29 czerwca br. odbyło się posiedzenie Rady ds. Systemu Płatniczego NBP dotyczące kompromisowego rozwiązania problemu zbyt wysokich opłat interchange w płatnościach kartami płatniczymi. NBP przedstawiło stanowisko w kwestii dalszych działań po odmowie przystąpienia do porozumienia przez MasterCard.
POHiD, jako organizacja, która dwanaście lat temu zainicjowała działania na rzecz obniżenia opłaty interchange oraz jako reprezentant branży o kluczowym znaczeniu dla rozwoju płatności bezgotówkowych, wyraża zaniepokojenie przedłużaniem się rozstrzygnięcia problemu. Uważamy, że działanie w drodze porozumienia samoregulacyjnego staje się nierealne a jedyną skuteczną drogą do osiągnięcia sukcesu jest działanie regulacyjne, w drodze ustawy całościowo ujmującej kwestie opłat prowizyjnych przy płatnościach bezgotówkowych.
POHiD, ceniąc kompromis jako sposób działania w kwestiach angażujących środowiska o niezgodnych interesach, postuluje więc przeniesienie dorobku prac prowadzonych nad porozumieniem pod egidą NBP w ramach Zespołu Roboczego ds. Opłaty interchange do treści aktu prawnego. Przede wszystkim chodzi o ustawowe zagwarantowanie obniżenia opłaty interchange na poziomie nie niższym niż w treści projektu porozumienia, tj. nie mniej niż 1,1% od 1 stycznia 2013 r. oraz corocznie o 0,1% (tak, aby dojść do poziomu 0,7% interchange w Polsce, co odpowiada średniemu poziomowi w UE).
Nowa propozycja NBP, przedstawiona na posiedzeniu Rady 29 czerwca zakłada, że emitenci (banki i organizacje płatnicze) dobrowolnie w drodze jednostronnych deklaracji obniżą wysokość stawek interchange do poziomu 1,1% w dniu 1 stycznia 2013 r., a docelowo do 0,7%. Propozycja ta wydaje się nierealistyczna, wobec postawy MasterCard’a. Przedłużenie terminu złożenia deklaracji w tej sprawie do 15 lipca 2012 r. prawdopodobnie niewiele zmieni. Skoro więc redukcja interchange w formie porozumienia i tak potrzebuje działania regulacyjnego, to tym bardziej racjonalnym wyjściem jest podjęcie prac nad jednolitą regulacją tego problemu. Nie rodzi to ryzyka prawnego tak często podnoszonego przez MasterCard.
W kontekście uniknięcia ryzyka prawnego zaniepokojenie budzi pomysł emitentów, by zaproponować Radzie Ministrów wydanie rozporządzenia wyłączającego ewentualne porozumienie spod działania przepisów anty-kartelowych ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Uważamy, że rozpoczęcie prac nad rozporządzeniem może wywołać nieuzasadnioną dyskusję nad legalnością prac samoregulacyjnych w NBP (UOKiK o pracach wie, brał udział w posiedzeniach Rady i spotkaniach Zespołu Roboczego). Okoliczność ta dodatkowo skłania POHiD do poparcia idei działania regulacyjnego w zakresie redukcji opłaty interchange.
W zaistniałej sytuacji, spodziewając się fiaska dobrowolnych deklaracji emitentów w kwestii redukcji opłaty interchange, oczekujemy od NBP jasnego stanowiska dotyczącego działania regulacyjnego po 15 lipca 2012 r.
Źródło: Polska Organizacja Handlu i Dystrybucji
Wojciech Boczoń