Bank Gospodarstwa Krajowego znacząco zwiększył zaangażowanie w finansowanie przedsiębiorczości i mieszkalnictwa w 2016 r. W 2017 roku będzie rozwijał działalność w obszarach wskazanych w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju oraz wdrażał programy społeczno-gospodarcze finansowane ze środków europejskich.
W 2016 r. Bank Gospodarstwa Krajowego potwierdził swą rolę banku rozwoju. Bank jest głównym partnerem Państwa w obsłudze rządowych programów społeczno-gospodarczych realizowanych w celu wsparcia przedsiębiorczości oraz inwestycji infrastrukturalnych i mieszkaniowych. Ubiegły rok zaowocował wzmocnieniem partnerskiej współpracy z innymi instytucjami rozwoju: Polskim Funduszem Rozwoju (PFR), PFR Ventures, Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP), Agencją Rozwoju Przemysłu (ARP), Korporacją Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych (KUKE), Polską Agencją Inwestycji i Handlu (PAIiH, d. PAIiIZ), Towarzystwem Funduszy Inwestycyjnych BGK (TFI BGK) i BGK Nieruchomości (BGKN). Wspólnym celem tej grupy podmiotów jest wspieranie działań realizowanych w ramach Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. W myśl zapisów tej Strategii BGK pełni kluczową rolę w jej realizacji i aktywnie:
§ wspiera dłużnie oraz kapitałowo strategiczne sektory polskiej gospodarki,
§ kapitałowo uczestniczy w programie Mieszkanie Plus,
§ obsługuje nową unijną perspektywę finansową na lata 2014-2020,
§ realizuje programy gwarancyjne umożliwiające rozwój małych i średnich przedsiębiorstw,
§ finansuje eksport polskich przedsiębiorstw, również na rynki o podwyższonym ryzyku,
§ wspiera dłużnie oraz kapitałowo ekspansję polskich przedsiębiorstw na zagraniczne rynki.
Wsparcie realizacji Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju
Zgodnie z założeniami do Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju działania Banku w zeszłym roku ukierunkowane były na finansowanie strategicznych sektorów polskiej gospodarki oraz eksportu i ekspansji zagranicznej polskich przedsiębiorstw. Saldo kredytów brutto na koniec 2016 r. wyniosło 27,4 mld zł i zwiększyło się rok do roku o 4,9 mld zł (o 22 proc.). Największy nominalny wzrost, o 5,4 mld zł, tj. o 34,5%, nastąpił w kredytach dla podmiotów gospodarczych. Na pełne zaangażowanie kredytowe które łącznie wyniosło 32,3 mld zł brutto, składały się również obligacje samorządowe (1 mld zł) oraz obligacje komercyjne wyemitowane w ramach finansowania projektów (4 mld zł).
W roku 2016 Bank Gospodarstwa Krajowego zwiększył wartość finansowania eksportu i ekspansji zagranicznej polskich przedsiębiorstw do poziomu 1,7 mld zł. Tworząc nowe możliwości dla eksporterów i inwestorów, BGK ustanowił limity na kolejne rynki zagraniczne, m.in.: Chorwację, Portugalię, Brazylię, Tajwan, Arabię Saudyjską i Zjednoczone Emiraty Arabskie. Rozwiązania oferowane przez Bank w obszarze wspierania eksportu i ekspansji zagranicznej wypełniają rynkową lukę w zakresie finansowania inwestycji na rynkach o wyższym ryzyku i przez to pełnią rolę komplementarną do oferty pozostałych instytucji finansowych.
Zgodnie ze strategią przyjętą przez Radę Nadzorczą w roku 2014, Bank w latach 2014-2017 znaczną uwagę przykłada do zwiększenia aktywności w obszarze działalności inwestycyjnej. W efekcie łączna wartość emisyjna certyfikatów inwestycyjnych będących w posiadaniu Banku zwiększyła się dwukrotnie o ponad 1 mld zł rdr. Największy wzrost zaangażowania Banku odnotowały Fundusz Sektora Mieszkań na Wynajem (+535,9 mln zł) i Fundusz Inwestycji Polskich Przedsiębiorstw (+302,4 mln zł).
W 2016 roku Bank przygotował rozwiązania dla realizacji nowych zadań, m.in. pilotażu programu Mieszkanie Plus, którego celem jest budowa dla osób średniozamożnych mieszkań na wynajem o umiarkowanej stawce czynszu z opcją dojścia do własności. Ponadto BGK realizował nowy program społecznego budownictwa czynszowego, który umożliwia zwiększenie liczby mieszkań na wynajem w mniejszych miejscowościach poprzez preferencyjne finansowanie dłużne TBS. Inwestorzy złożyli w tym programie ponad 100 wniosków na łączną kwotę 560 mln zł. W związku z koncentracją działań na programie Mieszkanie Plus oraz programie budownictwa społecznego, Bank podjął decyzję o ograniczeniu skali wzrostu zaangażowania w program najmu komercyjnego w dużych miastach realizowany przez Fundusz Sektora Mieszkań na Wynajem.
W obszarze obsługi środków europejskich Bank zwiększył skalę działania w stosunku do poprzedniej perspektywy, podpisując umowy z 10 samorządami województw, które powierzyły BGK pulę prawie 5 mld zł na wsparcie rozwoju przedsiębiorczości, rynku pracy i projektów z zakresu rewitalizacji. W najbliższym czasie planowane jest podpisanie umów z kolejnymi 5 województwami. Ponadto BGK został operatorem środków krajowych na wsparcie projektów z Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa (blisko 1 mld zł na rozwój szerokopasmowego internetu).
Rok 2016 był bardzo intensywny w obszarze finansowania pośredniego MŚP poprzez programy gwarancyjne. Kontynuowany był rządowy program gwarancji de minimis, w którym w ciągu roku Bank udzielił 9,4 mld zł gwarancji, co umożliwiło przedsiębiorstwom zaciągnięcie 16,43 mld zł kredytów. Badania przeprowadzone przez BGK pokazały, że program ten przyczynił się do powstania lub utrzymania 100 tysięcy miejsc pracy, a liczba firm, które dotychczas skorzystały z programu sięgnęła 120 tysięcy. Ponadto, dzięki profesjonalnemu przygotowaniu i partnerskiej współpracy z sektorem banków komercyjnych i spółdzielczych, udało się skutecznie wykorzystać 250 mln zł, które zostały w grudniu 2015 r. przekazane do Funduszu Gwarancyjnego z Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, a termin ich wykorzystania upływał z końcem 2016 r. 29 listopada 2016 r. BGK podpisał ze Skarbem Państwa umowę na utworzenie i dokapitalizowanie Funduszu Gwarancyjnego wsparcia innowacyjnych przedsiębiorstw ze środków Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój na lata 2014-2020 (FG POIR). Łączna kwota środków stanowiąca wkład finansowy UE wynosi 525 mln zł, co pozwoli na udzielenie gwarancji o łącznej wartości 1,4 mld zł.
Wyniki finansowe
W 2016 roku Bank wypracował 349,2 mln zł wyniku netto, tj. o 13,5 mln zł mniej niż rok wcześniej. Na spadek wyniku główny wpływ miało wysokie saldo rezerw i aktualizacji (wzrost o 190,6 mln zł) związane głównie z uspójnieniem oceny ryzyka z podejściem wypracowanym w projekcie przejścia BGK na międzynarodowe standardy rachunkowości (MSR).
Bank zamknął ubiegły rok sumą bilansową w wysokości 67,3 mld zł. Była ona wyższa o 23,8 mld zł, tj. o 54,9% od stanu na koniec 2015 roku.
Na koniec 2016 roku wynik na działalności bankowej wyniósł 853,2 mln zł i był wyższy o 62,6 mln zł (o 7,9%) od wyniku uzyskanego na koniec 2015 roku. Wzrost wyniku związany był głównie z większą skalą działalności kredytowo-depozytowej a także z większą wartością operacji skarbowych realizowanych na zlecenia klientów.
Na koniec 2016 roku wartość funduszy ogółem (z wynikiem roku bieżącego oraz lat ubiegłych) wyniosła 12 481,9 mln zł. Była to wielkość o 3 128,4 mln zł (o 33,4%) wyższa od stanu na koniec 2015 roku.
Plany na przyszłość
W 2017 roku BGK rozpoczął prace nad zdefiniowaniem nowej strategii na lata 2017-2020. Wśród priorytetów na najbliższe miesiące warto wymienić przygotowania do wdrożenia programu gwarancji de minimis w nowej formule od 1 stycznia 2018 r. Zmiana obejmie dywersyfikację źródeł finansowania programu, aby nie obciążał on jedynie budżetu państwa, lecz w dużym stopniu opierał się na wykorzystaniu środków unijnych uwolnionych z instrumentów finansowych minionej oraz obecnej perspektywy finansowej UE. Wdrażane będą także gwarancje w ramach FG POIR.
Bank będzie kontynuował wsparcie projektów inwestycyjnych polskich firm – w średnim horyzoncie przewiduje udzielenie kredytów w wysokości blisko 6 mld zł, a do roku 2020 planuje wypełnić lukę dłużnego finansowania dużych przedsiębiorstw w wysokości 16 mld zł. Motorem rozwoju działalności kredytowej Banku będzie również finansowanie eksportu i ekspansji zagranicznej, we współpracy z PAIH i KUKE.
Rok 2017 będzie pierwszym rokiem realizacji programów europejskich z perspektywy unijnej na lata 2014-2020. Poziom środków zarządzanych przez Bank na wspieranie rozwoju gospodarczego wyniesie około 9 mld zł w porównaniu do około 2 mld zł w latach perspektywy finansowej 2007-2013.
Źródło: BGK
Wojciech Boczoń