W pierwszej połowie 2011 roku wartość aktywów zgromadzonych w ubezpieczeniowych funduszach kapitałowych (UFK) wzrosła o +1,66 mld zł (+4,6%) osiągając historyczny rekord na poziomie 38,04 mld zł. To efekt przede wszystkim napływu środków do UFK – saldo wpłat i umorzeń do tych funduszy było wysokie i wyniosło około +1,9 mld zł.
Pozytywny wpływ na wartość aktywów UFK miały również wyniki wypracowane przez zarządzających, które zwiększyły aktywa o kolejne +0,24 mld zł. In minus na wartość aktywów wpłynęła opłata za zarządzania pobierana przez niektóre firmy poprzez umorzenie odpowiedniej liczby jednostek z kont klientów. Szacujemy, że w pierwszym półroczu do towarzystw trafiło z tego tytułu 0,5 mld zł.
Mimo pozytywnego wpływu wyników zarządzania na zmianę wartości aktywów warto podkreślić, że w pierwszym półroczu zyski odnotowały głównie fundusze bezpieczne, natomiast traciły na wartości jednostki funduszy akcyjnych i mieszanych. Przyczyną spadków na globalnych rynkach akcji, które miały miejsce w maju i czerwcu były m.in. słabe dane makroekonomiczne napływające z największych światowych gospodarek, zakończenie w Stanach Zjednoczonych programu luzowania ilościowego (QE2), a także problemy zadłużeniowe krajów strefy euro. Te zdarzenia wystraszyły inwestorów, którzy wycofywali środki z rynków akcji i lokowali je w bezpiecznych aktywach. Te tendencje były widoczne również na naszym rynku, w tym w segmencie ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych.
W pierwszym półroczu największą dynamikę wzrostu wartości aktywów zanotowały fundusze gotówkowe i pieniężne (+14%), a także fundusze dłużne (+8,5%). Na koniec czerwca br. środki zgromadzone w tych segmentach funduszy wyniosły odpowiednio 1,7 mld zł oraz 2,8 mld zł. Szybko rosły również środki zgromadzone w funduszach ochrony kapitału (+10,8%). Do tego segmentu funduszy trafiło w ostatnim półroczu najwięcej pieniędzy – saldo wpłat i wypłat wyniosło ponad +0,55 mld zł, a wartość aktywów sięgnęła 5,7 mld zł. Co ciekawe, tylko nieco mniej środków napłynęło w tym czasie do funduszy akcji (+0,51 mld zł). W przypadku tych funduszy dynamika zmian wartości aktywów wyniosła +1,3%, co głównie wynika z wysokiej wartości zarządzanych środków, które przekroczyły już 12 mld zł. Na niski procentowy przyrost środków w funduszach akcyjnych wpłynęły również ujemne wyniki wypracowane przez zarządzających.
Największym segmentem rynku ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych nadal pozostają fundusze mieszane, w których klienci firm ubezpieczeniowych ulokowali 14,5 mld zł. W tym półroczu ich aktywa zyskały na wartości +0,43 mld zł (+3,0%). Mimo, że wartość aktywów funduszy mieszanych rośnie, to sukcesywnie od 2007 roku spada ich udział w rynku, który na koniec grudnia 2006 roku wynosił 47%, a po pierwszym półroczu tego roku 38%. 
W ciągu pierwszych sześciu miesięcy 2011 roku tylko fundusze surowcowe, które stanowią najmniejszy segment rynku UFK, odnotowały zmniejszenie wartości zarządzanych środków o -5,5% do 34 mln zł.
Pierwsza piątka ubezpieczycieli ze względu na zgromadzone przez nich aktywa wciąż pozostaje bez zmian. Liderem rynku, z udziałem na poziomie 31,4% jest Aviva TUnŻ, której aktywa w porównaniu z pierwszym półroczem wzrosły o +1,1% do 11,95 mld zł. Na drugim miejscu uplasował się AEGON, ale to półrocze nie było najlepsze dla tej firmy. Odnotowała ona znaczący spadek aktywów o –4,3% do 4,74 mld zł. Z pierwszej piątki ubezpieczycieli wartość aktywów zmniejszyła się także w TU Allianz Życie Polska (-1,7%). Pozostali liderzy rynku jak: ING TunŻ i PZU Życie mogą pochwalić się wzrostem wartości aktywów zgromadzonych w ich funduszach ubezpieczeniowo-kapitałowych odpowiednio o: +2,9% i +5,5%. Warto podkreślić, że łączny udział pięciu największych pod względem wartości aktywów UFK ubezpieczycieli spadł z 73,4% do 68,8 %.
Najszybciej wartość aktywów zwiększała się w produktach kapitałowych Europa TUnŻ – tylko w ciągu pół roku podwoiła się przekraczając 1 mld zł. To pozwoliło temu ubezpieczycielowi znaleźć się w pierwszej dziesiątce graczy na tym rynku. Europa TUnŻ postawiła na produkty strukturyzowane, które współtworzą grupę funduszy ochrony kapitału. Do 29 nowoutworzonych tego typu produktów wpłynęło ponad 0,67 mld zł nowych środków. Należy podkreślić, że to duży sukces, bo ta wartość stanowi 1/3 sprzedaży netto całego rynku UFK.
Aktywna na tym rynku jest również AXA Życie TUnŻ dla której saldo wpłat i wypłat wyniosło ponad +0,3 mld zł. Najchętniej klienci tego ubezpieczyciela kupowali jednostki funduszy mieszanych takich jak AXA – Aktywny Portfel Funduszy, do którego trafiło blisko 49 mln zł netto oraz AXA – Axa Equity Active Asset Allocation z saldem sprzedaży na poziomie 39 mln zł. W stosunku do analogicznego półrocza 2010 roku, trzecie miejsce ze względu na sprzedaż netto straciła TUnŻ Warta na rzecz HDI-Gerling Życie. Wartość aktywów w HDI-Gerling Życie dzięki napływom nowych środków szybko zbliża się do 1 mld zł. Bilans sprzedaży dla tego ubezpieczyciela sięgnął ponad 200 mln zł. TUnŻ Warta w analizowanym półroczu znalazła się na przedostatnim miejscu. Gorzej od niej wypadł tylko wspomniany wcześniej AEGON TUnŻ. W sumie tylko 4 z 23 ubezpieczycieli zanotowało ujemny bilans sprzedaży.
Źródło: Analizy Online
Wojciech Boczoń
