Rząd, politycy i administracja nie tworzą dobrych warunków dla rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw, co jest szczególnie ważne w okresie spowolnienia gospodarczego i wysokiego poziomu niepewności na rynkach zagranicznych. Podniesienie składki rentowej wpłynie negatywnie na ich funkcjonowanie – wynika z badania przeprowadzonego, wśród małych i średnich firm, przez PKPP Lewiatan.
„Przedsiębiorcy czekają na kolejny pakiet zmian, który ułatwi działalność gospodarczą. Redukcja ogromnych kosztów administracyjnych prowadzenia firm, rzędu 70 mld zł rocznie, przyniosłaby korzyści zarówno przedsiębiorcom, jak i budżetowi” – mówi Henryka Bochniarz, prezydent PKPP Lewiatan.
System podatkowy jest ciągle nieprzyjazny, regulacje dotyczące zatrudnienia nie sprzyjają wzrostowi liczby osób pracujących, a regulacje branżowe stanowią dodatkowy problem, z którym małym firmom jest znacznie trudniej sobie poradzić niż firmom większym.
„ Z badania Lewiatana wynika, że procedury administracyjne są komplikowane, a nie upraszczane, co zwiększa koszty dla przedsiębiorstw. Dostęp do środków unijnych jest ciągle utrudniony i niezbyt dobrze ukierunkowany, a dodatkowo MSP muszą radzić sobie w warunkach dużej szarej strefy, która zaburza konkurencję na rynku. Tym bardziej, że silnie negatywnie działają na możliwości rozwojowe małych i średnich firm czynniki rynkowe (inflacja, kurs złotego, stopy procentowe)” – mówi dr Małgorzata Starczewska, główna ekonomistka PKPP Lewiatan.
Warunki zewnętrzne, w jakich muszą pracować przedsiębiorstwa, pogarszają się. A czynniki, które w dużej mierze zdecydowały o ich sukcesie w okresie osłabienia gospodarczego – konserwatyzm w zarządzaniu finansami, niski poziom lewarowania oraz koncentracja na rynku polskim, mogą nie być wystarczające do przetrwania kolejnej fali osłabienia gospodarczego.
W 2008 roku 52 proc. MSP wskazywało na cenę jako czynnik decydujący o ich pozycji konkurencyjnej na rynku, a niespełna 27 proc. na jakość towarów i usług. Tegoroczne badania pokazują zdecydowane odwrócenie priorytetów. Obecnie 43,3 proc. MSP buduje swoją pozycję konkurencyjną w oparciu o jakość produktów i usług, a 15,4 proc. stawia na cenę. Ta zmiana podejścia do działalności gospodarczej, która zapoczątkowana została trzy lata temu okazała się na tyle skuteczna, że nawet w czasie kryzysu 2008-2009 polskie firmy radziły sobie całkiem dobrze na rynkach naszych zewnętrznych partnerów biznesowych – konkurowały właśnie ceną i jakością.
Z badania PKPP Lewiatan wynika, że prawie 70 proc. MSP uważa, że wysokość pozapłacowych kosztów pracy jest poważną barierą w ich działalności. Pozycjonują one ją na trzecim miejscu wśród barier regulacyjnych (po wysokości VAT i podatku od dochodów z działalności gospodarczej). Tymczasem prawdopodobnie od lutego 2012 r. siła negatywnego wpływu tego czynnika na działalność gospodarczą wzrośnie, bowiem rząd zdecydował o zwiększeniu dochodów do budżetu poprzez podniesienie składki rentowej płaconej przez pracodawców z 4,5 proc. do 6,5 proc. Ma to dać budżetowi państwa w 2012 roku 6-7 mld zł. Oznacza to, że o taką kwotę zwiększą się koszty przedsiębiorstw i zmniejszy się ich zysk (ewentualnie pogłębi strata). To istotne zagrożenie dla działalności firm, szczególnie MSP.
Małe i średnie przedsiębiorstwa wytworzyły w 2009 r. 48,2 proc. PKB, w tym 30,4 proc. przypadało na mikro przedsiębiorstwa, 7,9 proc. na firmy małe, a 10,1 proc. na średnie. Firmy duże wypracowują prawie 24 proc. PKB. Łącznie sektor przedsiębiorstw wytworzył w 2009 r. 72,3 proc. PKB.
Badanie zostało przygotowane przez PKPP Lewiatan w ramach projektu „Monitoring kondycji sektora MSP w latach 2010-2012” współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, a zrealizowane przez CBOS na ogólnopolskiej próbie 1501 aktywnych przedsiębiorstw prywatnych.
Źródło: PKPP Lewiatan
Wojciech Boczoń