Były już białe i niebieskie, a teraz nadszedł czas na zielone. Kołnierzyki oczywiście. Tak potocznie nazywa się zielone miejsca pracy. O ich specyfice, a także o wielu innych ekotrendach obecnych coraz mocniej w codziennym życiu opowiada dziekan jednej z najbardziej zielonych uczelni w Polsce, prof. Zenon Foltynowicz z Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu.
Kim są „zielone kołnierzyki”? Czym się charakteryzują takie zawody?
Ten trend wywodzi się ze Stanów Zjednoczonych i tam zdobywa największą popularność. Zielona ekonomia jest jednym z filarów polityki Baracka Obamy, który w 2009 roku mianował na stanowisko doradcy prezydenta ds. zielonej ekonomii Vana Jonesa, lidera amerykańskiego ruchu społecznego „Green for All”. Jest to nowa grupa fachowców realizujących się w wielu różnych branżach, głównie usługach i produkcji. „Zielone kołnierzyki” możemy spotkać zarówno przy produkcji aut ekologicznych, recyklingu tworzyw sztucznych, produkcji energii odnawialnej, m.in. z biomasy, jak również odzysku surowców, czy tworzeniu technologii bezodpadowych. Ci fachowcy, oprócz ról wynikających ze standardowych obowiązków, mają również pewną misję – zmianę nawyków konsumentów. Nie są to jednak wojujący ekolodzy, lecz ludzie ukazujący konkretne, dobre wzorce w sposób praktyczny i wyważony.
Jak ten trend wygląda w Polsce?
Rozwija się bardzo powoli. Widać to doskonale na przykładzie przetargów publicznych dotyczących tzw. zielonych zamówień. Instytucje nie chcą o nich słyszeć. Pokutuje przeświadczenie, że ochrona środowiska jest jakimś wymysłem, fanaberią. A ochrona środowiska to przecież w dużej mierze – patrząc z punktu widzenia firm – oszczędność. Wyjątkiem może być wspólna inicjatywa Ministra Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Środowiska, Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, Narodowego Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Eko Fundusz dotyczący zielonych miejsc pracy. Mają one jeszcze jedną istotną zaletę: są sposobem na bezrobocie!
Czy ekotrendy coraz częściej goszczą w naszym życiu? Z czego to wynika?
Zdecydowanie tak. Przyjrzyjmy się tylko naszym codziennym nawykom. Coraz chętniej korzystamy z pralni ekologicznych, czy segregujemy odpady. Idąc na zakupy równie ochoczo sięgamy po droższe, ale ekologiczne produkty. Ponadto, łatwiej nam jest do takich sklepów trafić, bo powstaje ich coraz więcej. Jednakże, wciąż daleko nam np. do Szwedów czy Amerykanów. Tam przy stoiskach z ekologiczną żywnością ludzie ustawiają się w długich kolejkach. Z kolei ekologiczne jajka, które są trzy razy droższe od tych, dostępnych w zwykłych marketach, rozchodzą się w mgnieniu oka.
Skąd czerpać wzorce dotyczące ekotrendów? Czy dbają o to szkoły/uczelnie?
Wiedzę na temat środowiska i ekologicznych trendów można zdobyć tylko dzięki edukacji. Na jej najniższym szczeblu – w przedszkolach – podopieczni dowiadują się na czym polega segregacja. Później, na kolejnych szczeblach, ich wiedza staje się coraz bardziej zaawansowana. Na przykład na Wydziale Towaroznawstwa Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu dedykowaliśmy kwestiom ekologii produktów osobną katedrę oraz specjalność Ekologia produktów, na której kształcimy przyszłe zielone kołnierzyki. Sporą popularnością cieszą się też podyplomowe studia menadżerskie z zakresu handlu emisjami. Uczymy studentów zielonych postaw, a oni – będąc już absolwentami – przekazują swoją wiedzę dalej w praktyce. Można powiedzieć, że poznańska uczelnia edukuje pierwszą generację „zielonych kołnierzyków”. Jest zapotrzebowanie na takich fachowców. Przykładowo, widzimy, że produkty posiadają etykiety dotyczące wydajności energetycznej oraz znaki ekologiczne. Kto inny będzie je przyznawał jeśli nie oni? Umiejętności „zielonych kołnierzyków” przydają się też przy innowacyjnych technologiach pozyskiwania energii np. z surowców odnawialnych.
Czy dziś innowacyjność idzie w parze ze słowami „zielona gospodarka”?
Tak, takie podejście promuje Unia Europejska (Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 września 2010 r. w sprawie rozwoju potencjału nowej zrównoważonej gospodarki w zakresie miejsc pracy). Przyznaje też środki na odpowiednie programy np. CIP (Program Ramowy na rzecz Konkurencyjności i Innowacji), który w bardzo dużej mierze dotyczy kwestii ekoinnowacji. Tę zieloną innowacyjność widać doskonale na przykładzie samego Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Uczelnia jako jedna z pierwszych w Polsce montuje do ogrzewania akademika tzw. pompę ciepła, która zasilana będzie energią z ziemi. Właśnie trwa realizacja wspomnianego projektu. Rektor UEP, doceniając znaczenie problemu, powołał jako jeden z pierwszych Pełnomocnika ds. ekologii. Pierwsze efekty ekodziałalności są już widoczne.
Jak Poznań wypada na polu zielonej innowacyjności?
Dość dobrze. Miasto przygotowuje się do budowy spalarni odpadów, co jest doskonałym przejawem właściwie prowadzonej gospodarki odpadami komunalnymi. W mieście kursuje też specjalny gratowóz, który zbiera odpady sprzętu AGD. W Poznaniu odbywają się też Międzynarodowe Targi Ochrony Środowiska POLEKO, w trakcie których specjaliści z zakresu ekologii prezentują swoje wynalazki. Jest to doskonała okazja do tego, by podpatrzeć jak zielone rozwiązania mogą być stosowane w życiu. Najbliższa impreza odbędzie się w dniach 12-15 listopada 2011.
Uczestnicy o Międzynarodowej Konferencji Towaroznawczej INTERNATIONAL COMMODITY SCIENCE 2011:
- prof. Pasquale Giungato
Università degli Studi di Bari, Włochy
– Commodity Sciences are a very popular subject of interest expecially in those countries in which there are productive facilities and there are more investment in technological research. I attend the conference in Commodity Science held in Poznan every time because there is a very active and specialized group and an unique entire faculty dedicated to this subject. This congress is particularly useful to understand the current trends in the discipline, for new ideas, to understand the state of the art. In this case Poland is ahead with respect to most countries in Europe, and perfectly in line with China and Korea in which commodity science is an important part of the scientific disciplines, as a matter of fact the most important commodity science international communities are located in the middle Europe, China and Korea.
- dr inż. Anna Lewandowska
Katedra Ekologii Produktów
Wydział Towaroznawstwa
Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu
– Towaroznawstwo, mimo szerokich możliwości zastosowania wiedzy towaroznawczej w praktyce gospodarczej, ciągle jest zbyt mało rozpoznawane przez przeciętnego obywatela. Dlatego konferencje poświęcone tej tematyce są zarówno doskonałą okazją do rozeznania się w najnowszych osiągnięciach i wymiany doświadczeń naukowych z tej dziedziny, jak również do pokazania amatorom tej branży jej wielu zawodowych możliwości. Wierzę, że udział w spotkaniu i płynące z niego wnioski znajdą swoje odzwierciedlenie w rosnącej konkurencyjności oraz innowacyjności polskich przedsiębiorstw, szczególnie w odniesieniu do nowego trendu tj. ekologicznych aspektów towaroznawstwa, takich jak ekoprojektowanie, środowiskowa ocena cyklu życia, marketing ekologiczny czy też znakowanie ekologiczne wyrobów.
oraz o znaczeniu towaroznawstwa:
- prof. Pasquale Giungato
Università degli Studi di Bari, Włochy
– Commodity science have been focused for a long time on commodities, such as dairy products, food, natural resources (crude oil, copper, natural gas) but recently also on wastes (urban, sludge) that are considered as commodities. During the second half of the 20th century with the growing importance of wastes (urban and industrial ones) and of the environmental related concerns, commodity scientists focused on the study of the material and energy cycles in the productive system and, later, in all the environment considered as a whole, and not confined to the productive process, with an approach „from cradle to grave” that resulted with the born of the life cycle assessment studies. Commodity sciences provided an important contribute in developing the new disciplines of Ecology and environment sciences, and in those subjects commodity scientists have a multidisciplinary approach: a technical one that is represented by the chemical soul and the economic one and are integrated and not separated. With this global vision, commodity science has a key to success with respect to other disciplines too much specialized. In this respect a faculty of commodity science is a winning choice for the academic institution in Poland and for students also.
Więcej informacji można znaleźć na stronie: www.ue.poznan.pl/igwt/
Źródło: Eskadra Publica
Wojciech Boczoń
