Z raportu IAB wynika, że pomimo wciąż wysokich kosztów dostępu, liczba polskich użytkowników internetu nadal wzrasta, a dynamika wzrostu w pierwszej połowie 2004 roku była szczególnie wysoka. Od końca grudnia 2003 roku po raz pierwszy liczba internautów wzrosła o milion osób, osiągając w końcu czerwca 2004 wartość 7,45 mln. IAB szacuje, że do końca 2004 roku liczba internautów zbliży się do 8 milionów. Wraz ze zwiększeniem zasięgu, wzrasta także aktywność użytkowników polskiego internetu oraz liczba bardziej doświadczonych internautów. Porównując wzrost aktywności internautów w ciągu ostatniego roku, widoczny jest znaczny wzrost czasu spędzanego w sieci. Średnio polski internauta spędza w sieci prawie 14 godzin miesięcznie, co stanowi wzrost o ponad 1 godzinę i 30 minut w stosunku do poprzedniego roku. Wzrost ten wiąże się spadkiem czasu poświeconego innym mediom, zwłaszcza telewizji. Jak wynika z analiz, Polacy nie tylko spędzają więcej czasu w sieci, ale także zwiększyli częstotliwość korzystania z internetu. Ponad 40 proc. internautów korzysta z zasobów sieci codziennie lub prawie codziennie, 26,3 proc. przynajmniej kilka razy w tygodniu.
Rok 2004 może być też przełomowy dla rozwoju rynku reklamy internetowej w Polsce. Na podstawie wyników za I półrocze, IAB szacuje, że rok 2004 zakończy się bardzo dobrym wynikiem dla rynku reklamy on-line w Polsce. Wpływy z reklamy powinny osiągnąć 75 mln złotych, co będzie stanowiło wzrost o około 50-55 proc. w porównaniu do roku ubiegłego. Poza zwiększeniem się wpływów netto, duże znaczenie dla branży ma najwyższy od kilku lat wzrost dynamiki nakładów na internet, który jest obecnie najszybciej rozwijającym się medium reklamowym. Na koniec 2004 roku internet będzie stanowić około 1,2 proc. całości wydatków reklamowych w Polsce, a w 2005 roku może osiągnąć wartość 1,5 proc.
Wiodącą branżą na rynku reklamy online jest nadal branża finansowa, co więcej umocniła ona swoją pozycję jako lidera wydatków. Jej udział w budżetach reklamowych wzrósł z 29 proc. do 31 proc. Wzrost nakładów na internet wiąże się z charakterystyką produktów finansowych oraz wysokim dopasowaniem do grupy docelowej w tym medium. Praktycznie nie ma już takiej kategorii produktów finansowych, która nie byłaby reklamowana w internecie. Nieznaczny wyjątek stanowią produkty ubezpieczeniowe, choć i w tym segmencie daje się odczuć pewne ożywienie.
Największy spadek udziału zanotowała natomiast branża telekomunikacyjna. Pod koniec pierwszego półrocza 2004 roku jej udział był o 7 punktów procentowych niższy niż w roku 2003 (spadek z 22 proc. do 15 proc.). Jak jednak zaznacza IAB, nie ma to związku ze zmniejszeniem się realnych wydatków na reklamę on-line, lecz z brakiem inwestycji nowych podmiotów.
Warto też podkreślić, że jednym z czynników wzrostu reklamy on-line było pojawienie się firm z innych kategorii, które dotychczas nie wykorzystywały internetu jako narzędzia swojej promocji. Do nowych podmiotów i branż na rynku reklamy internetowej zaliczają się miedzy innymi firmy oferujące leki z kategorii OTC, firmy odzieżowe, a także nowi gracze na rynku transportowym (tanie linie lotnicze). Nowymi podmiotami były też firmy kosmetyczne, oraz szkoły wyższe, w tym oferujące studia MBA.
Wyraźne ożywienie można też obserwować na rynku e-commerce. W prawdzie liczba sklepów internetowych w Polsce pozostaje na mniej więcej tym samym poziomie od kilku lat i oscyluje w granicach 600-700, ale zauważalnym trendem jest powstawanie przedsięwzięć o zdecydowanie niszowym charakterze. Przedsiębiorcy coraz częściej kierują się zasadą, że do sukcesu w e-handlu nie wystarczy sam sklep internetowy, lecz dobry pomysł na produkt. I to właśnie dobry produkt w połączeniu z szybkim i tanim kanałem dystrybucji przyciąga konsumentów do zakupów on-line. Wraz z rozwojem e-commerce rośnie także średnia wartość transakcji obsługiwanych w internecie. Główną przyczyną tego trendu był nagły wzrost transakcji dokonywanych w serwisach linii lotniczych, firmach turystycznych oraz sklepach oferujących usługi i sprzęt GSM.
W Raporcie IAB Polska wykorzystane zostały dane udostępnione przez SMG/KRC, eMarketer, Gemius S.A., eCard S.A., Forrester Research.
Wojciech Boczoń