W roku 2006 powstało 212 funduszy kapitałowych (15 zlikwidowanych), rok później 323 (15 zlikwidowanych). W przeciągu pierwszych dziewięciu miesięcy br. działalność rozpoczęło „jedynie” 106 nowych UFK, co oznacza istotny spadek dynamiki nowo tworzonych funduszy kapitałowych.
W ramach UFK możemy wyróżnić trzy grupy produktów: unit-linki oparte na jednym funduszu inwestycyjnym, fundusze inwestujące bezpośrednio na rynkach akcji i obligacji, zarządzane bezpośrednio przez ubezpieczycieli (lub firmy asset management) oraz produkty typu fund of funds, inwestujące pozyskane środki w portfel funduszy inwestycyjnych. W ujęciu ilościowym dominującą rolę na polskim rynku odgrywają ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe oparte na jednym funduszu inwestycyjnym, które stanowią 74,5% wszystkich UFK, z czego ponad 460 to fundusze krajowe, a ponad 280 fundusze zagranicznych firm inwestycyjnych. Drugą najliczniejszą grupą są UFK zarządzane bezpośrednio przez samych ubezpieczycieli, a na ostatnim miejscu plasują się te oparte na kilku funduszach inwestycyjnych. Jednak gdy spojrzymy na wartość aktywów skupionych w poszczególnych funduszach to okaże się, że dominującą rolę na polskim rynku nadal odgrywają fundusze lokujące środki bezpośrednio na rynkach kapitałowych, które zarządzają aktywami na poziomi 16 mld PLN. Zaledwie połową tego dysponują unit-linki związane z pojedynczymi funduszami krajowych TFI oraz zagranicznych firm inwestycyjnych, a niespełna 7 mld PLN to aktywa UFK skonstruowanych na bazie fund of funds.
Gdy spojrzymy na politykę inwestycyjną realizowaną przez poszczególne fundusze to okaże się, że najliczniejszą grupę stanowią obecnie fundusze uniwersalne akcji polskich – w ofercie ubezpieczycieli znajduje się 145 funduszy prowadzących ten rodzaj polityki inwestycyjnej. Pod względem liczebności dorównują im jedynie fundusze dłużne złotowe (114), mieszane polskie (113) oraz stabilnego wzrostu polskie (105). To jedyne grupy, w których znajdziemy ponad 100 reprezentantów.
Z prawdziwą eksplozją rozwoju oferty mamy w tym roku do czynienia w segmencie funduszy akcji zagranicznych – ubezpieczyciele utworzyli w bieżącym roku aż 57 nowych UFK inwestujących w akcje notowane na światowych giełdach. To ponad połowa wszystkich nowości. Trudno przy tym wyróżnić szczególnie którąś z grup choć najwięcej nowości (5) pojawiło się wśród funduszy akcji europejskich rynków rozwiniętych. Poszukiwanie interesujących rynków zaowocowało utworzeniem 11 nowych funduszy w grupach, które w końcu ubiegłego roku nie miały swoich reprezentantów, przy czym po dwie nowości dotyczyły funduszy akcji singapurskich oraz akcji regionu Bliski Wschód i Afryka. Wśród poszczególnych grup charakteryzujących się spójną polityką inwestycyjną najwięcej nowych produktów (7) powstało w ramach grupy funduszy uniwersalnych akcji polskich. Warto podkreślić, że rok wcześniej fundusze o tym samym profilu inwestycyjnym również należały do tych najczęściej tworzonych. Podobnie sytuacja ma się w grupie polskich funduszy uniwersalnych mieszanych oraz stabilnego wzrostu. Jeszcze w 2007 roku do oferty ubezpieczycieli weszły 32 „sztuki” tych pierwszych, podczas gdy w ciągu pierwszych 9 miesięcy tego roku oferta ubezpieczycieli powiększyła się tylko o 5 nowych UFK z tej grupy. Poza tym rok 2008 przyniósł jak dotychczas po pięć nowych funduszy utworzonych w kliku grupach: uniwersalnych gotówkowych i pieniężnych, uniwersalnych ochrony kapitału zagranicznych oraz wspomniane wcześniej fundusze akcji europejskich rynków rozwiniętych.
Pod względem zgromadzonych aktywów na rynku UFK, najwyższy ich spadek spośród wskazanych powyżej grup w okresie od lipca 2007 od czerwca 2008 wykazała grupa funduszy walutowych akcji europejskich rynków rozwiniętych – ich aktywa zostały uszczuplone aż o -87%. Najliczniejsze nowo powstałe grupy odnotowały średni spadek aktywów na poziomie – 24%.
Najbardziej popularną walutą wyceny jest złoty. Wśród walut obcych prym wiedzie dolar oraz euro, w których wycenianych jest po ok. 90 funduszy.
Zespół Analiz Online
Wojciech Boczoń
