- W 1994 roku przeprowadzono pierwszą na świecie bezpieczną transakcję online przy użyciu karty bankowej[1].
- Dzisiaj polski rynek e-commerce ma około 18 mln użytkowników i jest wart około 12 mld dolarów[2].
- Prawie połowa polskich konsumentów (46 proc.) przyznaje, że zakupy online zajmują im znacznie mniej czasu niż kupowanie w sklepie tradycyjnym, a dla 42 proc. są również tańsze[3].
- Sztuczna inteligencja, rosnąca świadomość konsumenta, social commerce i cyberbezpieczeństwo to obszary, które będą kształtować e-handel w nadchodzącej przyszłości.
Elektroniczny handel miał swój początek 25 lat temu, w sierpniu 1994 roku. Przedmiotem pierwszej bezpiecznej transakcji online, o której wiemy, był solowy album Stinga „Ten Summoner’s Tales”. Teraz, ćwierć wieku później, e-commerce zmieniło wszystko: sposób kupowania, podróży, jedzenia czy nawet prowadzenia biznesu. Życie konsumentów stało się zdecydowanie łatwiejsze. Jaka przyszłość teraz czeka e-handel?
- Nie tylko towar się liczy – także idea
Konsumenci będą zwracać uwagę nie tylko na to, co kupują, ale również wartości i wizje firm, które stoją za sprzedawanymi towarami. Istotne dla nich będzie również to, czy swoimi zakupami wspierają krajową gospodarkę, kulturę lub społeczności lokalne. Ponad dwie trzecie przedstawicieli polskiej Generacji Z (69 proc.) chętniej kupuje przedmioty od firm, które angażują się i wspierają inicjatywy społeczne, a połowa konsumentów w tym przedziale wiekowym jest w stanie zapłacić więcej za towar z uwagi na postawę oraz odpowiedzialność społeczną producenta[4].
- Sztuczna inteligencja, prawdziwe doświadczenie
Sztuczna inteligencja będzie częściej obecna w naszym codziennym życiu. Wraz z rosnącą ilością przetworzonych danych, algorytmy wykorzystujące AI stworzą coraz więcej możliwości, również w e-handlu. Już 78 proc. marek wdrożyło rozwiązania AI oraz VR lub planuje to zrobić do 2020 roku, aby lepiej służyć klientom[5]. Efektem są m.in. spersonalizowane rekomendacje produktów widoczne na stronach sklepów lub w newsletterach. Z czasem e-sklepy będą mogły zaoferować klientom także możliwość przymierzenia ubrań z pomocą wirtualnej rzeczywistości.
- Zakupy społecznościowe
Konsumenci wychowani w erze e-commerce czy m-commerce mają coraz większe oczekiwania – chcą, aby firmy wychodziły im naprzeciw i były tam, gdzie są klienci. A współczesna generacja konsumentów spędza ponad dwie godziny dziennie na portalach społecznościowych[6]. Social commerce to nie tylko ogłoszenia o sprzedaży lub kupnie używanych produktów, ale także możliwość kupowania oryginalnych towarów bezpośrednio z poziomu tych witryn. Czterech na dziesięciu użytkowników sieci sprawdza na portalu społecznościowym towar, który chce kupić w sklepie[7]. Wraz z rozwojem możliwości promocji produktów w mediach społecznościowych, jeszcze silniejsza ekspansja sklepów online do tej sfery jest tylko kwestią czasu.
- Okno na e-świat dla MŚP
Handel online niezmiennie oferuje małym i średnim przedsiębiorstwom niesamowite możliwości rozwoju. Wciąż jednak nie są one w pełni wykorzystywane – w Polsce tylko 13 proc. firm tego rozmiaru sprzedaje swoje produkty oraz usługi w sieci. Tymczasem, jak wynika z danych PayPal, podmioty sprzedające transgranicznie odnotowują znacznie większą dynamikę wzrostu (14,3 proc.) w porównaniu do tych, które działają tylko lokalnie (2 proc.)[8]. Potencjał rynku jest ogromny, szczególnie jeśli bierze się pod uwagę możliwość dotarcia do klientów z każdego zakątka świata – już w tym roku wartość globalnego e-handlu ma wynieść prawie 2 bln USD[9].
- Stała czujność
Bezpieczeństwo danych już teraz jest podstawą funkcjonowania e-handlu – z biegiem czasu będzie ono jeszcze istotniejsze dla obu stron transakcji. Wraz z rosnącą świadomością dotyczącą prywatności w sieci, akty prawne takie jak RODO czy PSD2 zapewniają konsumentom narzędzia do ochrony wrażliwych danych, jednocześnie dotkliwiej karząc sklepy za zaniedbania w zakresie cyberbezpieczeństwa. Kluczowe jednak będzie utrzymanie równowagi między wysokimi standardami bezpieczeństwa a komfortem korzystania z usług.
Jeszcze 25 lat temu nikt nie pomyślałby, że sklepy online będą mogły kiedykolwiek w pełni zastąpić tradycyjne. Jednak dzięki sztucznej inteligencji, wirtualnej rzeczywistości i najnowszym osiągnięciom technologii coraz bardziej zbliżamy się do przełomowego momentu. A nie czeka nas spowolnienie rozwoju rynku – wręcz przeciwnie, firmy będą tylko prześcigać się w udoskonalaniu procesu kupowania, aby usatysfakcjonować klientów.
[2] Forrester
[3] Gemius i Izba Gospodarki Elektronicznej
[4] Accenture & FashionBiznes.pl
[8] PayPal
Źródło: PayPal
Wojciech Boczoń