Polska jest nadal najbardziej optymistycznie nastawionym krajem w Europie Środkowej, 74,1% tutejszej kadry kierowniczej uważa, że kondycja gospodarki poprawi się w ciągu najbliższych sześciu miesięcy. Krytycznie zostały ocenione polskie podatkowe instrumenty wsparcia firm, aż 60% przedsiębiorców nie bierze ich pod uwagę przy podejmowaniu biznesowej decyzji o rozpoczęciu inwestycji – wynika z badania optymizmu biznesowego wśród przedstawicieli największych firm regionu Europy Środkowej przeprowadzonego przez firmę doradczą Deloitte w ramach drugiej edycji Deloitte Business Sentiment Index (DBSI). W najgorszym nastroju są przedsiębiorstwa w Chorwacji, większość tamtejszych respondentów uważa, że sytuacja ekonomiczna pogorszy się.
Druga edycja Indeksu Nastrojów w Biznesie Deloitte wskazuje na utrwalenie trendów zasygnalizowanych we wrześniowym badaniu. „Polska wciąż wyróżnia się pozytywnie na tle regionu Europy Środkowej. Następuje znacząca poprawa oczekiwań inwestycyjnych. Poprawiają się także nastroje firm z przewagą kapitału zagranicznego. Pogorszyły się natomiast perspektywy na rynku pracy, co z jednej strony podniesie wskaźnik bezrobocia, ale z drugiej oznacza, że odbudowa wzrostu gospodarczego i poprawa wyników finansowych firm będzie odbywać się poprzez wzrost wydajności pracy”– mówi Rafał Antczak, Wiceprezes Deloitte Business Consulting. „Jeżeli firmy zaczną inwestycje nie związane ze środkami unijnymi, możliwa jest odbudowa zatrudnienia w drugiej połowie 2010 r. i osiągnięcie dynamiki PKB na poziomie 2,5% w całym 2010 r.” – podkreśla.
Do poprawy polskich nastrojów biznesowych nie przyczyniają się dostępne instrumenty podatkowe. Jedynie dla 40% dużych polskich przedsiębiorców są one ważnym elementem przy podejmowaniu biznesowej decyzji o rozpoczęciu inwestycji. „W naszym kraju właściwie jedynym dostępnym instrumentem wsparcia podatkowego jest system specjalnych stref ekonomicznych, który opiera się na zwolnieniu z podatku. Ale żeby zwolnienie z podatku mogło zostać zastosowane, potrzebne są dochody do opodatkowania. Do tej pory przedsiębiorcy w niewielkiej części odbierają przyznane im uprawnienie zwolnienia z podatków”– mówi Tomasz Konik, Dyrektor w dziale doradztwa podatkowego Deloitte. „Dodatkowo, o małej atrakcyjności podatkowych instrumentów wsparcia świadczyć może również ocena stopnia skomplikowania tych instrumentów. W ocenie 74% polskich przedsiębiorców instrumenty te są bardzo skomplikowane. Wynik ten w zasadzie potwierdza dotychczasowe spostrzeżenia, że obecne przepisy podatkowe są wyjątkowo nieczytelne”– dodaje.
Wyniki drugiego Indeksu Nastrojów w Biznesie Deloitte pokazują, że w porównaniu z pierwszym badaniem opublikowanym we wrześniu 2009 r. kadra zarządzająca w Europie Środkowej wykazuje się większym optymizmem. Ponad dwie piąte (40,1%) uważa, że ogólna sytuacja ulegnie poprawie. We wrześniu opinię taką wyrażała nieco ponad jedna czwarta ankietowanych (26,8%). Największy wzrost optymizmu zanotowały Czechy, gdzie dwie piąte (43,3%) ankietowanych jest obecnie przekonana o poprawie sytuacji gospodarczej (w poprzednim badaniu było to zaledwie 12,9%). Z największym pesymizmem perspektywy gospodarcze na najbliższe sześć miesięcy ocenia Chorwacja, w której ponad dwie trzecie ankietowanych (66,7%) uważa, że sytuacja ulegnie pogorszeniu. Jest to jednak zdecydowana poprawa w porównaniu z 89,7% ankietowanych, którzy wyrażali taką opinię we wrześniu.
Nowa fala optymizmu pojawiła się w kwestii inwestycji. Zdaniem kadry kierowniczej kredyty stały się bardziej dostępne, a firmy chętniej zwiększają plany wydatków na dobra inwestycyjne na najbliższe 12 miesięcy. W produkcji, trzy czwarte (74,5%) respondentów uważa kredyt za dostępny w porównaniu z niecałą połową (48,4%) takich opinii we wrześniu. Niemal 70% (68,2%) wszystkich ankietowanych uważa obecnie, że kredyty dla ich przedsiębiorstw są dostępne, co oznacza wzrost o 10 punktów procentowych w porównaniu z ostatnim badaniem (57,9%).
Z dużą pewnością można stwierdzić, że wydatki na dobra inwestycyjne wzrosną, co jest dobrą wiadomością dla rozwoju firm i całej gospodarki. 30% respondentów przewiduje zwiększenie wydatków na dobra inwestycyjne w ciągu najbliższych 12 miesięcy, w porównaniu z 18,5% w poprzednim badaniu. Oczekiwania, że dochody ze sprzedaży wzrosną w ciągu najbliższych 12 miesięcy również stały się bardziej powszechne. Większość respondentów (53,1%) uważa, że wielkość sprzedaży wzrośnie, w porównaniu z 45,3% o takim zdaniu we wrześniu.
Źródło: Deloitte
Wojciech Boczoń
