankowych” (sprawa Sutuska, C-23/25).
Sprawa dotyczy rozliczeń między bankiem a konsumentem w sytuacji, gdy umowa kredytowa zostaje uznana za nieważną z powodu nieuczciwych zapisów. Sąd Okręgowy w Warszawie pyta Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej o to, czy bank powinien zwrócić klientowi koszty ubezpieczeń związanych z kredytem. W szczególności chodzi o ubezpieczenia:
– chroniące interes banku (np. ubezpieczenie niskiego wkładu własnego, ubezpieczenie pomostowe);
– związane z ochroną konsumenta (np. ubezpieczenie nieruchomości lub na życie).
Opinia rzecznika generalnego nie wiąże Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, ale często wyznacza kierunek rozstrzygnięcia, dostarczając spójnej argumentacji prawnej i wskazówek interpretacyjnych, które w praktyce mogą istotnie wpłynąć na treść przyszłego wyroku.
Co będzie oznaczał przyszły wyrok dla konsumentów?
Jeśli TSUE potwierdzi, że bank musi zwracać koszty ubezpieczeń, konsumenci będą mogli dochodzić dodatkowych kwot – często sięgających kilku lub kilkunastu tysięcy złotych. Wyrok może więc doprecyzować, jakie dokładnie roszczenia przysługują kredytobiorcom po unieważnieniu umowy i wpłynąć na wysokość dochodzonych kwot
w sprawach przeciwko bankom.
23 kwietnia 2026 r. TSUE weźmie pod lupę sankcję kredytu darmowego
Polski sąd zwraca się do TSUE z pytaniem o dopuszczalność zawarcia w umowie o kredyt konsumencki, której treść nie jest wynikiem indywidualnych uzgodnień pomiędzy przedsiębiorcą (kredytodawcą) a konsumentem (kredytobiorcą), postanowień przewidujących oprocentowanie nie tylko kwoty wypłaconej konsumentowi, ale również pozaodsetkowych kosztów kredytu, tj. prowizji lub innych opłat, które nie są składnikami wypłaconej konsumentowi kwoty kredytu (sprawa Bank Polska Kasa Opieki, C-744/24).
Co będzie oznaczał przyszły wyrok dla konsumentów?
Wyrok ten będzie miał istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia roszczeń formułowanych przez konsumentów w oparciu o tzw. „sankcję kredytu darmowego”. Obecnie przed polskimi sądami toczy się wiele takich postępowań, a linia orzecznicza nie jest jednolita, dlatego orzeczenie TSUE będzie miało kluczowy wpływ na ujednolicenie praktyki polskich sądów.
30 kwietnia 2026 r. zaważą się losy wadliwych aneksów do umowy kredytowej
Ostatnie z kwietniowych rozstrzygnięć TSUE dotyczy konsekwencji stwierdzenia abuzywności postanowień w aneksie do umowy kredytowej. W sprawie, która trafiła na wokandę w Luksemburgu, konsumenci zawarli aneks do umowy kredytu, na podstawie którego zadłużenie wynikające z umowy wyrażone w walucie polski złoty podlegało przewalutowaniu na franki szwajcarskie. Pytanie sądu odsyłającego dotyczyło zagadnienia, czy w razie zawarcia w aneksie do umowy niedozwolonych postanowień umownych prowadzących do nieważności tego aneksu, aneks ten uważa się za nigdy niezawarty, a umowę uważa się za obowiązującą od początku w wersji niezmienionej? (sprawa Hańczynek, C-246/25).
Co będzie oznaczał przyszły wyrok dla konsumentów?
Wyrok ten ma istotne znaczenie, ponieważ przesądzi, czy przy wadliwym aneksie „frankowym” można wrócić do pierwotnej umowy złotowej, czy też trzeba unieważnić całą umowę kredytu. Dla polskich kredytobiorców oznacza to potencjalnie większą ochronę – jeśli TSUE uzna, że sama eliminacja aneksu frankowego nie wystarczy, otworzy to drogę do unieważniania całych umów i dochodzenia zwrotu świadczeń od banków.
Komentarz
dr Michał Ziemiak, Rzecznik Finansowy
Kwietniowe wyroki TSUE – punkt zwrotny dla sporów kredytowych w Polsce
Kwietniowe rozstrzygnięcia TSUE mogą okazać się jednymi z najważniejszych momentów dla polskich kredytobiorców w ostatnich latach. Skala i zakres spraw – obejmujących zarówno przedawnienie roszczeń banków, zasady rozliczeń po unieważnieniu umów, jak i dopuszczalność konstrukcji stosowanych w kredytach konsumenckich – sprawiają, że Trybunał realnie wpłynie na kierunek tysięcy toczących się postępowań w Polsce.
Szczególne znaczenie będą miały sprawy dotyczące kredytów frankowych, w których TSUE może przesądzić nie tylko o granicach odpowiedzialności banków, ale również o tym, jak szeroki katalog roszczeń przysługuje konsumentom. Potencjalne uznanie części roszczeń banków za przedawnione czy doprecyzowanie zasad zwrotu dodatkowych kosztów może istotnie zmienić bilans sił w sporach sądowych.
W praktyce oznacza to, że dla wielu kredytobiorców kwietniowe orzeczenia nie będą jedynie kolejnymi wyrokami, lecz mogą przełożyć się na konkretne uprawnienia oraz większą przewidywalność rozstrzygnięć sądowych. TSUE po raz kolejny stanie się więc kluczowym punktem odniesienia dla ochrony konsumentów na rynku finansowym – a jego orzeczenia mogą na długo wyznaczyć standardy procesów i rozliczeń z bankami.
