Gospodarstwa domowe w UE wciąż pod presją

Wydatki konsumpcyjne w Unii Europejskiej w III kw. br. były niższe niż w tym samym okresie roku ubiegłego o 1,6%. Jest to już drugi z kolei spadek kwartalny po obniżce o 2,4%, odnotowanej w okresie kwiecień-czerwiec (w porównaniu z II kw. 2011 r.). Dane wskazują na słabnące tempo spadku konsumpcji na całym obszarze 27 państw członkowskich UE.

Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej organizacji Visa Europe, wykorzystujący skorygowane dane o transakcjach z użyciem kart Visa Europe, stanowi rzetelny wskaźnik całkowitych wydatków konsumpcyjnych, dokonanych z użyciem wszelkich form płatności. Kartami Visa jest już opłacane jedno euro z każdych siedmiu wydawanych w Europie, dzięki czemu Barometr daje dokładny i wszechstronny wgląd w obraz faktycznych wydatków konsumpcyjnych.

Pomimo zmniejszenia się w ramach UE, konsumpcja odnotowała wzrost (w skali rocznej) w szesnastu krajach członkowskich – dla porównania w II kw. było takich krajów dwanaście – w tym również w największej gospodarce unijnej, w Niemczech (+0,8% w III kw., po wzroście +0,4% w II kw.).

Jednakże wydatki uległy zmniejszeniu w krajach z grupy dużych krajów członkowskich – w Hiszpanii (-5,3%), we Włoszech (-4,6%) i w Wielkiej Brytanii (-3,3%). Spadek konsumpcji o mniejszej skali (-0,6% w ujęciu rocznym) odnotowano we Francji.

Na obszarze Europy Środkowej i Wschodniej utrzymywał się rosnący trend wydatków. Słowenia i Litwa osiągnęły dwucyfrowe tempa wzrostu w III kw.; dobre wyniki odnotowano również na Łotwie, w Bułgarii i w Estonii.

Najsilniejsza redukcja konsumpcji miała miejsce w krajach najbardziej dotkniętych przez kryzys strefy euro – w Portugalii, Grecji i Irlandii.

Ogólny spadkowy trend wydatków konsumpcyjnych gospodarstw domowych, wykazywany w kolejnych edycjach Barometru wydatków konsumpcyjnych organizacji Visa Europe na przestrzeni ostatniego roku, jest w znacznej mierze zgodny z trendem widocznym w publikowanych przez Eurostat danych o Produkcie Krajowym Brutto (PKB) w Unii Europejskiej. Wstępne wyniki za III kw. 2012 r. wskazują na spadek PKB o 0,4% w skali rocznej.

Philip Symes, dyrektor ds. finansowych Visa Europe, powiedział: „Jak pokazuje nasz Barometr wydatków konsumpcyjnych, stopa spadku uległa zmniejszeniu w III kw. – choć nie zmienia to faktu, że na całym obszarze Unii Europejskiej, w ujęciu rocznym, konsumpcja w dalszym ciągu spadała. Barometrnie pozostawia wątpliwości, że reakcja gospodarstw domowych w UE na spowolniony wzrost gospodarczy – lub wręcz recesję – przybiera formę cięć w wydatkach. Nie zdziwiłbym się, gdyby tendencje te utrzymały się w IV kw. – zanim nie pojawią się powolne oznaki poprawy w 2013 r.”.

Obecnie kartami Visa jest już opłacane ponad jedno euro z każdych siedmiu wydanych w UE, a udział kart debetowych w tych wydatkach sięga niemal 80%. Oznacza to, że Barometr daje wszechstronny i aktualny obraz wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej.

Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej organizacji Visa Europe powstał w oparciu o dane o wydatkach dokonanych za pomocą wszystkich rodzajów kart Visa wydawanych w Europie: debetowych, kredytowych i przedpłaconych. Przygotowując Barometr, centrum informacji finansowej Markit opracowało model, który wykorzystuje dane o transakcjach kartami Visa z uwzględnieniem czynników korygujących.

Po pierwsze, wyeliminowany został wpływ wzrostu liczby wydanych kart Visa i obrotów realizowanych z udziałem tych dodatkowo wydanych kart. Po drugie, usunięto wpływ zmieniającej się skłonności konsumentów do korzystania z kart płatniczych, w oparciu o ocenę tendencji dotyczących realizowanych z udziałem kart Visa wypłat gotówki z bankomatów oraz transakcji bezgotówkowych w placówkach handlowo-usługowych. Wyeliminowano również wpływ inflacji, korygując dane o zmiany wskaźnika cen konsumpcyjnych tak, by otrzymać realną stopę zmian w wydatkach gospodarstw domowych.

W ostatnich latach obserwowano silną dodatnią korelację pomiędzy danymi o transakcjach dokonywanych kartami Visa a publikowanymi później oficjalnymi danymi dotyczącymi wydatków konsumpcyjnych. Dane organizacji Visa obejmują znacznie szerszy obszar niż jedynie handel detaliczny – ze względu na coraz częstsze korzystanie z kart przy płatnościach za rachunki domowe (prąd, gaz, itd.) czy przy płatnościach podatkowych.

Pełny angielskojęzyczny tekst publikacji Visa Europe: Barometr wydatków konsumpcyjnych w Unii Europejskiej dostępny jest na stronie internetowej Visa, pod adresem:

http://www.visaeurope.com/en/newsroom.aspx

Uwaga:

• Dane za I kw. 2012 (opublikowane we wcześniejszych edycjach Barometru) zostały skorygowane w górę do poziomu 0,0%, co oznacza, że wydatki konsumpcyjne pozostały niezmienione w stosunku do tego samego okresu 2011 r.

Visa