Instytut Stefczyka powstał w ramach Fundacji na rzecz Polskich Związków Kredytowych. Jego działalność naukowa oparta jest na rozwoju dwóch kierunków nauk. Jednym z nich jest prowadzenie działalności naukowej i badawczej w zakresie rozwoju spółdzielczości, w tym szczególnie spółdzielczości finansowej. Drugim zaś praca naukowa w zakresie rozwoju zasad prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o fundament etyki, ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień inwestowania odpowiedzialnego społecznie. Oba te kierunki służą rozwojowi spółdzielczości oraz zasad etyki przedsiębiorczości opartych na nauce społecznej Kościoła.
Instytut Stefczyka pragnie nawiązać do idei propagowanych przez tego wybitnego społecznika i patriotę oraz oprzeć się w swojej działalności na wartościach, które mu przyświecały – wartościach solidaryzmu narodowego i chrześcijańskiego.
Działalność Franciszka Stefczyka skupiała się na szerzeniu wiedzy z zakresu spółdzielczości, oszczędzania i inwestowania. Budowała również świadomość narodową, a zwalczając skrajne ubóstwo mieszkańców ziemi galicyjskiej stworzyła ekonomiczne zaplecze, wykorzystane później przez rodzące się Legiony Piłsudskiego.
Instytut chce kontynuować pracę Franciszka Stefczyka służącą polskiemu społeczeństwu i rozwojowi Państwa Polskiego opartej na trosce o polską rodzinę, szczególnie w dobie otaczającego konsumpcjonizmu, agresywnej reklamy nieuczciwych firm nastawionych wyłącznie na osiąganie korzyści finansowych bez postrzegania prawdziwych potrzeb odbiorców ich usług i produktów.
W ramach Instytutu funkcjonować będą dwa piony: Spółdzielczy Instytut Naukowy oraz Instytut Etycznego Inwestowania. Celem Spółdzielczego Instytutu Naukowego jest prowadzenie działalności naukowej w zakresie badań nad historią oraz rozwojem i perspektywami spółdzielczości, w tym spółdzielczości finansowej, podnoszenie świadomości ekonomicznej społeczeństwa, inicjowanie debaty publicznej nad problemami współczesnej gospodarki, ekonomii, finansów i spółdzielczości dla propagowania idei spółdzielczości.
Celem Instytutu Etycznego inwestowania jest działalność naukowa dla wypracowywania zasad prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o fundament etyki, promocja inwestowania odpowiedzialnego społecznie, wypracowywanie metod i narzędzi służących do oceny podmiotów prowadzących działalność gospodarczą pod względem etycznym, certyfikacja podmiotów przestrzegających zasady etyki w działalności i inwestycjach.
Dyrektorem Instytutu Stefczyka została Aleksandra Jankowska. W skład Rady Naukowej weszli: prof. zw. dr hab. Henryk Cioch, kierownik I Katedry Prawa Cywilnego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i kierownik Zakładzie Prawa Spółdzielczego i Organizacji Spółdzielczości Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, ks. prof. dr hab. Andrzej Dzięga, Biskup Sandomierski, prof. dr hab. Adam Jedliński, przewodniczący Rady Nadzorczej Krajowej SKOK, prof. dr hab. Elżbieta Ostrowska, rektor Wyższej Szkoły Finansów i Administracji w Gdańsku, ks. infułat Ireneusz Skubiś, redaktor naczelny Tygodnika Katolickiego „Niedziela”, prof. dr hab. Andrzej Szumański, kierownik Zakładu Prawa Handlowego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Katedrze Prawa Gospodarczego Prywatnego, Jacek Rybicki, sekretarz Komisji Krajowej „Solidarność”, ks. Janusz Majda, ekonom Konferencji Episkopatu Polski, o. Mieczysław Polak, podprzeor Jasnej Góry oraz dr Eryk Łon z Akademii Ekonomicznej w Poznaniu .
