Podatnicy, którzy uzyskali w ubiegłym roku dochód, zobowiązani są złożyć do urzędu skarbowego roczne zeznanie podatkowe na formularzu PIT. Pomimo, iż obowiązek rozliczenia podatku dochodowego jest powszechny, warto pamiętać, że nie wszystkie dochody należy ująć w deklaracji.
Powszechnym obowiązkiem ciążącym na podatnikach, którzy w trakcie roku podatkowego uzyskali dochody podlegające opodatkowaniu, jest dokonanie rocznego rozliczenia podatku dochodowego. W tym celu należy do 30 kwietnia złożyć do deklarację PIT. Niewywiązanie się z tego obowiązku w wyznaczonym terminie grozi odpowiedzialnością karno-skarbową. Choć to dopiero luty, warto zastanowić się nad tym, czy w każdym przypadku podatnik musi wypełnić stosowny formularz, jak również jakie dochody muszą, a jakie nie, zostać w nim wykazane.
Większość dochodów skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego
W myśl artykułu 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym generalnie podlegają wszystkie uzyskiwane przez podatnika dochody. Warto przy tym podkreślić, że w przypadku gdy podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, opodatkowaniu podlega suma wartości przypadających na poszczególne z nich.
W związku z obowiązkiem rozliczenia uzyskanych dochodów należy je wykazać w rocznym zeznaniu podatkowym. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi wykroczenie, a w niektórych przypadkach nawet przestępstwo skarbowe zagrożone co najmniej karą grzywny.
Uwaga! Nie rozlicza się podatku dochodowego od:
1) przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej;
2) przychodów z gospodarki leśnej;
3) przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn;
4) przychodów wynikających z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy;
5) przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia
małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich;
6) przychodów (dochodów) armatora opodatkowanych podatkiem tonażowym;
7) świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny.
Dochody opodatkowane ryczałtowo przez płatnika podatku
Jeśli uzyskujemy dochód podlegający opodatkowaniu nie zawsze trzeba go wykazać w zeznaniu a nawet zapłacić od niego podatek. Pierwszy wyjątek od obowiązkowego ujęcia w formularzu PIT, stanowią dochody uzyskiwane przez podatnika, które zostały uprzednio opodatkowane ryczałtem przez płatnika podatku dochodowego. Należą do nich odsetki bankowe, dywidendy, a także różnego rodzaju dochody pochodzące z funduszy inwestycyjnych.
Dochody podlegające zwolnieniu przedmiotowemu
Wypełniając deklarację podatkową trzeba zwrócić także szczególną uwagę na przychody, które zostały zwolnione z podatku. Oznacza to, że chociaż dochód został uzyskany z przychodu podlegającego opodatkowaniu np. ze stosunku pracy, to jednak podatku od niego nie płacimy właśnie z uwagi na zwolnienie. Pełny katalog przychodów, które nie powodują powstania obowiązku podatkowego został przedstawiony w artykule 21 wspomnianej ustawy. Znajdziemy tam około 130 różnych świadczeń. Wiele z nich uzależnione jest od spełnienia dodatkowych warunków lub limitowane określoną kwotą, jak np. stypendia dla studentów.
Becikowe i nie tylko
Do najważniejszych przychodów zwolnionych z opodatkowania należą różnego rodzaju świadczenia rodzinne, a więc dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, jak również świadczenia pieniężne otrzymywane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów. Warto podkreślić, że zasada ta dotyczy również kwoty otrzymywanej w związku z wychowaniem dziecka do 25 roku życia. Ponadto, zwolnieniem od podatku zostały objęte także zasiłki porodowe, w tym także jednorazowe zasiłki z tytułu urodzenia dziecka, czyli popularne becikowe.
Podatnik powinien pamiętać, że we wspomnianym wykazie przychodów zwolnionych z opodatkowania zostały ujęte zapomogi otrzymywane w przypadku indywidualnych zdarzeń losowych, klęsk żywiołowych, jak również długotrwałej choroby lub śmierci, jednakże do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2 280 zł. Zwolnieniem objęte są też świadczenia ponoszone przez pracodawcę z tytułu zakwaterowania pracowników (do wysokości 500 zł miesięcznie).
Zaznanie zerowe, czyli kwota wolna od podatku
Warto również pamiętać o tym, że w sytuacji, gdy wartość sumy dochodów osiągniętych w roku podatkowym nie przekracza kwoty wolnej od podatku ( w 2011 r. wartość graniczna wynosi 3 091 zł ), dochody te nie podlegają opodatkowaniu PIT.
Nie oznacza to bynajmniej, że w takim przypadku podatnik zwolniony jest ze złożenia zeznania podatkowego. Wykazuje on jedynie wartość 0 zł w rubryce przewidzianej na wpisanie kwoty dochodów podlegających opodatkowaniu. Ponadto warto pamiętać o tym, że pobrane zaliczki na PIT, związane z takim dochodem podlegają zwrotowi jako nadpłata podatku.
Źródło: Tax Care
Wojciech Boczoń