W pierwszym półroczu 2023 r. Polacy otrzymali 21,9 mld zł odszkodowań i świadczeń ubezpieczeniowych – wynika z danych Polskiej Izby Ubezpieczeń (PIU). W stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku o 7 proc. wzrosły wypłaty w ubezpieczeniach majątkowych. Dotyczy to głównie wypłat świadczeń z polis komunikacyjnych. Utrzymuje się zainteresowanie Polaków ubezpieczeniami, mimo wysokich kosztów życia są one ważnym elementem domowych budżetów.
Kluczowe liczby:
- 21,9 mld zł dla poszkodowanych, w tym:
- 8,5 mld zł z ubezpieczeń na życie,
- 8,7 mld zł z ubezpieczeń komunikacyjnych (OC+AC),
- 4,7 mld zł z pozostałych ubezpieczeń.
- Na ubezpieczenia przeznaczyliśmy 39 mld zł, o 10 proc. więcej niż rok wcześniej.
- 90,9 mld zł aktywów ubezpieczyciele ulokowali w obligacjach i innych papierach wartościowych o stałej kwocie dochodu, wspierających gospodarkę i finanse publiczne.
- 17,6 mld zł aktywów było ulokowanych w akcjach spółek z GPW i innych papierach o zmiennej kwocie dochodu.
- 923 mln zł podatku dochodowego zapłacili ubezpieczyciele.
Ubezpieczenia na życie
– Obserwujemy stały wzrost rynku ubezpieczeń ochronnych i wypadkowych. Wzrost składki o ponad 7 proc. w ubezpieczeniach na życie pokazuje, że Polacy chcą skutecznie chronić najważniejsze dla siebie wartości. Śmierci najbliższej osoby obawia się 56 proc. naszych respondentów, aż 70 proc. uważa to zdarzenie za prawdopodobne w swoim życiu. To dobrze, że szukamy rozwiązań, które zapewnią naszym bliskim stabilizację finansową – mówi Jan Grzegorz Prądzyński, prezes zarządu PIU.
W ubezpieczeniach na życie widoczny jest spadek wypłat, co odzwierciedla aktualną sytuację związaną ze spadkiem śmiertelności po pandemii. Na polisy życiowe wydaliśmy w I półroczu 2023 r. 11,3 mld zł, o 7,6 proc. więcej niż rok temu. Ich liczba pozostaje na stabilnym poziomie. Kolejny kwartał rośnie zainteresowanie polisami grupowymi. Ubezpieczenie na życie jest wciąż jednym z najważniejszych benefitów pracowniczych.
W ubezpieczeniach majątkowych największą część odszkodowań stanowią wypłaty w ramach polis komunikacyjnych.
- Odszkodowania z autocasco wyniosły 3,5 mld zł, o niemal 12 proc. więcej niż przed rokiem.
Średnia składka OC komunikacyjnego wyniosła po II kwartałach 2023 r. 504 zł, o 3 proc. więcej niż rok wcześniej. Jednocześnie wzrosła średnia szkoda. Jej koszt wyniósł ponad 9,2 tysiąca zł, 15 proc. więcej niż przed rokiem.
– Obserwujemy stały wzrost kosztów szkód. Rynek motoryzacyjny nie jest obojętny na długo utrzymującą się inflację. Rosną koszty części i usług ubezpieczyciele muszą te koszty uwzględniać w swoich kalkulacjach. Ubezpieczenia komunikacyjne, szczególnie obowiązkowe, to produkt bardzo wrażliwy na cenę, która jest głównym elementem konkurencji na rynku. Kupno samochodu staje się dla wielu z nas trudniej osiągalne, z uwagi na ceny pojazdów, ale też na inflację i wzrosty pozostałych kosztów życia. Rośnie jednak skłonność do ochrony posiadanego majątku. Coraz więcej kierowców kupuje również dobrowolne ubezpieczenia komunikacyjne. Sama naprawa auta z własnej kieszeni to niekiedy wydatek nie do udźwignięcia dla wielu rodzin. W tej sytuacji ubezpieczenie pozostaje najlepszym wyborem – mówi Jan Grzegorz Prądzyński.
Ubezpieczenia majątkowe
W pierwszym półroczu 2023 r. zanotowaliśmy spadek wypłat z ubezpieczeń żywiołów aż o niemal 18 proc.
– Łagodniejsze pod względem katastrof pogodowych pół roku nie oznacza, że możemy tego ryzyka nie brać pod uwagę. Klimat jest coraz gwałtowniejszy, a straty w ostatnich latach drastycznie się zwiększyły. Ostatnie 5 lat pokazało, że mogą dotknąć nas zjawiska o ogromnej skali. W latach 2019-2021 katastrofy naturalne na świecie przyniosły straty o łącznej wartości ponad 600 mld USD. W Europie najwięcej strat przyniosła powódź Bernd – 54 mld USD. Mamy do czynienia ze skrajnymi zjawiskami – od suszy po powodzie. Musimy przede wszystkim działać prewencyjnie, a więc inwestować np. w infrastrukturę przeciwpowodziową, zapobiegać suszy poprzez odpowiedni dobór upraw, budowanie zbiorników retencyjnych czy wreszcie mądrą gospodarkę przestrzenną. Pamiętajmy też o roli ubezpieczeń. Gospodarki, w których ubezpieczenia są powszechne, są odporniejsze i szybciej się odbudowują po katastrofach – mówi Andrzej Maciążek, wiceprezes zarządu PIU.
W związku z ogniem i innymi żywiołami, ubezpieczyciele wypłacili po II kwartałach 2023 r. ponad 1,05 mld zł. Jednak średnia szkoda wzrosła z 3,96 na 4,13 tys. zł.
– Warto podkreślić, że Polacy są świadomi i ubezpieczają się od ryzyka katastrof naturalnych. Z ankiet, które przeprowadziliśmy wspólnie z zakładami ubezpieczeń w ramach przygotowań raportu „Klimat rosnących strat. Rola ubezpieczeń w ochronie klimatu i w transformacji energetycznej” wynika, że w Polsce ponad 70 proc. jednorodzinnych budynków mieszkalnych jest ubezpieczonych na wypadek gradu i huraganu, a 62 proc. jest ubezpieczonych od powodzi – dodaje Jan Grzegorz Prądzyński.
Wynik netto
Polscy ubezpieczyciele wypracowali w I półroczu 2023 r. 5,7 mld zł zysku netto, czyli o 150 proc. więcej niż przed rokiem. Przede wszystkim wpływ na to mają zwiększone przychody z lokat ubezpieczycieli, związane m.in. ze wzrostem stóp procentowych spowodowanych inflacją. Znaczenie ma również spadek śmiertelności w stosunku do sytuacji w czasie pandemii, który wpłynął na mniejsze wypłaty z polis życiowych. Do budżetu państwa ubezpieczyciele odprowadzili 0,9 mld zł podatku dochodowego.
Polecamy nasz raport „Klimat rosnących strat. Rola ubezpieczeń w ochronie klimatu i w transformacji energetycznej”.
Przykłady szkód ubezpieczeniowych z II kwartału 2023 r.
| Rodzaj polisy | Składka | Zdarzenie | Pomoc dla poszkodowanych |
| Ubezpieczenie dodatkowe na wypadek poważnego zachorowania | 4 387,76 zł (rocznie) | Zachorowanie na boreliozę z zapaleniem stawów | Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie w kwocie: 51 921,14 zł |
| Ubezpieczenie dodatkowe na wypadek poważnej choroby | 1 730,64 zł (rocznie) | Zdiagnozowanie guza prawej jamy bębenkowej, rozpoznanie nowotworu złośliwego | Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie w kwocie: 259 044,48 zł |
| Ubezpieczenie podróżne | Ok. 12 zł (dziennie) | Ubezpieczona przebywała u córki w Hiszpanii. Przewróciła się i uszkodziła biodro. Wymagana była pilna operacja. Podczas tej operacji ubezpieczona doznała zawału i została przewieziona do kolejnego szpitala | Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie w kwocie: 450 000 zł |
| Ubezpieczenie NNW dla dziecka | 167,40 zł (rocznie) | 12-letni chłopiec spadł z zabawki na placu zabaw w wyniku czego doszło do złamania 4 kości śródstopia lewego | Świadczenie wypłacone: 4 000 zł |
| NNW | 39 zł (miesięcznie) | Ubezpieczony wysiadając z samochodu poślizgał się i złamał kość w stopie. | 2 000 zł (w związku z pobytem w szpitalu) |
| NNW | 34 zł (miesięcznie) | Ubezpieczony uległ wypadkowi na budowie – złamał nogę, ramię, kręgosłup i doznał urazu klatki piersiowej. | 216 000 zł (z tytułu uszczerbku na zdrowiu) |
| ubezpieczenie na życie | 190,90 zł (miesięcznie) | Ubezpieczony zginął w wypadku samochodowym. | 238 780 zł |
| ubezpieczenie na życie | 175,48 zł (miesięcznie) | Ubezpieczony zmarł w wyniku zachorowania na nowotwór złośliwy dna jamy ustnej. | 219 351 zł |
| ubezpieczenie na życie | 26 963,40 zł (za 5 lat ubezpieczenia) | Ubezpieczony zmarł w wyniku udaru mózgu. | 181 126 zł |
| ubezpieczenie od utraty źródła dochodu | 38 zł (miesięcznie) | Ubezpieczonego wypowiedziano umowę o pracę z uwagi na likwidację stanowiska pracy. | 6 000 zł (z tytułu utraty pracy) |
Źródło: PIU
Wojciech Boczoń