Z corocznego badania reputacji sektora finansowego przeprowadzanego przez Kantar TNS wynika, że firmom pożyczkowym ufa 17% Polaków. Dla porównania Narodowemu Bankowi Polskiemu ufa 66% badanych, bankom działającym w Polsce 62%, instytucjom ubezpieczeniowym – 44%, a SKOK-om – 24%. Na tym tle wynik instytucji pożyczkowych wydaje się być niski, ale to tylko pozory.
Zaufanie zmniejsza koszty – to stwierdzenie jest jednym z fundamentów nowoczesnej ekonomii. Budowanie zaufania w przypadku instytucji pożyczkowych to ciężka praca u podstaw, ale najnowsze wyniki pokazują, że zaczyna przynosić owoce. W 2017 r. instytucje pożyczkowe (ufa im 17% badanych) znalazły się na tym samym poziomie wiarygodności, na którym w 2016 r. znajdowały się SKOK-i, przy czym pamiętajmy, te drugie, mimo kłopotów systemowych, są jednak podmiotami licencjonowanymi i nadzorowanymi.
Analiza trendu pokazuje, że wskaźnik zaufania przeciętnie rośnie dla wszystkich podmiotów objętych badaniem, ale najdynamiczniej właśnie dla firm pożyczkowych. W przypadku banków z roku na rok zwiększył się o 1,6%; Komisji Nadzoru Finansowego o 13,5%; Otwartych Funduszy Emerytalnych o 20%, a dla SKOK-ów o ponad 40%. Instytucje pożyczkowe w ciągu roku powiększyły zaufanie aż o 54%. Mimo statystycznego efektu niskiej bazy, to jednak bezsprzecznie imponujący wzrost.
Drugim faktem przemawiającym za tezą o rosnącej wiarygodności pozabankowych podmiotów kredytowych jest spadający o blisko 7% odsetek osób, które deklarują „brak zaufania” do instytucji pożyczkowych. Spośród 13 badanych kategorii podmiotów odsetek osób deklarujących „brak zaufania” spadł tylko w dwóch przypadkach. Innymi słowy, poziom reputacji instytucji pożyczkowych cechują trzy czynniki: silna dynamika wzrostu zaufania przy jednoczesnym solidnym spadku odsetka osób deklarujących jego brak oraz bardzo mała grupa niezdecydowanych, która wynosi raptem 8%.
Nominalnie stosunkowo wysoka nieufność do niebankowych podmiotów udzielających pożyczek swoje źródła ma w mitach wytworzonych w latach 90-tych przez działalność nieprofesjonalnych, lokalnych inicjatyw pożyczkowych i firm, które nadużywały zaufania, a często działały poza granicami prawa. Podczas, gdy mało kto zdaje sobie sprawę, że najstarsze internetowe instytucje pożyczkowe, które dziś są liderami rynku, działalność zaczynały zaledwie 4 lata temu i nie mają nic wspólnego z nadużyciami nagłaśnianymi przez media.
W tym kontekście, wizerunkowi branży w ostatnich latach ciążył również brak sensownych regulacji. Niemniej w marcu 2016 roku w życie weszły przepisy, które ograniczyły maksymalne koszty kredytu oraz nałożyły na firmy pożyczkowe nowe wymogi organizacyjne. W ramach ustawy powołującej Rzecznika Finansowego na instytucje pożyczkowe nałożono wymogi informacyjne. Ustawa o podatku od niektórych instytucji finansowych obciążyła je tzw. „podatkiem bankowym”. Z kolei wchodząca niebawem w życie ustawa o kredycie hipotecznym ogranicza możliwość udzielania kredytów hipotecznych tylko do banków i SKOK-ów; wprowadza nowe obowiązki w zakresie reklamy oraz tworzy długo postulowany przez Związek Firm Pożyczkowych publiczny Rejestr Instytucji Pożyczkowych przy Komisji Nadzoru Finansowego. Podsumowując – obecnie instytucje pożyczkowe działają w jasnym i czytelnym reżimie prawnym, co w latach następnych powinno przełożyć się na dalszy wzrost zaufania.
O tym, że zaufanie w relacji konsument – firma pożyczkowa nie jest nadużywane świadczą niezależne dane. Ze sprawozdania Rzecznika Finansowego wynika, że liczba skarg dotyczących instytucji pożyczkowych w 2016 roku wyniosła 210 na 3723 wnioski przypadające na cały sektor finansowy (udział 5,6%), a pamiętajmy, że klientami firm pożyczkowych jest rocznie prawie 3 mln osób.
Zbudowanie wzajemnego zaufania wewnątrz branży, z regulatorem oraz z konsumentami to misja, którą Związek Firm Pożyczkowych realizował od początku zawiązania, między innymi poprzez rozwiązania, których celem jest zwiększenie poziomu ochrony konsumentów na rynku usług finansowych. Wzrost zaufania to także konsekwencja działań całej branży, zmierzających do samoregulacji w zakresie kredytu konsumenckiego, wprowadzenia Kodeksu Dobrych Praktyk Reklamy oraz zwrócenie uwagi na istotne problemy społeczne, np. aktywne przeciwdziałanie negatywnym skutkom kradzieży tożsamości, czemu zaradzić ma udostępnienie bezpłatnego systemu „Bezpieczny PESEL”.
Dla podmiotów z całego sektora finansowego zaufanie jest kapitałem, który należy pomnażać. Dlatego strategicznym celem samorządowej organizacji jaką jest Związek Firm Pożyczkowych, jest aby do 2025 r. poziom zaufania do instytucji pożyczkowych nie był niższy niż średnia dla innych badanych podmiotów sektora finansowego. Ciągły i rozważny dialog, wspólne i skuteczne działania w interesie konsumentów oraz udział w debacie publicznej nad przyszłością rozwoju branży, to praca która musi zostać wykonana, aby już uzyskany kredyt zaufania spłacić.
Źródło: Związek Firm Pożyczkowych
