Zaległe długi polskich firm i osób prywatnych wzrosły w ostatnim kwartale o blisko 4 mld zł. To jednak najniższy kwartalny przyrost od początku spowolnienia gospodarczego. Zmniejszyła się przede wszystkim dynamika wzrostu przeterminowanego zadłużenia firm, nadal najszybciej powiększają się niespłacane długi konsumentów. Problem przeterminowanych zobowiązań nie omija nikogo – w KRD znajdują się nawet stulatki!
Kompleksowy Raport o Długach (KRoD) od półtora roku co kwartał prezentuje informacje o poziomie przeterminowanego zadłużenia Polaków. Powstaje we współpracy i przy wykorzystaniu informacji gromadzonych przez Narodowy Bank Polski, Ministerstwo Finansów, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz danych pochodzących z Krajowego Rejestru Długów. Kompleksowy Raport o Długach wraz z zawartymi w nim informacjami udostępniamy do dowolnego wykorzystania, prosząc jednak o każdorazowe podanie źródła jego pochodzenia, czyli Krajowego Rejestru Długów.
Szansa na stabilizację w bankach?
Zagrożone należności banków nadal rosną (wynoszą 53,88 mld zł, co stanowi 61% wszystkich zaległych zobowiązań Polaków), jednak dynamika cokwartalnych zmian jest coraz słabsza – w IV kw. 2009 r. wyniosła 7,44%. Dla porównania w I kw. 2009 r. było to aż 23,85%, w II kw.– 16,3%, a w III kw. – 10,2%.
Zagrożone bankowe zobowiązania firm państwowych niemal w ogóle nie wzrosły, zaś w przypadku firm prywatnych oraz spółdzielni wzrost kwoty zaległości był najniższy (niespełna 1 mld zł, tj. 4,05%, do 25,6 mld zł) od zapoczątkowania trendu wzrostowego w XII 2008 r., co może stanowić zwiastun przełamania tej tendencji.
Nieco optymizmu przynoszą także dane dotyczące osób prywatnych, których zagrożone bankowe zobowiązania wzrosły przez kwartał o 13,5% (poprzednio – 18,7%), do niemal 21 mld zł. O połowę wolniej niż w III kw. 2009 r. wzrosło galopujące dotąd przeterminowane zadłużenie na kartach kredytowych.
Niestety, po dwóch kwartałach spadków ponownie wzrosła kwota kredytów mieszkaniowych z opóźnieniami w spłacie o 1-3 miesięcy, co może oznaczać nasilenie problemu z zagrożonymi kredytami mieszkaniowymi po I kw. 2010 r.
Wśród niesolidnych klientów banków prym wiodą Ślązacy – są winni aż 9,16 mld zł. Na ostatnim, wyjątkowo najlepszym miejscu mieszkańców Podlasia (1,07 mld zł) zastąpili mieszkańcy Świętokrzyskiego (894 mln zł).
Mniejsze zaległości z tytułu podatku dochodowego
Zaległe zobowiązania Polaków, zarówno firm, jak i konsumentów, wobec fiskusa, niemal w ogóle nie wzrosły i wynoszą 22,08 mld zł. Połowę tej sumy stanowi niezapłacony podatek VAT. W porównaniu z wcześniejszym kwartałem nieznacznie zmniejszyły się zaległości z tytułu podatku dochodowego – zarówno od osób fizycznych, jak i prawnych. W rankingu województw, których mieszkańcy są winni fiskusowi najwięcej, Mazowsze (4,11 mld zł) wyprzedziło Śląsk (4,02 mld zł).
Lekki wzrost długów czynszowych, gapowicze-rekordziści
Zadłużenie lokatorów mieszkań komunalnych, wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych oraz Towarzystw Budownictwa Społecznego wzrosło w ciągu kwartału o 4,2%, do 2,26 mld zł.
Łączna kwota nieuregulowanych mandatów wystawionych przez policję i inne służby podległe MSWiA oraz za jazdę środkami komunikacji publicznej bez ważnego biletu wynosi w skali całej Polski niemal 280 mln zł. Z tego 159,9 mln zł stanowią długi gapowiczów notowanych w KRD. Wśród nich znajduje się aż kilkadziesiąt osób, które jeżdżąc bez biletu uzbierały mandaty o wartości powyżej 10 tysięcy złotych!
Prąd, gaz, telefony
W przypadku konsumentów średnia wartość niezapłaconych faktur za energię elektryczną i gaz nie wzrosła – na efekty mroźnej zimy i zwiększonego zapotrzebowania na energię jest chyba jeszcze za wcześnie. Duże zmiany występują za to w grupie przedsiębiorstw. Ich średnie zadłużenie z tego tytułu wzrosło aż o 29%, do prawie 18,8 tys. zł. Pojawił się też nowy rekordzista – firma z województwa warmińsko-mazurskiego z długiem w wysokości 1,03 mln zł.
Pozytywne sygnały płyną z rynku telekomunikacyjnego, spadło bowiem średnie zadłużenie zarówno konsumentów, jak i firm wobec operatorów stacjonarnych i komórkowych.
Milion przekroczony
W lutym 2010 r. przekroczona została bariera miliona dłużników notowanych w Krajowym Rejestrze Długów. Przeciętny polski dłużnik-konsument jest mężczyzną zamieszkującym w województwie śląskim, ma 26-35 lat, a jego zaległe długi nie przekraczają 10 tys. zł. Wśród najstarszych polskich dłużników notowanych w KRD ponownie pojawiły się osoby, które swój wiek opisują liczbą trzycyfrową. Stulatki korzystają z nowoczesnych technologii (lub też robią to na ich konto np. wnuki), zalegają bowiem z opłatami za usługi telefonii komórkowej i telewizji satelitarnej.
Źródło: Krajowy Rejestr Długów
Wojciech Boczoń