PKO Bank Polski jest liderem w liczbie posiadanych bankomatów od początku lat 90-tych. W grudniu bank zainstalował swój dwutysięczny bankomat. Obecnie ma ich już 2009, a bieżący rok bank chce skończyć z 2050 bankomatami. Jednocześnie prowadzi także modernizację najstarszych urządzeń. Już wkrótce jednak jego pozycja lidera może zostać podważona.
W wyniku fuzji Pekao SA i BPH powstanie nowy bank, który powinien dysponować podobną siecią bankomatów. W tej chwili Pekao SA posiada ponad 1250 maszyn, a BPH około 800. Po połączeniu banków w tzw. „małym BPH” pozostaną 202 bankomaty zlokalizowane przy 200 placówkach. Zatem nowe Pekao będzie dysponowało początkowo siecią około 1850 urządzeń. Bank zapewne będzie chciał wyprzedzić PKO BP i będzie szybko montował kolejne maszyny. Rywalizację dwóch banków widać już na przykład w warszawskim metrze, gdzie od samego początku obecne są bankomaty PKO BP. Tymczasem na ursynowskich stacjach metra zainstalowano już także bankomaty Pekao SA, a wkrótce mają się one znaleźć się na wszystkich stacjach podziemnej kolejki.
Natomiast Bank Zachodni WBK rozpoczął tworzenie nowej sieci bankomatów – Cashnet24. Jest to odrębna sieć od obecnie istniejących bankomatów BZ WBK, opiera sie bowiem na zupełnie nowym na polskim rynku pomyśle. Właścicielem bankomatu nie jest bowiem bank a partner (np. sklep czy stacja benzynowa), który go zakupił i udostępnił na swoim terenie. Partner zajmuje się także napełnianiem bankomatu gotówką. W zamian otrzymuje część „zysku” wypracowanego przez bankomat. Pierwsze bankomaty Cashnet24 zostały uruchomione na przełomie roku, a do końca 2007 ma działać około 150 takich maszyn. Na początku roku BZ WBK zamierza także zawrzeć pierwsze umowy z bankami na bezprowizyjne wypłaty.
W grudniu rozpoczęła działalność także sieć bankomatów eCardu, który dotychczas zajmował się rozliczaniem transakcji kartowych w Internecie. Obecnie działa 21 bankomatów eCardu, z czego 15 z nich w marketach sieci Real. Firma planuje, co miesiąc uruchamiać około 20 nowych maszyn. Oznacza to, że na koniec 2007 roku siec powinna liczyć 250 bankomatów.
Oczywiście rozwijają się także już działający niezależni operatorzy bankomatów. Największy z nich – Euronet, posiada już 832 bankomaty. Funkcjonująca natomiast od prawie 2 lat sieć Cash4You (należąca do produkującej bankomaty firmy Diebold) juz posiada 200 maszyn i zapowiada dalszy dynamiczny rozwój swojej sieci.
Stawianie nowych bankomatów jest o tyle ważne, że aby dorównać średniej zachodnioeuropejskiej powinniśmy posiadać 3 razy więcej takich urządzeń niż dziś. Dodatkowo część z nich powinna znajdować się w mniejszych miejscowościach i na wsi, gdzie dotychczas bankomatów praktycznie nie ma. Sieci muszą także modernizować już działające bankomaty, tak, by mogły one przyjmować wprowadzane na rynek karty z chipem.
Krótka historia bankomatu
Bankomat, po angielsku zwany ATM (Automatic Teller Machine), to urządzanie o stosunkowo krótkiej historii. Jego początki sięgają bowiem lat 60-tych XX wieku. W roku 1969 powstał prototyp urządzenia działającego na karty z paskiem magnetycznym. Zostało ono uroczyście udostępnione klientom nowojorskiego oddziału Chemical Bank 3 września 1969 roku. Pierwszy bankomat wzbudzał wielkie zainteresowanie mediów i zwykłych klientów. Dla osób odwiedzających Nowy Jork obejrzenie go było żelaznym elementem każdej wycieczki po mieście. W latach 70-tych emocje opadły, powstały pierwsze bankomaty produkowane seryjnie, a urządzania upowszechniły się w USA i Europie Zachodniej. Także pierwszy bankomat, który pojawił się w Polsce wzbudzał ogromne zainteresowanie. Został on umieszczony w drugiej połowie lat 80-tych w III oddziale Banku Polska Kasa Opieki SA w Warszawie (dziś Pekao SA). Ten bank jako pierwszy wydał swoim klientom karty z paskiem magnetycznym.
Jak bezpiecznie korzystać z bankomatu
1. O ile to możliwe, korzystaj ze znanych ci bankomatów. Wtedy łatwiej zauważysz ewentualne zmiany, jakie zaszły w wyglądzie urządzania. Jeśli zauważysz podejrzane zmiany informuj bank lub policję.
2. Dokładnie sprawdzaj czy do bankomatu nie są dołączone od zewnątrz żadne (nawet najmniejsze) urządzenia. Jeśli widzisz podejrzanie wyglądający element, zrezygnuj w wypłaty i zgłoś swoje obawy do banku.
3. Dokładnie przyglądaj się otoczeniu bankomatu, jeśli zobaczysz coś podejrzanego, zrezygnuj z wypłaty.
4. Nigdy nie korzystaj przy bankomacie z pomocy nieznanych ci osób.
5. Kiedy wprowadzasz kod PIN zawsze zasłaniaj klawiaturę ręką, i to w taki sposób by nie można go było podejrzeć z żadnej strony. Naucz się wprowadzać PIN automatycznie, bez patrzenia na klawisze numeryczne. Jest wielce prawdopodobne, że, jeśli ty widzisz wprowadzany przez siebie PIN, mogą go też zobaczyć przestępcy.
6. Ogranicz ilość wypłat dokonywanych w nocy i po zapadnięciu zmroku.
7. Kontroluj na bieżąco stan swojego konta, jeśli zauważysz transakcje, których nie dokonałeś, natychmiast informuj o tym bank i zastrzeż swoją kartę.
Cashback – konkurencja dla bankomatów
Cashback to usługa polegająca na wypłacie gotówki przy okazji zakupów dokonanych kartą. Cashback działa w Polsce od września 2006 roku kiedy to usługa została uruchomiona przez Visę wraz ze współpracującymi z nią bankami. Wypłata gotówki w postaci cashback musi być zawsze powiązana z transakcją zakupu kartą Visa. Wystarczy zatem zapłacić kartą za dowolną rzecz (minimalne kwoty na które mogą opiewać transakcje kartowe wynoszą od 1 do 5 zł zależnie od centrum rozliczeniowego) by móc wypłacić dodatkowe pieniądze. Maksymalna kwota możliwa do jednorazowej wypłaty wynosi 200 zł. Dotychczas Cashback jest dostępny tylko w wybranych terminalach służących do akceptacji kart. Docelowo ma być dostępny we wszystkich terminalach, których jest obecnie ponad 150 tysięcy. W 2007 roku wprowadzanie usługi Cashback planuje także organizacja MasterCard.
Wojciech Boczoń
