Jak ocenia raport „Visa Europe: Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej”, wydatki konsumpcyjne liczone w skali rocznej wzrosły w czwartym kwartale 2010 r. o 0,8%. Jednakże tempo wzrostu uległo spowolnieniu, w porównaniu z odnotowanym w poprzednim kwartale poziomem 1,2%, co odzwierciedla wątły charakter ożywienia gospodarczego w Unii Europejskiej traktowanej jako całość.
Jest to już piąty z rzędu kwartał wzrostu w państwach Unii Europejskiej, jednakże jego tempo – jak wskazuje Barometr – spadło w stosunku do najlepszego pod tym względem, pierwszego kwartału ubiegłego roku, w którym odnotowano roczną stopę wzrostu na poziomie 2,5%.
„Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej” wykorzystuje rzeczywiste dane – a nie np. badania nastrojów – przy czym dane te zostały skorygowane tak, by uwzględnić zmiany w poziomie wydawnictwa kart Visa, w preferencjach konsumentów czy w stopie inflacji. Barometr dostarcza wiarygodnych informacji ekonomicznych, dając najbardziej dokładny i wszechstronny wgląd w obraz wydatków konsumpcyjnych na obszarze UE. Dzięki rosnącej skłonności konsumentów do korzystania z kart płatniczych – obecnie kartami Visa jest już opłacane jedno euro z każdych ośmiu wydanych w Europie – Barometr rzetelnie odzwierciedla rzeczywiste wydatki konsumpcyjne w EU, w odróżnieniu od badań opinii lub nastrojów w poszczególnych sektorach gospodarki.
Jak pokazuje Barometr, poziom wydatków konsumpcyjnych był silnie zróżnicowany w poszczególnych krajach członkowskich Unii Europejskiej. Kraje Europy Środkowej i Wschodniej, takie jak Polska, Łotwa i Estonia odnotowały wysokie przyrosty wydatków konsumpcyjnych, podczas gdy w Irlandii i Grecji wystąpiły silne spadki w całkowitym poziomie wydatków.
Wśród większych krajów UE, Barometr wskazuje umiarkowany spadek wydatków konsumpcyjnych w Niemczech i we Włoszech, przy czym w obu tych krajach tempo spadku malało wraz z upływem kwartału. W Wielkiej Brytanii i Francji utrzymywał się wzrost wydatków konsumpcyjnych – lecz w tempie niższym niż w III kw ub. roku. W pewnym stopniu do spowolnienia przyczyniły się niekorzystne warunki pogodowe zaobserwowane w IV kw. ub. roku w wielu krajach położonych w północnej części Europy. Jak wynika z lektury Barometru, podobnie wyglądała sytuacja w Hiszpanii, gdzie również odnotowano wzrost wydatków, lecz w tempie niższym niż w kwartale poprzedzającym.
Nieskorygowana, wyjściowa wartość wydatków z użyciem kart Visa w IV kw. ub. roku osiągnęła poziom 253 mld euro, wzrastając o 17,2% w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Średnia wartość transakcji spadła po raz drugi z rzędu – z 50,8 euro w III kw. do 50,1 euro w IV kw. ub. roku.
Philip Symes, dyrektor ds. finansowych Visa Europe, powiedział:
“W ostatnim kwartale ubiegłego roku udziałem konsumentów w Unii Europejskiej stały się rosnąca inflacja, cięcia wydatków publicznych, słabe tempo zrostu gospodarczego oraz – w wielu wypadkach – niesprzyjająca pogoda. Cieszy więc, że mimo wszystko, jak wskazuje „Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej”, wydatki konsumpcyjne w dalszym ciągu rosną.
W obliczu tych niekorzystnych zjawisk, nie powinno jednak dziwić spowolnienie tempa wzrostu wydatków. Najprawdopodobniej, pamiętając o dużym udziale konsumpcji w gospodarce EU, trend ten znajdzie odzwierciedlenie w danych PKB za pierwsze półrocze 2011 r.”.
Andrew Self, ekonomista z centrum informacji finansowej Markit, powiedział:
“Koniec 2010 r. przyniósł najsłabsze tempo wydatków konsumpcyjnych w UE w całym ubiegłym roku. Należy jednak zauważyć, że był to już piąty z rzędu kwartał wzrostu i że utrzymanie tego wzrostu – pomimo znacznego poziomu niepewności co do stopy inflacji, rządowych programów zaciskania pasa czy rozwoju kryzysu finansowego w Europie – jest naprawdę godne uznania.
Podobnie, jak w przypadku tendencji ożywienia obserwowanych w skali całej gospodarki, wzrost wydatków konsumpcyjnych odnotowany w „Barometrze wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej” rozkładał się w sposób nierównomierny. Silne przyrosty w Europie Środkowej i Wschodniej, jak również solidne wyniki w Wielkiej Brytanii i Francji kontrastowały z utrzymującymi się spadkami w Irlandii i Grecji. Pojawiły się jednak oznaki świadczące o tym, że konsumenci w „peryferyjnych” krajach EU mogą już mieć najgorsze za sobą. Zarówno w Grecji, jak i w Irlandii nastąpiło zmniejszenie tempa spadku, zaś we Włoszech spadek w skali całego roku był nieznaczny. W Hiszpanii z kolei wystąpił dalszy przyrost”.
„Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej” organizacji Visa Europe
Obecnie kartami Visa jest już opłacane ponad jedno euro z każdych ośmiu wydanych w UE, przy udziale kart debetowych przekraczającym 70%. Oznacza to, że Barometr daje wszechstronny i aktualny obraz wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej.
„Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej” organizacji Visa Europe powstał w oparciu o dane o wydatkach z udziałem wszystkich rodzajów wydawanych kart Visa: kredytowych, debetowych i przedpłaconych. Przygotowując Barometr, centrum informacji finansowej Markit opracowało model, który wykorzystuje dane o transakcjach kartami Visa, z uwzględnieniem czynników korygujących.
Po pierwsze, został wyeliminowany wpływ wzrostu liczby wydanych kart Visa i obrotów realizowanych z udziałem tych dodatkowo wydanych kart. Po drugie, usunięto również wpływ zmieniającej się skłonności konsumentów do korzystania z kart płatniczych. Dokonano tego w oparciu o ocenę tendencji dotyczących wypłat gotówki z bankomatów oraz transakcji bezgotówkowych w punktach handlowo-usługowych realizowanych z udziałem kart Visa. Wyeliminowano również wpływ inflacji, korygując dane o zmiany wskaźnika cen konsumpcyjnych tak, by otrzymać realną stopę zmian w wydatkach gospodarstw domowych.
W ostatnich latach obserwowano silną pozytywną korelację pomiędzy danymi o transakcjach zawieranych kartami Visa a publikowanymi później oficjalnymi danymi dotyczącymi wydatków konsumpcyjnych. Dane organizacji Visa obejmują znacznie szerszy obszar niż jedynie handel detaliczny – ze względu na coraz częstsze korzystanie z kart przy płatnościach za domowe rachunki (prąd, gaz, itd.) czy przy płatnościach podatkowych.
Pełny angielskojęzyczny tekst publikacji „Visa Europe: Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej” dostępny jest na stronie internetowej Visa, pod adresem: http://www.visaeurope.com/en/newsroom/reports/latest.aspx
Źródło: Visa
Wojciech Boczoń