Finansowy wpływ ubezpieczenia kredytu
„Jednym z kluczowych wyników badania jest to, że firmy korzystające z ubezpieczenia kredytu mają lepsze relacje z innymi podmiotami gospodarczymi, co przyczynia się do ogólnej poprawy efektywności działu zarządzania kredytem” – wyjaśnia Clemens von Weichs, prezes zarządu Euler Hermes. „Wyniki finansowe ubezpieczonej firmy znacznie rosną za sprawą zwiększonej liczby stałych klientów, mniejszej liczby reklamacji i sporów z klientami, wyższych zysków ze sprzedaży, większej elastyczności wskaźnika rotacji należności w dniach i liczby terminowych płatności, niższego poziomu należności nieściągalnych i mniejszej częstotliwości nadużyć finansowych, a także za sprawą obniżenia średnich kosztów zarządzania kredytem” – wylicza prof. Nick Wilson, dyrektor CMRC. „Firmy objęte ubezpieczeniem kredytu mają ponadto dostęp do tańszych i bardziej rzetelnych informacji z raportów kredytowych i wywiadowni gospodarczych. W ten sposób mogą zaoszczędzić środki przeznaczone na zbieranie referencji kredytowych kontrahentów czy badania rynkowe”.
Z wyników przeprowadzonej ankiety wynika, że biorąc pod uwagę stosunek kosztów obsługi kredytu do wolumenu sprzedaży, oszczędności poczynione dzięki zawarciu umowy ubezpieczenia kredytu wynoszą średnio 1,38% rocznych obrotów firmy. Dla firmy z rocznym obrotem na poziomie 10 milionów euro oznaczałoby to oszczędność rzędu 138 tysięcy euro. O lepszych wynikach firm objętych ubezpieczeniem świadczą również takie wskaźniki jak: stosunek odpisanych należności nieściągalnych do sprzedaży, średnie dochody kredytowe, średnie wydatki na informacje kredytowe i poziom nadużyć finansowych. Co więcej, firmy objęte ubezpieczeniem kredytu mogą korzystać z bardziej preferencyjnych warunków przy zaciąganiu pożyczek – dla firm ubezpieczonych średnie oprocentowanie wynosi 3,5%, podczas gdy dla firm nieubezpieczonych – 3,95%.
Firmy korzystające z ubezpieczenia kredytu mają lepsze relacje z dostawcami, bankami i klientami
Chociaż firma nie musi informować swoich dostawców o tym, że ubezpiecza swoje należności, to rozwiązania i procedury wynikające z zawarcia umowy ubezpieczenia sprawiają, iż firma objęta ubezpieczeniem kredytu stanowi mniejsze ryzyko z punktu widzenia dostawcy. Badanie wykazało na przykład, że ubezpieczone firmy otrzymują korzystniejsze okresy spłaty kredytów, średnio dłuższe nawet o siedem dni. Preferencyjne warunki oferowane przez dostawców, możliwość skorzystania z kredytu kupieckiego o przedłużonym terminie płatności, rabaty udzielane przy transakcjach oraz mniejsza i stabilniejsza baza dostawców – wszystkie te czynniki przyczyniają się do operacyjnej stabilności firmy.
Firmy, które ubezpieczyły swoje należności handlowe, mają generalnie lepsze stosunki z bankami. Przejawia się to dłuższą i bardziej stabilną współpracą z bankami (ubezpieczone firmy współpracują z bankami średnio o 5 lat dłużej niż firmy nieubezpieczone). Przedsiębiorstwa te mają również łatwiejszy dostęp do finansowania krótkoterminowego i do kapitału pożyczkowego, a średnie koszty kapitału bankowego są dla nich niższe: pożyczkę bankową uzyskuje 49% firm ubezpieczających swoje należności i zaledwie 34% firm, które takiego ubezpieczenia nie posiadają. Średnie oprocentowanie uzyskiwane przez firmy ubezpieczone jest niemal o 0,5% niższe od oprocentowania oferowanego firmom nieubezpieczonym.
Badanie wykazało również, że firmy objęte ubezpieczeniem kredytu są bardziej zorientowane na klienta niż firmy nieubezpieczone: 84% firm ubezpieczonych określa zarządzanie relacjami z klientem jako ważne albo bardzo ważne (taką samą odpowiedź zaznaczyło 79% firm nieubezpieczonych). Oferowanie i zarządzanie udzielaniem kredytu kupieckiego klientom jest w tych firmach bardziej efektywne niż w firmach nieubezpieczonych. Na przykład 69% firm ubezpieczających należności udostępnia swoim klientom rachunek kredytowy (51% firm nieubezpieczonych) i częściej przyznaje limity kredytowe (odpowiednio 77% i 62%). Firmy ubezpieczone chętniej modyfikują też warunki kredytowe, aby uatrakcyjnić swoją ofertę. Takie postępowanie sprzyja lepszemu zarządzaniu relacjami z istniejącymi klientami (73% powtórnych zamówień w przypadku firm ubezpieczonych, 67% w firmach nieubezpieczonych) i jest ważnym czynnikiem przyciągającym krajowych i zagranicznych kontrahentów.
Opóźnienia płatnicze stanowią zagrożenie dla firm w całej Europie
Kredyt kupiecki, polegający na dostarczaniu klientowi towarów i usług z odroczonym terminem płatności, jest powszechną praktyką: 83% ankietowanych firm dokonuje na takich warunkach 81-100% transakcji sprzedaży. Kredyt kupiecki stał się naprawdę ważnym narzędziem strategicznym i konkurencyjnym: kwota kredytów udzielonych klientom przez firmę figuruje w bilansie jako majątek obrotowy (należności z tytułu dostaw i usług) i stanowi w związku z tym składnik kapitału obrotowego netto. Należności handlowe stanowią do 35% aktywów ogółem firmy.
Z drugiej strony egzekucja należności powstałych z tytułu kredytu kupieckiego może stanowić problem, zwłaszcza dla małych firm, których sytuacja jest szczególnie trudna ze względu na niewielką (w porównaniu z większymi przedsiębiorstwami) bazę klientów. Kredyt kupiecki jako środek finansowania krótkoterminowego pociąga za sobą dodatkowe koszty. Firmy we wszystkich krajach borykają się z nierzetelnymi płatnikami, a jedna trzecia z nich określa te zmagania jako ustawiczny problem.
Najpowszechniejszymi metodami stosowanymi przez firmy w celu zagwarantowania płynności niezbędnej do prowadzenia działalności są: zwlekanie z regulowaniem należności u własnych dostawców, oferowanie rabatów w przypadku terminowej zapłaty oraz żądanie płatności przy odbiorze. 69% firm twierdzi również, że wstrzymałoby dostawy klientom niepłacącym w terminie. Przed podjęciem tak radykalnych kroków firmy usprawniają swoją politykę kredytową, na przykład wprowadzając pisemne warunki kredytowania, spisując umowę o warunkach płatności przed dokonaniem transakcji itp.
90% firm stosuje wewnętrzne procedury zarządzania kredytem, ale w przypadku powstania opóźnień płatniczych, z którymi firma nie potrafi sobie poradzić samodzielnie, 80% przebadanych przedsiębiorstw korzysta z usług firm windykacyjnych.
Większość upadłości korporacyjnych spowodowana jest przez nieumiejętne zarządzanie firmą (badanie przeprowadzone na firmach niemieckich na zlecenie Euler Hermes w Niemczech przez Uniwersytet w Mannheim, opublikowane 27 września 2006 r.). „W swoim pierwszym europejskim badaniu na temat polityki zarządzania kredytem CMRC udowodniło to, co my i inni eksperci przypuszczamy od dawna: spośród wszystkich sposobów zarządzania kredytem, do których uciekają się firmy stające przed problemem zaległości płatniczych, ubezpieczenie kredytu umożliwia firmom najskuteczniejszą ochronę obecnej i przyszłej płynności finansowej oraz zysku netto. Dzięki metodycznemu zarządzaniu kapitałem obrotowym, firmy korzystające z ubezpieczenia kredytu mają mniej funduszy zamrożonych w towarach i należnościach handlowych. Oznacza to nie tylko oszczędności, ale również mniejsze ryzyko niewypłacalności spowodowanej sprzedażą przekraczającą możliwości finansowe firmy i nieumiejętnym zarządzaniem środkami pieniężnymi” – podsumowuje von Weichs.
Wojciech Boczoń