Właśnie ogłoszono pierwszy tekst projektu ustawy o Pracowniczych Planach Kapitałowych (PPK). PPK będzie dobrowolną dla pracownika formą oszczędzania na emeryturę, która ostatecznie zacznie obowiązywać prawdopodobnie w 2019 r. Na składki będzie się składać zarówno pracownik, jak i pracodawca, a część dołoży również państwo. PPK docelowo mają wyraźnie zwiększyć liczbę Polaków oszczędzających w III filarze.
– Wprowadzenie PPK, poza rozszerzeniem spektrum dostępnych rozwiązań emerytalnych, zwraca niewątpliwie większą uwagę opinii publicznej na kwestię emerytur. Jednocześnie cały system emerytalny stanie się bardziej komplementarny i lepiej przygotowany na potrzeby przyszłych emerytów. Oczywiście PPK nie zwolni Polaków z konieczności myślenia o emeryturze. Nadal w grze pozostają bowiem sprawdzone rozwiązania III filara dla chcących dodatkowo oszczędzać, takie jak IKE, IKZE czy PPE. Wiele osób właśnie w tym segmencie pokłada największe nadzieje jeśli chodzi o zapewnienie finansowego zabezpieczenia podczas jesieni życia – wyjaśnia Jacek Treumann, członek zarządu Esaliens Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych.
PPK – obowiązki pracodawcy
O ile dla pracowników udział w PPK będzie dobrowolny, o tyle dla przedsiębiorstw ma być obowiązkowy. Jedynym sposobem na bycie zwolnionym z obowiązku prowadzenia PPK będzie wcześniejsze zaoferowanie PPE, czyli Pracowniczego Programu Emerytalnego, działającego na określonych zasadach. Program PPK nie wejdzie w życie od razu, lecz stopniowo – jako pierwsze do zmian na początku 2019 roku będą musiały się dostosować duże przedsiębiorstwa, zatrudniające więcej niż 250 osób, a w połowie 2019 roku – firmy zatrudniające powyżej 50 osób. Pozostałe przedsiębiorstwa dołączą w 2020 roku.
PPK oczami pracownika
Każdy pracownik poniżej 55. roku życia lat zostanie początkowo dopisany do programu niejako „z automatu”, osoby starsze zaś będą mogły przystąpić do niego z własnej inicjatywy. Dla pracownika taka forma oszczędzania będzie dobrowolna. Chociaż pracodawca będzie miał obowiązek założyć PPK i zaoferować uczestnictwo pracownikowi, ten może podjąć decyzję o rezygnacji z udziału w programie. Aby tak się stało, konieczne będzie przekazanie pracodawcy pisemnej deklaracji. Po 2 latach od rezygnacji, pracodawca będzie miał obowiązek ponownego zapisania swoich zatrudnionych – wówczas również pracownik będzie miał możliwość złożenia deklaracji o rezygnacji z udziału w PPK.
Główne założenia PPK
Wprowadzenie PPK ma na celu przede wszystkim zwiększenie liczby Polaków oszczędzających na swoje przyszłe emerytury w ramach III filaru. Jest to rozwiązanie korzystne dla pracownika, bo uwzględnia nie tylko jego wkład własny, lecz także dofinansowanie ze strony pracodawcy i z budżetu państwa.
Oszczędności odkładane w ten sposób mogą w przyszłości stać się nie tylko dodatkowym zabezpieczeniem finansowym na emeryturze. Środki te będzie można przeznaczyć np. na wkład własny przy zakupie pierwszego mieszkania (z obowiązkiem ich zwrotu do PPK) lub na leczenie w przypadku utraty zdolności do pracy.
Ile zapłaci pracodawca?
Pracodawca będzie musiał sfinansować składkę w wysokości 1,5% (z możliwością zadeklarowania dodatkowego 2,5%) podstawy składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Państwo ma dołożyć dodatkowe środki (w sumie do 490 zł) w formie składki powitalnej i składki rocznej.
Do tego dochodzą zachęty fiskalne. Pracodawca będzie zwolniony z obowiązku odprowadzania składek na ZUS od wpłat na PPK.
Do obowiązków pracodawcy należeć również będą wszelkie formalności, takie jak zapisywanie i wypisywanie pracowników z programu oraz sporządzanie stosownych raportów.
Pracowniczy Plan Kapitałowy może pozytywnie wpływać na wizerunek firmy oraz stać się wyróżnikiem na rynku pracy. Wysokość odkładanych składek może być atrakcyjnym dla pracownika i korzystnym dla pracodawcy dodatkiem do oferowanej pensji.
Ile zapłaci i co zyska pracownik?
Pracownik z własnych środków odkładać będzie 2% wynagrodzenia, z możliwością zadeklarowania dodatkowych 2% dobrowolnej składki. Kwota ta będzie odejmowana od pensji po opodatkowaniu i odkładana przez pracodawcę. Dodatkowo pracownik może liczyć na składkę powitalną w wysokości 250 zł wypłacaną z budżetu państwa (z funduszu płacowego) oraz dopłatę roczną w wysokości 240 zł.
Pracownik zgromadzone oszczędności będzie mógł wypłacić w ratach. Po osiągnięciu wieku emerytalnego będzie mógł swobodnie korzystać z 25% zaoszczędzonej kwoty. 75% środków w PPK wypłacanych ma być w 120 ratach miesięcznych.
Źródło: ESALIENS Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych SA
Wojciech Boczoń
