IRGiT wspólnie z Deutsche Bank, będącym Bankiem Płatnikiem Izby, wypracowali unikatowy model rozrachunku, który znacznie ułatwia kontrolę przepływu środków i zarządzanie rozliczeniami z Członkami Izby oraz ich bankami. Nowy model pozwala również na płynne poszerzanie grona banków płatników Członków Izby, gwarantując jednocześnie zachowanie pełnej efektywności rozliczeń, a także kontrolę przepływu środków wynikających z rozrachunku transakcji zawieranych na Towarowej Giełdzie Energii. Głównym celem wdrożenia nowego modelu rozrachunku było zapewnienie Członkom IRGiT warunków do optymalnego zarządzania środkami uczestniczącymi w rozrachunku transakcji giełdowych.
Nowy model rozrachunku oparty jest na kanale komunikacji między bankami SWIFT oraz nowoczesnym systemie bankowości internetowej dla Klientów korporacyjnych Deutsche Bank – db-direct internet, a także wykorzystuje stworzony przez Krajową Izbę Rozliczeniową system OGNIVO jako dodatkowy kanał komunikacyjny dla uczestników rozrachunku.
– Deutsche Bank jest wiodącym dostawcą usług rozliczeniowych. Stoją za tym lata doświadczeń na niemieckiej giełdzie opcji i kontraktów futures, pozycja General Clearing Member w EUREX, czy pełnienie funkcji banku rozliczeniowego w systemie Xetra. Cieszymy się, że możemy korzystać ze wzorców globalnych, kreując unikatowe rozwiązania dla lokalnego, polskiego rynku towarowej giełdy. Warto wspomnieć, że Deutsche Bank Polska rozlicza dziennie ponad 10 tysięcy transakcji o wartości ponad 12 miliardów zł na zlecenie bądź na rzecz obsługiwanych przez siebie instytucji finansowych – mówi dr hab. Krzysztof Kalicki, Prezes Deutsche Bank Polska.
– Izba Rozliczeniowa Giełd Towarowych rozlicza Towarową Giełdę Energii, najdynamiczniej rozwijający się podmiot w regionie CEE. Rynek terminowy z fizyczną dostawą energii prowadzony przez TGE jest drugim największym w Europie po giełdzie skandynawskiej. Na koniec 2013 roku wartość zabezpieczanych przez IRGiT otwartych pozycji na rynku energii wynosiła 28 950 875 139,10 zł, a łączna wartość rozliczonych przez IRGiT transakcji wyniosła w 2013 roku50 547 511 815,12zł – mówi Dariusz Bliźniak, Prezes Izby Rozliczeniowej Giełd Towarowych.
Uruchomiony 27 sierpnia 2014 roku nowy model rozrachunku stanowi kolejny etap rozwoju usług dedykowanych dynamicznie rozwijającemu się rynkowi energii. Umożliwi on Członkom Izby swobodny wybór banku płatnika, za pośrednictwem którego będą prowadzić rozliczenia pieniężne transakcji oraz zwiększy efektywność zarządzania własnymi środkami na rachunku Członka Izby w banku.
IRGiT przejmuje na siebie zapewnienie bezpieczeństwa transakcji zawieranych na TGE oraz daje narzędzia do optymalizacji ponoszonych kosztów zabezpieczeń. Wielkość rynku oraz bezpieczeństwo zawieranych transakcji, które gwarantuje IRGiT, muszą iść ze sobą w parze. Jestem przekonany, że nowy innowacyjny model rozliczania transakcji przyniesie korzyści uczestnikom tego rynku. Uruchomienie nowego modelu rozrachunku stanowi też istotny składnik w przygotowaniach do prowadzenia sprawnego i terminowego procesu rozrachunku instrumentów finansowych (futures na energię elektryczną)– dodaje Dariusz Bliźniak.
– Rozwiązanie dedykowane rozliczeniom IRGIT jest jedynym tego typu na europejskich rynkach. Warto podkreślić, że uwzględnia ono w swojej strukturze m.in. potencjalną współpracę kolejnych banków, jak i zagranicznych podmiotów z TGE oraz IRGIT. Co ciekawe, pracując nad nowym modelem rozrachunku, musieliśmy zaadresować szereg kwestii pośrednich, między innymi wypracowanie trybu dokonywania zastrzeżeń transakcji przez banki, który zapewniałby bezpieczeństwo przesyłanych danych przy zachowaniu łatwości jego obsługi i bezkosztowego wdrożenia przez banki – mówi Bożena Osak, Dyrektor Departamentu Instytucji Finansowych Deutsche Bank Polska.
Izba Rozliczeniowa Giełd Towarowych jest pierwszą w Polsce Izbą dedykowaną zarządzaniu bezpieczeństwem rozliczeń na rynku towarowym. Efektem pięcioletniej obecności na rynku jest opracowanie przez Izbę unikalnego systemu gwarantowania rozliczeń dla uczestników rynku energetycznego. IRGiT oferuje szeroką gamę zabezpieczeń dopasowaną do potrzeb dużych koncernów energetycznych, jak i mniejszych spółek obrotu.
Od 2010 roku prace IRGiT skoncentrowane są na zapewnieniu bezpieczeństwa zawieranych transakcji przy jednoczesnym dbaniu o właściwy poziom kosztów pobieranych zabezpieczeń. Posiadane przez IRGiT zezwolenie KNF pozwala Izbie również obsługiwać transakcje zawierane na rynku regulowanym, których przedmiotem obrotu są instrumenty pochodne oparte na towarach giełdowych. Architektura wdrożonego modelu zawiera już elementy, które będą wykorzystywane w procesie rozrachunku instrumentów finansowych (mark to market) tj. instytucje finansowe (banki płatniki Członków Izby) które mogą pełnić funkcje Członków Rozliczających (GCM) dla rynku terminowego. Doświadczenie zdobyte na rynku fizycznym jest niewątpliwie jednym z elementów, który pozwolił IRGiT na stworzenie optymalnej oferty dla TGE na obsługę rynku regulowanego.
W portfelu usług IRGiT znajduje się również oferta dla rynku pozagiełdowego. Do końca 2014 roku IRGiT planuje zacząć rozliczanie transakcji z platformy prowadzonej przez Tradition Financial Services Ltd. (TFS). TFS jest międzynarodową platformą OTC na rynku pośrednictwa w obrocie produktami finansowymi i niefinansowymi. Pośredniczy m.in. w obrocie energią elektryczną.
Deutsche Bank jest liderem w zakresie transakcyjnej obsługi giełd energii w Europie. Bank jest obecny na dziesięciu europejskich giełdach energii w ramach różnych modeli rozrachunku. Umożliwia rozliczanie transakcji w Hiszpanii, Francji, Holandii, we Włoszech, w Austrii, Czechach, na Węgrzech, a także w Norwegii, Szwecji i Finlandii. Natomiast w Wielkiej Brytanii i Niemczech, za pośrednictwem Deutsche Bank możliwe jest zarówno zawieranie, jak i rozliczanie transakcji. Polska to kolejny kraj, w którym Deutsche Bank stał się bankiem obsługującym rozliczenia transakcji na rynku energii. W nowym modelu rozrachunku Deutsche Bank Polska pełni dwie funkcje jednocześnie: Banku Płatnika Izby oraz Banku Płatnika Członków Izby, którzy wybrali Deutsche Bank jako swojego partnera biznesowego w rozliczeniach transakcji z rynku energii. Pierwsza funkcja umożliwia Izbie Rozliczeniowej Giełd Towarowych dokonywanie rozliczeń z Członkami Izby oraz ich bankami, sprawowanie pełnej kontroli przepływu środków i efektywne zarządzanie płynnością rozliczeń. Dzięki nowoczesnej platformie bankowości elektronicznej db-direct internet, Izba ma pełen dostęp do rachunków i raportów przepływów, a także może zlecać realizację wszelkich krajowych i zagranicznych przelewów, zarówno z rachunków w Deutsche Bank Polska, jak i bankach trzecich. Automatyzacja i integracja systemów bankowych niesie za sobą wzrost wydajności zarządzania środkami. Jednocześnie dzięki nowoczesnej platformie db-direct internet Członkowie Izby zyskują bezpłatny podgląd online do rachunków limitów transakcyjnych i rachunków depozytów zabezpieczających, a ich rachunki (płatności) stają się dostępne dla Izby w ramach jednej aplikacji. Dzięki takiemu rozwiązaniu łatwiejsza staje się autoryzacja płatności. Izba ma możliwość administrowania prawami wszystkich użytkowników, zarówno swoich pracowników, jak i pracowników swoich Członków. Członkowie Izby w dalszym ciągu mogą prowadzić rozliczenia poprzez wybrane przez siebie banki, pod warunkiem, że obsługują one podstawowe komunikaty SWIFT. Za oferowanymi Izbie rozwiązaniami stoi wieloletnie doświadczenie globalne Banku w zakresie współpracy z innymi giełdami energii i izbami rozliczeniowymi w Europie.
Zalety nowoczesnej platformy db-direct internet to także doskonały zasięg i dostępność usług, ponieważ obejmuje ona rachunki prowadzone w Deutsche Bank na całym świecie, jak i w bankach trzecich, dostępna jest w 17 językach, umożliwia korzystanie z poziomu lokalnego, jak i globalnego, a ponadto zapewnia dostęp również do innych narzędzi m.in.: Cash management, Trade i FX4Cash, oferującego rozliczenia w ponad 140 walutach. Transakcje są szyfrowane, a platforma umożliwia zróżnicowane raportowanie i wielopoziomowy dostęp do systemu, który dodatkowo charakteryzuje się wyjątkową funkcjonalnością, a także elastycznością w zakresie integracji z systemami ERP. W zakresie transakcji walutowych warto zwrócić uwagę na oferowane przez Deutsche Bank produkty pozwalające na zabezpieczenie oraz zarządzanie rynkiem walutowym i stopy procentowej oraz rozwiązania optymalizujące proces zarządzania inwestycjami. Są to zarówno rozwiązania „szyte na miarę”, jak i systemowe. Dla IRGIT zostały opracowane 4h oraz weekendowe, stałe kursy wymiany walutowej dla rozliczeń giełdowych dla transakcji zawieranych na rynku dnia następnego organizowanego przez Nord Pool Spot w ramach North-Western European Price Coupling (NWE).
Wojciech Boczoń
