Dobiegł końca okres publikacji sprawozdań finansowych spółek giełdowych za czwarty kwartał 2009 rok. Wyniki, które zostały w nich zaprezentowane w większości przypadków należy uznać za dobre – ponad 60 proc. spółek zwiększyło swoje zyski w porównaniu do roku poprzedniego, co pozwala oczekiwać w następnych kwartałach dalszej poprawy wyników.
Zagregowany wynik netto przedsiębiorstw notowanych na warszawskim parkiecie za ostatnie trzy miesiące ubiegłego roku okazał się o 10,5 mld zł lepszy niż rok wcześniej i wyniósł 5,7 mld zł. Zdecydowaną większość tej znaczącej poprawy zawdzięczamy największym spółkom. Podmioty wchodzące w skład indeksu WIG20 zarobiły w czwartym kwartale 4,8 mld zł, czyli o 8,4 mld zł więcej niż przed rokiem. Tak dobra końcówka ubiegłego roku spowodowała, iż wynik netto osiągnięty przez polskie spółki giełdowe za cały ubiegły rok – 20,8 mld zł czystego zysku – był tylko nieznacznie niższy niż ten w 2008 r. Po trzech słabszych kwartałach, ostatnie miesiące minionego roku przyniosły długo oczekiwany przełom.
Przy analizie wyników finansowych czwartego kwartału 2009 r. należy zwrócić uwagę na tzw. „efekt niskiej bazy”, czyli bardzo niski poziom danych porównywalnych. W końcówce 2008 r. spółki odczuwały już wpływ ogólnoświatowego spowolnienia gospodarczego, w rachunkach wyników widoczny był efekt tzw. niesymetrycznych opcji walutowych a ceny surowców – głównie ropy naftowej – zapikowały w dół, zmuszając spółki olejowe do przeszacowania wartości swoich zapasów. Między innymi te powody zdecydowały, że w czwartym kwartale 2008 r. polskie spółki giełdowe wygenerowały straty na poziomie 4,8 mld zł. Niektóre z tych zdarzeń w ostatnich miesiącach minionego roku uległy odwróceniu, dlatego przy całościowej ocenie wyników bardzo ważne jest ich skonfrontowanie z oczekiwaniami analityków i rynków finansowych.
Zróżnicowane wyniki finansowe czwartego kwartału 2009 r. przedstawiły banki notowane na polskim parkiecie. Pozytywnie zaskoczył BZ WBK, który zarobił 245 mln zł, pięciokrotnie więcej niż w roku poprzednim oraz 40 proc. powyżej oczekiwań rynkowych. 67 mln zł zysku netto wypracował bank Millennium SA, ponad 30 mln więcej niż rok wcześniej i aż o 50 proc. więcej niż szacunki analityków. Zgodne z oczekiwaniami okazały się wyniki największych polskich banków – PKO BP oraz Pekao SA – które zarobiły odpowiednio 516 i 611 mln zł. Pomimo znaczącej poprawy w stosunku do czwartego kwartału 2008 r., zysk netto ING Banku Śląskiego – na poziomie 120 mln zł – został negatywnie odebrany przez analityków giełdowych. Spodziewano się, że bank wykorzysta swoją dobrą sytuację kapitałową i zacznie agresywniej walczyć o nowych klientów oraz udzielać więcej kredytów. BRE Bank w ostatnim kwartale 2009 r. osiągnął wynik netto na poziomie 40 mln zł, czyli o 20 proc. mniej niż wynosił konsensus giełdowy.
Ostatni kwartał minionego roku przyniósł znaczną poprawę wyników spółek z sektora paliwowego. Pomogły wzrosty cen ropy i gazu oraz rosnące wolumeny sprzedaży. Zysk netto PGNiG wyniósł 1 289 mln zł , o 40 proc. więcej niż konsensus rynkowy. Na tak wysoki wynik częściowo miały wpływ zdarzenia jednorazowe, tj. rozwiązanie rezerw. Jednak nawet po ich uwzględnieniu miniony kwartał należy uznać za bardzo udany. O ponad 5 mld zł w stosunku do czwartego kwartału 2008 r. wyniki poprawił PKN Orlen, zarabiając na czysto 302 mln zł.
Należy pamiętać, że zdecydowana większość strat sprzed roku pochodziła z przeszacowania w dół wartości posiadanych zapasów ropy, co zaowocowało tak znaczącą poprawą zysków w tym kwartale. Podobnie wygląda zestawienie wyników Lotos SA. Spółka zarobiła w analizowanym okresie 223 mln zł, czyli o 1,1 mld zł więcej niż rok wcześniej. Taki wynik był bardzo pozytywnym zaskoczeniem, ponieważ analitycy spodziewali się zysków niższych o 80 mln zł.
Dobrymi wynikami mogą się pochwalić spółki z sektora budowlanego, z których wiele pozytywnie zaskoczyło analityków rynku. PBG SA w czwartym kwartale 2009 r. zarobiło 103 mln zł, 15 proc. więcej niż konsensus rynkowy. Pozytywnie należy ocenić również wyniki Polimexu oraz Mostostalu Warszawa, które zarobiły odpowiednio 49 i 43 mln zł. Zgodne z oczekiwaniami wyniki zaprezentował Budimex SA, osiągając zysk netto na poziomie 54 mln zł. Wyniki kolejnego kwartału mogą być dużo gorsze, głównie z powodu bardzo srogiej w tym roku zimy.
Sektor telekomunikacyjny – wciąż reprezentowany głównie przez TPSA – negatywnie zaskoczył inwestorów. Wynik netto tej spółki na poziomie 250 mln zł – pomimo poprawy w stosunku do czwartego kwartału 2008 r. – był niższy niż spodziewali się analitycy, co było spodowane malejącymi przychodami z telefonii stacjonarnej, pogarszającymi się wynikami telefonii mobilnej oraz rosnącą konkurencją w udostępnianiu Internetu przez cały 2009 r. Dobre wyniki zaprezentował największy konkurent TPSA – Netia. Wciąż jest to jednak spółka działająca na dużo mniejszą skalę, o blisko 10-krotnie mniejszych przychodach.
Zgoła odmienne wyniki zaprezentowały spółki z sektora mediowego. TVN wygenerował zysk netto na poziomie 242 mln zł, czyli trzy razy więcej niż rok wcześniej. Większość zaprezentowanych zysków pochodziła z przeszacowania posiadanych aktywów, ale również wyniki operacyjne spółki zostały pozytywnie odebrane przez rynek. Zaskakująco wysokie zyski zaprezentowała Agora. Blisko 15 mln zł zysku netto oraz znacząca obniżka kosztów zaskoczyły pozytywnie analityków rynkowych.
Wyniki czwartego kwartału w większości przypadków należy uznać za dobre. Ponad 60 proc. spółek zwiększyło swoje zyski w porównaniu do roku poprzedniego. Dzięki dobrej końcówce, spółki giełdowe zamknęły rok 2009 podobnym poziomem zysków jak miało to miejsce w roku poprzedzającym. W następnych kwartałach należy spodziewać się dalszej poprawy wyników.
Źródło: Union Investment TFI
Wojciech Boczoń
