O 11 proc. zwiększyła się liczba upadających przedsiębiorstw I kwartale 2009 r. w porównaniu z analogicznym okresem z 2008 r. Oznaki kryzysu początkowo są mało widoczne. Jednakże w sytuacji kiedy firma powoli traci przewagę konkurencyjną, a jej wyniki finansowe zaczynają się pogarszać, mogą to być pierwsze symptomy zbliżającego się bankructwa.
Tylko szybkie dostosowanie modelu biznesowego przedsiębiorstwa do zmieniających się warunków rynkowych, może pomóc przetrwać czas spowolnienia gospodarczego.
Kryzys gospodarczy dotyka coraz więcej firm. Jak wynika z badania „Satysfakcja z pracy 2009” około 60 proc. pracujących internautów dostrzega objawy kryzysu gospodarczego u swojego pracodawcy. Wpływ spowolnienia gospodarczego na działalność przedsiębiorstwa, według ankietowanych objawia się głównie poprzez zmniejszenie liczby zamówień, wstrzymanie nowych rekrutacji oraz redukcje zatrudnienia. „Skutki spowolnienia gospodarczego najbardziej dotykają przede wszystkim takie obszary jak produkcja przemysłowa, inwestycje, handel zagraniczny, wielkość konsumpcji, kondycje finansową przedsiębiorstw czy rynek pracy. Przedsiębiorców powinny zaniepokoić problemy firmy w zakresie finansowania działalności bieżącej i rozwojowej firmy. Pierwszymi symptomami kryzysu może być spadek popytu na produkty i usługi przedsiębiorstwa, problemy z pozyskaniem środków na bieżącą działalność, rosnące zadłużenie na koncie bankowym, utrata kluczowych klientów i kontraktów czy pogorszające się warunki umów handlowych. Niepokojącym faktem jest również wstrzymanie inwestycji w nowe technologie czy kapitał ludzki. Zwiększona rotacja pracowników, konflikty i niespokojna atmosfera firmy powinny zastanowić pracodawcę” – mówi Thierry Iovane, Dyrektor na Europę i Amerykę Łacińską CIMA (Chartered Institute of Management Accountants).
W dobie spowolnienia gospodarczego ważna jest elastyczność w działaniu i szybkie dostosowywanie się do nowych warunków na rynku. Rozwiązania, które stosowano w okresie prosperity dzisiaj mogą okazać się niewystarczające. – „Przedsiębiorcy muszą dokonać wszechstronnej analizy firmy rozpoczynając od finansów i otoczenia, a kończąc na weryfikacji wszystkich kluczowych obszarów przedsiębiorstwa” – dodaje Iovane.
Porady dla przedsiębiorcy:
Planuj, monitoruj i analizuj finanse firmy. W czasie recesji przedsiębiorca powinien zachować płynność finansową. Zatrzymując środki finansowe przy sobie, unikniesz problemów z dodatkowym kredytowaniem swojej firmy. W dodatku nie będziesz uzależniony od instytucji finansowych i ich sytuacji. Nie będą dotyczyły Cię żadne zwyżki oprocentowania, czy też koszty uzyskania pomocy finansowej. W ten sposób ograniczysz niepotrzebny stres sobie, swoim podwykonawcom, klientom i pracownikom.
Mądrze tnij koszty. Sytuacja gospodarcza wymusza ograniczenie kosztów prowadzonej działalności. Jednakże zamiast redukcji zatrudnienia, spróbuj w inny sposób zoptymalizować koszty. To pozwoli Ci zrezygnować z niepotrzebnych wydatków jednocześnie nie tracąc tego, co stanowi siłę i pozwala zarabiać Twojemu przedsiębiorstwu. Przyjrzyj się uważnie działalności Twojej firmy. Oszczędności można znaleźć wszędzie, począwszy od znalezienia tańszych usług i dostawców, do wydzielenia niektórych funkcji firmy na zewnątrz np. outsourcing.
Dbaj o swoich pracowników i rozmawiaj z nimi. Sytuacja gospodarcza sprawiła, że pracownicy są gotowi na różne formy obniżenia kosztów przedsiębiorstwa. Nie oznacza to jednak, że zmniejszenie zatrudnienia pomoże Twojej firmie przetrwać kryzys. Nie zwalniaj osób, od których zależy sukces Twojego przedsiębiorstwa. Wzmocnij kompetencje zespołów. Dbaj o ich motywację, zapewniaj odpowiednie premie i komfortowe warunki pracy. Pamiętaj, że ludzie stoją u podstaw każdego biznesu. Od nich zależy, czy uda Ci się przetrwać i wyjść obronną ręką z czasów kryzysu. Zaangażuj pracowników w sprawy firmy. Postaw na komunikacje i uczciwie przedstaw sytuacje w firmie. Pamiętaj, że pracownicy nie powinni być obojętni wobec problemów firmy, trzeba ich tylko zachęcić do podjęcia różnorodnych inicjatyw i działań, które mogą poprawić sytuacje firmy.
Podejmij nowe wyzwania i wykorzystaj kryzys. Zaktualizuj strategie firmy. Wprowadź na rynek nowe innowacyjne produkty lub usługi. Zastanów się na zmianą profilu działalności firmy. Ci przedsiębiorcy, którzy potraktują ten czas jako wyzwanie do wprowadzenia różnorodnych zmian w firmie, mogą w przyszłości prześcignąć konkurencje i umocnić pozycje firmy na rynku.
Źródło: Chartered Institute of Management Accountants (CIMA)
Wojciech Boczoń