Polacy kupują online częściej niż kiedykolwiek – jedna trzecia robi zakupy w sieci co tydzień, a aż 76% aktywnie poluje na promocje Black Friday. Jednocześnie rośnie znaczenie szybkich płatności, takich jak BLIK, i sztucznej inteligencji, od których konsumenci oczekują nie tylko wygody i wsparcia w zakupach, lecz także ochrony przed oszustwami. To kluczowe wnioski z najnowszego badania DXC Technology dotyczącego zachowań zakupowych Polaków w okresie Black Friday.
E-commerce jest integralną częścią codziennych nawyków zakupowych. Według raportu DXC, jedna trzecia Polaków kupuje online co najmniej raz w tygodniu, a kolejne 39% – raz w miesiącu. Black Friday cieszy się ogromną rozpoznawalnością: ponad 90% badanych zna to zjawisko, a 76% deklaruje, że rozumie zasady towarzyszących mu promocji. Najbardziej aktywne zakupowo są pokolenia X i Y, natomiast najmniejszą skłonność do korzystania z ofert specjalnych wykazują Baby Boomers.
Bezpieczeństwo transakcji – największa bariera rozwoju e-commerce
Dynamice zakupów online towarzyszy również wzrost obaw związanych z procesem zakupowym. Jak wynika z badania DXC 72% ankietowanych obawia się o bezpieczeństwo zakupów online, a 22% przyznaje, że choć raz padło ofiarą oszustwa. Najbardziej narażone są osoby w wieku 30-49 lat, czyli te najbardziej aktywne w e-commerce i szczególnie podatne na agresywne kampanie promocyjne.
– Wzrost liczby płatności online idzie w parze z coraz bardziej wyrafinowanymi metodami ataków, dlatego organizacje muszą stawiać na technologie, które reagują szybciej niż cyberprzestępcy. Sztuczna inteligencja już dziś pełni kluczową rolę w ochronie użytkowników – pozwala wykrywać anomalie w czasie rzeczywistym, automatycznie blokować podejrzane działania i minimalizować ryzyko błędów po stronie klienta. Black Friday doskonale pokazuje, że szybkie decyzje zakupowe potrzebują równie szybkich i inteligentnych zabezpieczeń. Inwestowanie w AI to nie tylko budowanie przewagi konkurencyjnej, ale przede wszystkim wzmacnianie zaufania klientów – podkreśla Halina Frańczak, Managing Director i Market Leader, DXC Technology Polska.
BLIK na prowadzeniu wśród metod płatności
Najczęściej wybieraną formą płatności online jest BLIK – wskazany przez 63% osób kupujących online, szczególnie przez młodszych odbiorców. Na kolejnych miejscach znalazły się karty płatnicze (32%) oraz portfele cyfrowe (25%).
– W okresach wysokiego ruchu, takich jak Black Friday, użytkownicy szukają rozwiązań, które pozwalają im szybko finalizować zakupy, ale jednocześnie dają poczucie pełnej kontroli nad transakcją. BLIK od lat odpowiada na te potrzeby – każda płatność wymaga potwierdzenia w aplikacji bankowej, gdzie wyraźnie widać kwotę i odbiorcę. To prosty i czytelny mechanizm, który ogranicza ryzyko pomyłek nawet wtedy, gdy decyzje zakupowe zapadają w kilka sekund. Dodatkową warstwą bezpieczeństwa jest sam kod BLIK – sześciocyfrowy, jednorazowy i ważny tylko przez dwie minuty. Dzięki temu nie ma ryzyka, że taki sam kod trafi do kogoś innego, co znacząco podnosi komfort i bezpieczeństwo płatności – mówi Grzegorz Laudy, członek zarządu w Polskim Standardzie Płatności, odpowiedzialny za rozwój strategii technologicznej BLIKA.
Największym zaufaniem ogółu konsumentów cieszy się bankowość elektroniczna – 78% Polaków deklaruje wobec niej pełne zaufanie. BLIK zajmuje drugą pozycję (73% ma pełne zaufanie). Wyraźnie widać także różnice pokoleniowe: im starsza grupa badanych, tym większa ostrożność wobec nowych, mobilnych metod płatności. Cyfrowe portfele (Apple Pay, Google Pay, PayPal) oraz rozwiązania „kup teraz, zapłać później” nadal wymagają większej transparentności i skuteczniejszych zabezpieczeń, by przekonać do siebie starszych konsumentów.
AI jako przewodnik i tarcza w zakupach online
Sztuczna inteligencja odgrywa coraz istotniejszą rolę w e-commerce. Według badania DXC, już 60% Polaków korzysta z narzędzi AI, a 36% deklaruje gotowość powierzenia agentowi AI wsparcia w czasie Black Friday – zarówno przy rekomendacjach produktów, jak i przy samym procesie zakupu.
Konsumenci wskazują trzy kluczowe korzyści płynące z wykorzystania AI:
• oszczędność czasu przy wyborze produktów – 20%
• pomoc w unikaniu oszustw i podejrzanych ofert – 15%
• lepsze dopasowanie ofert do potrzeb – 13%.
Edukacja i technologia jako fundament odporności cyfrowej
Wyniki badania jasno wskazują, że skala cyberzagrożeń rośnie równolegle ze wzrostem popularności e-commerce. Dlatego kluczowe stają się edukacja konsumentów oraz rozwój nowoczesnych narzędzi bezpieczeństwa. Szczególnie w okresach takich jak Black Friday – gdy presja czasu i mnogość ofert sprzyjają pochopnym decyzjom – odpowiednie nawyki i technologie mogą znacząco ograniczyć ryzyko.
Black Friday to dziś test odporności cyfrowej polskiego sektora finansowego, a nie tylko wyzwanie logistyczne. W czasach, gdy cyberprzestępcy korzystają z równie zaawansowanych narzędzi co banki i sklepy, przewagę zyskają te organizacje, które potraktują sztuczną inteligencję jako inwestycję w zaufanie i bezpieczeństwo klientów.
Wojciech Boczoń